શ્રીમદ્વાલ્મીકીય રામાયણે અરણ્યકાંડમ્ ।
અથ પંચત્રિંશસ્સર્ગઃ ।
તતશ્શૂર્પણખાવાક્યં તચ્છ્રુત્વા રોમહર્ષણમ્ ।
સચિવાનભ્યનુજ્ઞાય કાર્યં બુદ્ધ્વા જગામ હ ॥ 1 ॥
તત્કાર્યમનુગમ્યાથ યથાવદુપલભ્ય ચ ।
દોષાણાં ચ ગુણાનાં ચ સંપ્રધાર્ય બલાબલમ્ ॥ 2 ॥
ઇતિ કર્તવ્યમિત્યેવ કૃત્વા નિશ્ચયમાત્મનઃ ।
સ્થિરબુદ્ધિસ્તતો રમ્યાં યાનશાલાં જગામ હ ॥ 3 ॥
યાનશાલાં તતો ગત્વા પ્રચ્છન્નો રાક્ષસાધિપઃ ।
સૂતં સંચોદયામાસ રથસ્સંયોજ્યતામિતિ ॥ 4 ॥
એવમુક્તઃ ક્ષેણેનૈવ સારથિર્લઘુવિક્રમઃ ।
રથં સંયોજયામાસ તસ્યાભિમતમુત્તમમ્ ॥ 5 ॥
કાંચનં રથમાસ્થાય કામગં રત્નભૂષિતમ્ ।
પિશાચવદનૈર્યુક્તં ખરૈઃ કાંચનભૂષણૈઃ ॥ 6 ॥
મેઘપ્રતિમનાદેન સ તેન ધનદાનુજઃ ।
રાક્ષસાધિપતિશ્શ્રીમાન્યયૌ નદનદીપતિમ્ ॥ 7 ॥
સ શ્વેતવાલવ્યજનઃ શ્વેતચ્છત્રો દશાનનઃ ।
સ્નિગ્ધવૈદૂર્યસંકાશ સ્તપ્તકાંચનકુંડલઃ ॥ 8 ॥
વિંશદ્ભુજો દશગ્રીવો દર્શનીયપરિચ્છદઃ ।
ત્રિદશારિર્મુનીંદ્રઘ્નો દશશીર્ષ ઇવાદ્રિરાટ્ ॥ 9 ॥
કામગં રથમાસ્થાય શુશુભે રાક્ષસેશ્વરઃ ।
વિદ્યુન્મંડલવાન્મેઘસ્સબલાક ઇવાંબરે ॥ 10 ॥
સ શૈલં સાગરાનૂપં વીર્યવાનવલોકયન્ ।
નાનાપુષ્પફલૈર્વૃક્ષૈરનુકીર્ણં સહસ્રશઃ ॥ 11 ॥
શીતમંગલતોયાભિઃ પદ્મિનીભિસ્સમંતતઃ ।
વિશાલૈરાશ્રમપદૈર્વેદિમદ્ભિસ્સમાવૃતમ્ ॥ 12 ॥
કદલ્યાઢકિસંબાધં નારિકેલોપશોભિતમ્ ।
સાલૈસ્તાલૈસ્તમાલૈશ્ચ પુષ્પિતૈસ્તરુભિર્વૃતમ્ ॥ 13 ॥
નાગૈસ્સુપર્ણૈર્ગંધૈર્વૈઃ કિન્નરૈશ્ચ સહસ્રશઃ ।
અજૈર્વૈખાનસૈર્માષૈર્વાલખિલ્યૈર્મરીચિપૈઃ ॥ 14 ॥
અત્યંતનિયતાહારૈશ્શોભિતં પરમર્ષિભિઃ ।
જિતકામૈશ્ચ સિદ્ધૈશ્ચ ચારણૈરુપશોભિતમ્ ॥ 15 ॥
દિવ્યાભરણમાલ્યાભિર્દિવ્યરૂપાભિરાવૃતમ્ ।
ક્રીડારતિવિધિજ્ઞાભિરપ્સરોભિસ્સહસ્રશઃ ॥ 16 ॥
સેવિતં દેવપંતીભિશ્શ્રીમતીભિશ્શ્રિયાઽઽવૃતમ્ ।
દેવદાનવસંઘૈશ્ચ ચરિતં ત્વમૃતાશિભિઃ ॥ 17 ॥
હંસક્રૌંચપ્લવાકીર્ણં સારસૈસ્સંપ્રણાદિતમ્ ।
વૈઢૂર્યપ્રસ્તરં રમ્યં સ્નિગ્ધં સાગરતેજસા ॥ 18 ॥
પાંડુરાણિ વિશાલાનિ દિવ્યમાલ્યયુતાનિ ચ ।
તૂર્યગીતાભિજુષ્ટાનિ વિમાનાનિ સમંતતઃ ॥ 19 ॥
તપસા જિતલોકાનાં કામગાન્યભિસંપતન્ ।
ગંધર્વાપ્સરસશ્ચૈવ દદર્શ ધનદાનુજઃ ॥ 20 ॥
નિર્યાસરસમૂલાનાં ચંદનાનાં સહસ્રશઃ ।
વનાનિ પશ્યન્સૌમ્યાનિ ઘ્રાણતૃપ્તિકરાણિ ચ ॥ 21 ॥
