શ્રીમદ્વાલ્મીકીય રામાયણે બાલકાંડમ્ ।
અથ ચતુઃસપ્તતિતમસ્સર્ગઃ ।
અથ રાત્ર્યાં વ્યતીતાયાં વિશ્વામિત્રો મહામુનિઃ ।
આપૃષ્ટ્વા તૌ ચ રાજાનૌ જગામોત્તરપર્વતમ્ ॥ 1 ॥
આશીર્ભિઃ પૂરયિત્વા ચ કુમારાંશ્ચ સરાઘવાન્ ।
વિશ્વામિત્રે ગતે રાજા વૈદેહં મિથિલાધિપમ્ ।
આપૃષ્ટ્વાઽથ જગામાશુ રાજા દશરથઃ પુરીમ્ ॥ 2 ॥
ગચ્છંતં તં તુ રાજાનમન્વગચ્છન્નરાધિપઃ ॥ 3 ॥
અથ રાજા વિદેહાનાં દદૌ કન્યાધનં બહુ ।
ગવાં શતસહસ્રાણિ બહૂનિ મિથિલેશ્વરઃ ।
કંબલાનાં ચ મુખ્યાનાં ક્ષૌમકોટ્યંબરાણિ ચ ॥ 4 ॥
હસ્ત્યશ્વરથપાદાતં દિવ્યરૂપં સ્વલંકૃતમ્ ।
દદૌ કન્યાપિતા તાસાં દાસીદાસમનુત્તમમ્ ॥ 5 ॥
હિરણ્યસ્ય સુવર્ણસ્ય મુક્તાનાં વિદ્રુમસ્ય ચ ॥ 6 ॥
દદૌ પરમસંહૃષ્ટઃ કન્યાધનમનુત્તમમ્ ।
દત્ત્વા બહુ ધનં રાજા સમનુજ્ઞાપ્ય પાર્થિવમ્ ॥ 7 ॥
પ્રવિવેશ સ્વનિલયં મિથિલાં મિથિલેશ્વરઃ ।
રાજાઽપ્યયોધ્યાધિપતિસ્સહ પુત્રૈર્મહાત્મભિઃ ।
ઋષીન્ સર્વાન્ પુરસ્કૃત્ય જગામ સબલાનુગઃ ॥ 8 ॥
ગચ્છંતં તં નરવ્યાઘ્રં સર્ષિસંઘં સરાઘવમ્ ॥ 9 ॥
ઘોરાઃ સ્મ પક્ષિણો વાચો વ્યાહરંતિ તતસ્તતઃ ।
ભૌમાશ્ચૈવ મૃગા સ્સર્વે ગચ્છંતિ સ્મ પ્રદક્ષિણમ્ ॥ 10 ॥
તાન્ દૃષ્ટ્વા રાજશાર્દૂલો વસિષ્ઠં પર્યપૃચ્છત ।
અસૌમ્યાઃ પક્ષિણો ઘોરા મૃગાશ્ચાપિ પ્રદક્ષિણાઃ ॥ 11 ॥
કિમિદં હૃદયોત્કંપિ મનો મમ વિષીદતિ ।
રાજ્ઞો દશરથસ્યૈતચ્છ્રુત્વા વાક્યં મહાનૃષિઃ ॥ 12 ॥
ઉવાચ મધુરાં વાણીં શ્રૂયતામસ્ય યત્ફલમ્ ।
ઉપસ્થિતં ભયં ઘોરં દિવ્યં પક્ષિમુખાચ્ચ્યુતમ્ ॥ 13 ॥
મૃગાઃ પ્રશમયંત્યેતે સંતાપસ્ત્યજ્યતામયમ્ ।
તેષાં સંવદતાં તત્ર વાયુઃ પ્રાદુર્બભૂવ હ ॥ 14 ॥
કંપયન્ પૃથિવીં સર્વાં પાતયંશ્ચ દ્રુમાંચ્છુભાન્ ।
તમસા સંવૃતસ્સૂર્ય સ્સર્વા ન પ્રબભુર્દિશ ॥ 15 ॥
ભસ્મના ચાવૃતં સર્વં સંમૂઢમિવ તદ્બલમ્ ।
વસિષ્ઠશ્ચર્ષયશ્ચાન્યે રાજા ચ સસુતસ્તદા ॥ 16 ॥
સંસજ્ઞા ઇવ તત્રાસન્ સર્વમન્યદ્વિચેતનમ્ ।
તસ્મિંસ્તમસિ ઘોરે તુ ભસ્મચ્છન્નેવ સા ચમૂઃ ॥ 17 ॥
દદર્શ ભીમસંકાશં જટામંડલધારિણમ્ ।
ભાર્ગવં જામદગ્ન્યં તં રાજરાજવિમર્દિનમ્ ॥ 18 ॥
કૈલાસમિવ દુર્ધર્ષં કાલાગ્નિમિવ દુસ્સહમ્ ।
જ્વલંતમિવ તેજોભિર્દુર્નિરીક્ષ્યં પૃથગ્જનૈઃ ॥ 19 ॥
સ્કંધે ચાસજ્ય પરશું ધનુર્વિદ્યુદ્ગણોપમમ્ ।
પ્રગૃહ્ય શરમુખ્યં ચ ત્રિપુરઘ્નં યથા શિવમ્ ॥ 20 ॥
તં દૃષ્ટ્વા ભીમસંકાશં જ્વલંતમિવ પાવકમ્ ।
વસિષ્ઠપ્રમુખા વિપ્રા જપહોમપરાયણાઃ ॥ 21 ॥
સંગતા મુનયસ્સર્વે સંજજલ્પુરથો મિથઃ ।
કચ્ચિત્પિતૃવધામર્ષી ક્ષત્રં નોત્સાદયિષ્યતિ ॥ 22 ॥
પૂર્વં ક્ષત્રવધં કૃત્વા ગતમન્યુર્ગતજ્વરઃ ।
ક્ષત્રસ્યોત્સાદનં ભૂયો ન ખલ્વસ્ય ચિકીર્ષિતમ્ ॥ 23 ॥
એવમુક્ત્વાઽર્ઘ્યમાદાય ભાર્ગવં ભીમદર્શનમ્ ।
ઋષયો રામ રામેતિ વચો મધુરમબ્રુવન્ ॥ 24 ॥
પ્રતિગૃહ્ય તુ તાં પૂજામૃષિદત્તાં પ્રતાપવાન્ ।
રામં દાશરથિં રામો જામદગ્ન્યોઽભ્યભાષત ॥ 25 ॥
ઇત્યાર્ષે શ્રીમદ્રામાયણે વાલ્મીકીય આદિકાવ્યે બાલકાંડે ચતુઃસપ્તતિતમસ્સર્ગઃ ॥
