શ્રીમદ્વાલ્મીકીય રામાયણે યુદ્ધકાંડમ્ ।
અથ એકોનાશીતિતમસ્સર્ગઃ ।
નિર્ગતંમકરાક્ષંતેદૃષ્ટવાવાનરપુંગવાઃ ।
આપ્લુત્યસહસાસર્વેયોદ્ધુકામાવ્યવસ્થિતાઃ ॥ 1 ॥
તતઃપ્રવૃત્તંસુમહત્તદ્યુદ્ધંરોમહર્ષણમ્ ।
નિશાચરૈઃપ્લવંગાનાંદેવાનાંદાનવૈરિવ ॥ 2 ॥
વૃક્ષશૂલનિપાતૈશ્ચશિલાપરિઘપાતનૈઃ ।
અન્યોન્યંમર્દયંતિસ્મતદાકપિનિશાચરાઃ ॥ 3 ॥
શક્તિખડગગદાકુંતૈસ્તોમરૈશ્ચનિશાચરાઃ ।
પટ્ટસૈર્ભિંઢિપાલૈશ્ચબાણપાતૈઃસમંતતઃ ॥ 4 ॥
પાશમુદ્ગરદંડૈશ્ચનિખાતૈશ્ચાપરેસ્તથા ।
કદનંકપિસિંહાનાંચક્રુસ્તેરજનીચરાઃ ॥ 5 ॥
બાણૌઘૈરર્દિતાશ્ચાપિખરપુત્રેણવાનરાઃ ।
સંભ્રાંતમનસસ્સર્વેદુદ્રુવુર્ભયપીડિતાઃ ॥ 6 ॥
તાંદૃષ્ટવારાક્ષસાસ્સર્વેદ્રવમાણાન્વલીમુખાન્ ।
નેદુસ્તેસિમ્હવદ્દૃષ્ટારાક્ષસાજિતકાશિનઃ ॥ 7 ॥
વિદ્રવત્સુતદાતેષુવાનરેષુસમંતતઃ ।
રામસ્તાન્વારમાયાસશરવર્ષેણરાક્ષસાન્ ॥ 8 ॥
રિતાન્રાક્ષસાંદૃષ્ટવામકરાક્ષોનિશાચરઃ ।
ક્રોધાનલસમાવિષ્ટોવચનંચેદમબ્રવીત્ ॥ 9 ॥
તિષ્ઠરામ મયાસાર્ધંદ્વંદ્વયુદ્ધંદદામિતે ।
ત્યાજયિષ્યામિતેપ્રાણાન્ ધનુર્મુક્સૈશશિતૈશ્શરૈઃ ॥ 10 ॥
યત્તદાદંડકારણ્યેપિતરંહતવાન્મમ ।
તદગ્રતઃસ્વકર્મસ્થંદૃષ્ટવારોષોઽભિવર્ધતે ॥ 11 ॥
દહ્યંતેધૃશમંગાનિદુરાત્મન્મમરાઘવ ।
યન્મયાસિ ન દૃષ્ટસ્ત્વંતસ્મિન્ કાલેમહાવને ॥ 12 ॥
દિષ્ટ્યાસિદર્શનંરામ મમત્વંપ્રાપ્તવાનિહ ।
કાંક્ષિતોઽસિક્ષુધાર્તસ્યસિંહસ્યેવેતરોમૃગઃ ॥ 13 ॥
અદ્યમદ્બાણવેગેનપ્રેતરાડિવષયંગતઃ ।
યેત્વયાનિહતાઃશૂરાઃસહતૈશ્ચસમેષ્યસિ ॥ 14 ॥
બહુનાત્રકિમુક્તેનશૃણુરામ વચોમમ ।
પશ્યંતુસકલાલોકાસ્ત્વા, માંચૈવરણાજિરે ॥ 15 ॥
અસ્ત્રૈર્વાગદયાવાપિબાહુભ્યાંવામહાહવે ।
અભ્યસ્તંયેનવારામ તેનૈવયુધિવર્તતામ્ ॥ 16 ॥
મકરાક્ષ્વચશ્શ્રુત્વારામોદશરથાત્મજઃ ।
અબ્રવીત્પ્રહસન્વાક્યમુત્તરોત્તરવાદિનમ્ ॥ 17 ॥
કત્થસેકિંવૃથારક્ષો બહૂન્યસદૃશાનિતે ।
ન રણેશક્યતેજેતુંવિનાયુદ્ધેનવાગ્ભલાત્ ॥ 18 ॥
ચતુર્દશસહસ્રાણિરક્ષસાંત્વત્પિતા ચ યઃ ।
ત્રિશિરાદૂષણશ્ચાપિદંડકેનિહતામયા ॥ 19 ॥
સ્વાશિતાસ્તવમાંસેનગૃધ્રગોમાયુવાયસાઃ ।
ભવિષ્યંત્યદ્યવૈપાપ તીક્ષ્ણતુંડનખાંકુરાઃ ॥ 20 ॥
રાઘવેણૈવમુક્તસ્તુમકરાક્ષોમહાબલઃ ।
બાણૌઘાનમુચત્તસ્મૈરાઘવાયરણાજિરે ॥ 21 ॥
