શ્રીમદ્વાલ્મીકીય રામાયણે બાલકાંડમ્ ।
અથ સપ્તમસ્સર્ગઃ ।
. તસ્યામાત્યા ગુણૈરાસન્નિક્ષ્વાકોસ્તુ મહાત્મનઃ ।
મંત્રજ્ઞાશ્ચેંગિતજ્ઞાશ્ચ નિત્યં પ્રિયહિતે રતાઃ ॥ 1 ॥
અષ્ટૌ બભૂવુર્વીરસ્ય તસ્યામાત્યા યશસ્વિનઃ ।
શુચયશ્ચાનુરક્તાશ્ચ રાજકૃત્યેષુ નિત્યશઃ ॥ 2 ॥
ધૃષ્ટિર્જયંતો વિજયસ્સિદ્ધાર્થો હ્યર્થસાધકઃ ।
અશોકો મંત્રપાલશ્ચ સુમંત્રશ્ચાષ્ટમોઽભવત્ ॥ 3 ॥
ઋત્વિજૌ દ્વાવભિમતૌ તસ્યાઽઽસ્તામૃષિસત્તમૌ ।
વસિષ્ઠો વામદેવશ્ચ મંત્રિણશ્ચ તથાપરે ॥ 4 ॥
વિદ્યાવિનીતા હ્રીમંતઃ કુશલા નિયતેંદ્રિયાઃ ।
શ્રીમંતશ્ચ મહાત્માનશ્શાસ્ત્રજ્ઞા દૃઢવિક્રમાઃ ॥ 5 ॥
કીર્તિમંતઃ પ્રણિહિતાઃ યથાવચનકારિણઃ ।
તેજઃ ક્ષમાયશઃપ્રાપ્તા સ્મિતપૂર્વાભિભાષિણઃ ॥ 6 ॥
ક્રોધાત્કામાર્થહેતોર્વા ન બ્રૂયુરનૃતં વચઃ ।
તેષામવિદિતં કિંચિત્સ્વેષુ નાસ્તિ પરેષુ વા ।
ક્રિયમાણં કૃતં વાપિ ચારેણાપિ ચિકીર્ષિતમ્ ॥ 7 ॥
કુશલા વ્યવહારેષુ સૌહૃદેષુ પરીક્ષિતાઃ ।
પ્રાપ્તકાલં તુ તે દંડં ધારયેયુસ્સુતેષ્વપિ ॥ 8 ॥
કોશસંગ્રહણે યુક્તા બલસ્ય ચ પરિગ્રહે ।
અહિતં ચાપિ પુરુષં ન વિહિંસ્યુરદૂષકમ્ ॥ 9 ॥
વીરાશ્ચ નિયતોત્સાહા રાજશાસ્ત્રમનુષ્ઠિતાઃ ।
શુચીનાં રક્ષિતારશ્ચ નિત્યં વિષયવાસિનામ્ ॥ 10 ॥
બ્રહ્મ ક્ષત્રમહિંસંતસ્તે કોશં સમપૂરયન્ ।
સુતીક્ષ્ણદંડાસ્સંપ્રેક્ષ્ય પુરુષસ્ય બલાબલમ્ ॥ 11 ॥
શુચીનામેકબુદ્ધીનાં સર્વેષાં સંપ્રજાનતામ્ ।
નાસીત્પુરે વા રાષ્ટ્રે વા મૃષાવાદી નરઃ ક્વચિત્ ॥ 12 ॥
કશ્ચિન્ન દુષ્ટસ્તત્રાસીત્પરદારરતો નરઃ ।
પ્રશાંતં સર્વમેવાસીદ્રાષ્ટ્રં પુરવરં ચ તત્ ॥ 13 ॥
સુવાસસસ્સુવેષાશ્ચ તે ચ સર્વે સુશીલિનઃ ।
હિતાર્થં ચ નરેંદ્રસ્ય જાગ્રતો નયચક્ષુષા ॥ 14 ॥
ગુરોર્ગુણગૃહીતાશ્ચ પ્રખ્યાતાશ્ચ પરાક્રમે ।
વિદેશેષ્વપિ વિજ્ઞાતાસ્સર્વતો બુદ્ધિનિશ્ચયાત્ ॥ 15 ॥
સંધિવિગ્રહતત્ત્વજ્ઞાઃ પ્રકૃત્યા સંપદાન્વિતાઃ ॥ 16 ॥
મંત્રસંવરણે શક્તાશ્શ્લક્ષ્ણાસ્સૂક્ષ્માસુ બુદ્ધિષુ ।
નીતિશાસ્ત્રવિશેષજ્ઞાસ્સતતં પ્રિયવાદિનઃ ॥ 17 ॥
ઈદૃશૈસ્તૈરમાત્યૈસ્તુ રાજા દશરથોઽનઘઃ ।
ઉપપન્નો ગુણોપેતૈરન્વશાસદ્વસુંધરામ્ ॥ 18 ॥
અવેક્ષમાણશ્ચારેણ પ્રજા ધર્મેણ રંજયન્ ।
પ્રજાનાં પાલનં કુર્વન્નધર્માન્પરિવર્જયન્ ॥ 19 ॥
વિશ્રુતસ્ત્રિષુ લોકેષુ વદાન્યસ્સત્યસંગરઃ ।
સ તત્ર પુરુષવ્યાઘ્રશ્શશાસ પૃથિવીમિમામ્ ॥ 20 ॥
નાધ્યગચ્છદ્વિશિષ્ટં વા તુલ્યં વા શત્રુમાત્મનઃ ।
મિત્રવાન્નતસામંતઃ પ્રતાપહતકંટકઃ ॥ 21 ॥
સ શશાસ જગદ્રાજા દિવં દેવપતિર્યથા ।
તૈર્મંત્રિભિર્મંત્રહિતે નિયુક્તૈ ર્વૃતોઽનુરક્તૈઃ કુશલૈસ્સમર્થૈઃ ।
સ પાર્થિવો દીપ્તિમવાપ યુક્ત સ્તેજોમયૈર્ગોભિરિવોદિતોઽર્કઃ ॥ 22 ॥
ઇત્યાર્ષે શ્રીમદ્રામાયણે વાલ્મીકીય આદિકાવ્યે બાલકાંડે સપ્તમસ્સર્ગઃ ॥
