શ્રીમદ્વાલ્મીકીય રામાયણે બાલકાંડમ્ ।
અથ પંચવિંશસ્સર્ગઃ ।
અથ તસ્યાપ્રમેયસ્ય મુનેર્વચનમુત્તમમ્ ।
શ્રુત્વા પુરુષશાર્દૂલઃ પ્રત્યુવાચ શુભાં ગિરમ્ ॥ 1 ॥
અલ્પવીર્યા યદા યક્ષા શ્શ્રૂયંતે મુનિપુંગવ ।
કથન્નાગસહસ્રસ્ય ધારયત્યબલા બલમ્ ॥ 2 ॥
વિશ્વામિત્રોઽબ્રવીદ્વાક્યં શૃણ યેન બલોત્તરા ।
વરદાનકૃતં વીર્યં ધારયત્યબલા બલમ્ ॥ 3 ॥
પૂર્વમાસીન્મહાયક્ષસ્સુકેતુર્નામ વીર્યવાન્ ।
અનપત્યશ્શુભાચારસ્સ ચ તેપે મહત્તપઃ ॥ 4 ॥
પિતામહસ્તુ સુપ્રીતસ્તસ્ય યક્ષપતે સ્તદા ।
કન્યારત્નં દદૌ રામ તાટકાં નામ નામતઃ ॥ 5 ॥
દદૌ નાગસહસ્રસ્ય બલં ચાસ્યાઃ પિતામહઃ ।
નત્વેવ પુત્રં યક્ષાય દદૌ બ્રહ્મા મહાયશાઃ ॥ 6 ॥
તાં તુ જાતાં વિવર્ધંતીં રૂપયૌવનશાલિનીમ્ ।
ઝર્ઝપુત્રાય સુંદાય દદૌ ભાર્યાં યશસ્વિનીમ્ ॥ 7 ॥
કસ્યચિત્ત્વથ કાલસ્ય યક્ષી પુત્રમજાયત ।
મારીચં નામ દુર્ધર્ષં યશ્શાપાદ્રાક્ષસોઽભવત્ ॥ 8 ॥
સુંદે તુ નિહતે રામ સાગસ્ત્યમૃષિસત્તમમ્ ।
તાટકા સહ પુત્રેણ પ્રધર્ષયિતુમિચ્છતિ ॥ 9 ॥
ભક્ષાર્થં જાતસંરંભા ગર્જંતી સાભ્યધાવત ।
0 આપતંતીં તુ તાં દૃષ્ટ્વા અગસ્ત્યો ભગવાનૃષિઃ ॥ 10 ॥
રાક્ષસત્વં ભજસ્વેતિ મારીચં વ્યાજહાર સઃ ।
1 અગસ્ત્યઃ પરમક્રુદ્ધસ્તાટકામપિ શપ્તવાન્ ॥ 11 ॥
પુરુષાદી મહાયક્ષી વિરૂપા વિકૃતાનના ।
ઇદં રૂપં વિહાયાથ દારુણં રૂપમસ્તુ તે ॥ 12 ॥
સૈષા શાપકૃતામર્ષા તાટકા ક્રોધમૂર્છિતા ।
દેશમુત્સાદયત્યેનમગસ્ત્યચરિતં શુભમ્ ॥ 13 ॥
એનાં રાઘવ દુર્વૃત્તાં યક્ષીં પરમદારુણામ્ ।
ગોબ્રાહ્મણહિતાર્થાય જહિ દુષ્ટપરાક્રમામ્ ॥ 14 ॥
ન હ્યેનાં શાપસમ્સ્પૃષ્ટાં કશ્ચિદુત્સહતે પુમાન્ ।
નિહંતું ત્રિષુ લોકેષુ ત્વામૃતે રઘુનંદન ॥ 15 ॥
ન હિ તે સ્ત્રીવધકૃતે ઘૃણા કાર્યા નરોત્તમ ।
ચાતુર્વણ્યહિતાર્થાય કર્તવ્યં રાજસૂનુના ॥ 16 ॥
નૃશંસમનૃશંસં વા પ્રજારક્ષણકારણાત્ ।
પાતકં વા સદોષં વા કર્તવ્યં રક્ષતા સતા ॥ 17 ॥
રાજ્યભારનિયુક્તાનામેષ ધર્મસ્સનાતનઃ ।
અધર્મ્યાં જહિ કાકુત્સ્થ ધર્મોહ્યસ્યા ન વિદ્યતે ॥ 18 ॥
શ્રૂયતે હિ પુરા શક્રો વિરોચનસુતાં નૃપ ।
પૃથિવીં હંતુમિચ્છંતીં મંથરામભ્યસૂદયત્ ॥ 19 ॥
વિષ્ણુનાપિ પુરા રામ ભૃગુપત્ની દૃઢવ્રતા ।
અનિંદ્રં લોકમિચ્છંતી કાવ્યમાતા નિષૂદિતા ॥ 20 ॥
એતૈશ્ચાન્યૈશ્ચ બહુભી રાજપુત્ર મહાત્મભિઃ ।
અધર્મસહિતા નાર્યો હતાઃ પુરુષસત્તમૈઃ ॥ 21 ॥
ઇત્યાર્ષે શ્રીમદ્રામાયણે વાલ્મીકીય આદિકાવ્યે બાલકાંડે પંચવિંશસ્સર્ગઃ ॥