તાન્શરાન્ શરવર્ષેણરામશ્ચિચ્છેદનૈકધા ।
નિપેતુર્ભુવિતેછિન્નારુક્મપુંખાસ્સહસ્રશઃ ॥ 22 ॥
તદ્યુદ્ધમભવત્તત્રસમેત્યાન્યોન્યમોજસા ।
ખરરાક્ષસપુત્રસ્યસૂનોર્ધશરથસ્ય ચ ॥ 23 ॥
જીમૂતયોરિવાકાશેશબ્દોજ્યાતલયોસ્તદા ।
ધનુર્મુક્તઃસ્વનોત્કૃષ્ટશ્શ્રૂયતે ચ રણાજિરે ॥ 24 ॥
દેવદાનવગંધર્વાઃકિન્નરાશ્ચમહોરગાઃ ।
અંતરિક્ષગતાસ્સર્વેદ્રષ્ટુકામાસ્તદદ્ભુતમ્ ॥ 25 ॥
વિદ્ધમન્યોન્યગાત્રેષુદ્વિગુણંવર્ધતેપરમ્ ।
કૃતપ્રતિકૃતાન્યોન્યંકુરુતાંતૌરણાજિરે ॥ 26 ॥
રામમુક્તાંસ્તુબાણૌઘાન્ રાક્ષસસ્ત્વચ્છિનદ્રણે ।
રક્ષોમુક્તાંસ્તુરામોવૈનૈકથાપ્રાચ્છિનચ્છરૈઃ ॥ 27 ॥
બાણૌઘૈર્વિતતાસ્સર્વાદિશશ્ચપ્રદિશસ્તથા ।
સંછન્નાવસુધાચૈવસમંતાન્નપ્રકાશતે ॥ 28 ॥
તઃક્રુદ્ધોમહાબાહુર્ધનુચ્શિચ્છેદરક્ષસઃ ।
અષ્ટાભિરથનારાચૈસ્સૂતંવિવ્યાધરાઘવઃ ॥ 29 ॥
ભિત્ત્વારથંશરૈરામોહત્વાઆશ્વાનપાતયત્ ।
વિરથોવસુધાસ્થશ્ચમકરાક્ષોનિશાચરઃ ॥ 30 ॥
તત્તિષ્ઠદ્વસુધાંરક્ષશ્શૂલંજગ્રાહપાણિના ।
ત્રાસનંસર્વભૂતાનાંયુગાંતાગ્નિસમપ્રભમ્ ॥ 31 ॥
દુરવાપં મહચ્છૂલંરુદ્રદત્તંભયંકરમ્ ।
જાજ્વલ્યમાનમાકાશેસંહારાસ્ત્રમિવાપરમ્ ॥ 32 ॥
યંદૃષ્ટવાદેવતાઃસર્વાભયાર્તાવિદ્રુતાદિશઃ ।
વિભ્રામ્યતુમહચ્છૂલંપ્રજ્વલંતન્નિશાચરઃ ॥ 33 ॥
સ ક્રોધાપ્રાહિણોત્તસ્મૈરાઘવાયમહાત્મને ।
તમાપતંતંજ્વલિતંખરપુત્રકરાચ્ચ્યુતમ્ ॥ 34 ॥
બાણૈત્રિભિરાકાશેશૂલંચિચ્છેદરાઘવઃ ।
સચ્છન્નોનૈકથાશૂલોદિવ્યહાટકમંડિતઃ ॥ 35 ॥
વ્યશીર્યતમહોલ્કેવરામબાણાર્દિતોભુવિ ।
ચ્છૂલંનિહતંદૃષ્ટવારામેણાક્લિષ્ટકર્મણા ॥ 36 ॥
સાધુસાવધિતિભૂતાનિવ્યાહરંતિનભોગતાઃ ।
તંદૃષ્ટવાનિહતંશૂલંમકરાક્ષોનિશાચરઃ ॥ 37 ॥
મુષ્ટિમુદ્યમ્યકાકુત્સ્થંતિષ્ઠતિષ્ઠેતિચાબ્રવીત્ ।
સઃતંદૃષ્ટવાઽપતંતંવૈપ્રહસ્યરઘુનંદનઃ ॥ 38 ॥
પાવકાસ્ત્રંતતોરામસ્સંદધેતુશરાસને ।
તેનાસ્ત્રણહતંરક્ષઃકાકુત્થ્સેનતદારણે ॥ 39 ॥
સંચિન્નહૃદયંતત્રપપાત ચ મમાર ચ ।
દૃષ્ટવાતેરાક્ષસાસ્સર્વેમકરાક્ષસ્યપાતનમ્ ॥ 40 ॥
લંકામેવપ્રધાવંતરામબાણભયાર્દિતાઃ ।
દશરથનૃપસૂનુબાણવેગૈઃરજનિચરંનિહતંખરાત્મજંતમ્ ।
દદૃશુરથદેવતાઃપ્રહૃષ્ટાગિરિમવવજ્રહતંક્ષિતૌકીર્ણમ્ ॥ 41 ॥
ઇત્યાર્ષે શ્રીમદ્રામાયણે વાલ્મીકીય આદિકાવ્યે યુદ્ધકાંડે એકોનાશીતિતમસ્સર્ગઃ ॥