અગરૂણાં ચ મુખ્યાનાં વનાન્યુપવનાનિ ચ ।
તક્કોલાનાં ચ જાત્યાનાં ફલાનાં ચ સુગંધિનામ્ ॥ 22 ॥
પુષ્પાણિ ચ તમાલસ્ય ગુલ્માનિ મરિચસ્ય ચ ।
મુક્તાનાં ચ સમૂહાનિ શુષ્યમાણાનિ તીરતઃ ॥ 23 ॥
શંખાનાં પ્રસરં ચૈવ પ્રવાલનિચયં તથા ।
કાંચનાનિ ચ શૈલાનિ રાજતાનિ ચ સર્વશઃ ॥ 24 ॥
પ્રસ્રવાણિ મનોજ્ઞાનિ પ્રસન્નાનિ હ્રદાનિ ચ ।
ધનધાન્યોપપન્નાનિ સ્ત્રીરત્નૈશ્શોભિતાનિ ચ ॥ 25 ॥
હસ્ત્યશ્વરથગાઢાનિ નગરાણ્યવલોકયન્ ।
તં સમં સર્વતસ્નિગ્ધં મૃદુસંસ્પર્શમારુતમ્ ।
અનૂપં સિંધુરાજસ્ય દદર્શ ત્રિદિવોપમમ્ ॥ 26 ॥
તત્રાપશ્યત્સ મેઘાભં ન્યગ્રોધમૃષિભિર્વૃતમ્ ॥ 27 ॥
સમંતાદ્યસ્ય તાશ્શાખાશ્શતયોજનમાયતાઃ ।
યસ્ય હસ્તિનમાદાય મહાકાયં ચ કચ્છપમ્ ॥ 28 ॥
ભક્ષાર્થં ગરુડશ્શાખામાજગામ મહાબલઃ ।
તસ્ય તાં સહસા શાખાં ભારેણ પતગોત્તમઃ ॥ 29 ॥
સુપર્ણઃ પર્ણબહુલાં બભંજ ચ મહાબલઃ ।
તત્ર વૈખાનસા માષા વાલખિલ્યા મરીચિપાઃ ॥ 30 ॥
અજા બભૂવુર્ધૂમ્રાશ્ચ સંગતાઃ પરમર્ષયઃ ।
તેષાં દયાર્થં ગરુડસ્તાં શાખાં શતયોજનામ્ ॥ 31 ॥
જગામાદાય વેગેન તૌ ચોભૌ ગજકચ્છપૌ ।
એકપાદેન ધર્માત્મા ભક્ષયિત્વા તદામિષમ્ ॥ 32 ॥
નિષાદવિષયં હત્વા શાખયા પતગોત્તમઃ ।
પ્રહર્ષમતુલં લેભે મોક્ષયિત્વા મહામુનીન્ ॥ 33 ॥
સ તેનૈવ પ્રહર્ષેણ દ્વિગુણીકૃતવિક્રમઃ ।
અમૃતાનયનાર્થં વૈ ચકાર મતિમાન્મતિમ્ ॥ 34 ॥
અયોજાલાનિ નિર્મથ્ય ભિત્વા રત્નમયં ગૃહમ્ ।
મહેંદ્રભવનાદ્ગુપ્તમાજહારામૃતં તતઃ ॥ 35 ॥
તં મહર્ષિગણૈર્જુષ્ટં સુપર્ણકૃતલક્ષણમ્ ।
નામ્ના સુભદ્રં ન્યગ્રોધં દદર્શ ધનદાનુજઃ ॥ 36 ॥
તં તુ ગત્વા પરં પારં સમુદ્રસ્ય નદીપતેઃ ।
દદર્શાશ્રમમેકાંતે રમ્યે પુણ્યે વનાંતરે ॥ 37 ॥
તત્ર કૃષ્ણાજિનધરં જટાવલ્કલધારિણમ્ ।
દદર્શ નિયતાહારં મારીચં નામ રાક્ષસામ્ ॥ 38 ॥
સ રાવણસ્સમાગમ્ય વિધિવત્તેન રક્ષસા ।
મારીચેનાર્ચિતો રાજા સર્વકામૈરમાનુષૈઃ ॥ 39 ॥
તં સ્વયં પૂજયિત્વા તુ ભોજનેનોદકેન ચ ।
અર્થોપહિતયા વાચા મારીચો વાક્યમબ્રવીત્ ॥ 40 ॥
કચ્ચિત્સુકુશલં રાજન્લંકાયાં રાક્ષસેશ્વર ।
કેનાર્થેન પુનસ્ત્વં વૈ તૂર્ણમેવમિહાગતઃ ॥ 41 ॥
એવમુક્તો મહાતેજા મારીચેન સ રાવણઃ ।
તતઃ પશ્ચાદિદં વાક્યમબ્રવીદ્વાક્યકોવિદઃ ॥ 42 ॥
ઇત્યાર્ષે શ્રીમદ્રામાયણે વાલ્મીકીય આદિકાવ્યે અરણ્યકાંડે પંચત્રિંશસ્સર્ગઃ ॥
