શ્રીમદ્વાલ્મીકીય રામાયણે યુદ્ધકાંડમ્ ।
અથ દ્વિષષ્ટિતમસ્સર્ગઃ ।
સ તુરાક્ષસશાર્દૂલોનિદ્રામદસમાકુલઃ ।
રાજમાર્ગંશ્રિયાજુષ્ટંયયૌવિપુલવિક્રમઃ ॥ 1 ॥
રાક્ષસાનાંસહસ્રૈશ્ચવૃતઃપરમદુર્જયઃ ।
ગૃહેભ્યઃપુષ્પવર્ષેણકીર્યમાણસ્તદાયયૌ ॥ 2 ॥
સ હેમજાલવિતતંભાનુભાસ્વરદર્શનમ્ ।
દદર્શવિપુલંરમ્યંરાક્ષસેંદ્રનિવેશનમ્ ॥ 3 ॥
સ તત્તદા સૂર્ય ઇવાભ્રજાલમ્ ।
પ્રવિશ્ય રક્ષોધિપતેર્નિવેશનમ્ ।
દદર્શ દૂરેઽગ્રજમાસનસ્થમ્ ।
સ્વયંભુવં શક્ર ઇવાસનસ્થમ્ ॥ 4 ॥
ભ્રાતુસ્સભવનંગચ્છન્રક્ષોગણસમન્વિમ્ ।
કુંભકર્ણઃપદન્યાસૈરકંપયતમેદિનીમ્ ॥ 5 ॥
સોઽભિગમ્યગૃહંભ્રાતુઃકક્ષ્યામભિવિગાહ્ય ચ ।
દદર્શોદ્વિગન્નમાસીનંવિમાનેપુષ્પકેગુરુમ્ ॥ 6 ॥
અથદૃષ્ટવાદશગ્રીવઃકુંભકર્ણમુપસ્થિતમ્ ।
તૂર્ણમુત્થાયસંહૃષ્ટઃસન્નિકર્ષમુપાનયત્ ॥ 7 ॥
અથાસીનસ્યપર્યંકેકુંભકર્ણોમહાબલઃ ।
ભ્રાતુર્વવંદેચરણૌકિંકૃત્યમિતિચાબ્રવીત્ ॥ 8 ॥
ઉત્પત્યચૈનંમુદિતોરાવણઃપરિષસ્વજે ।
સ ભ્રાત્રાસંપરિષ્વક્તોયથાવચ્છાભિનંદિતઃ ॥ 9 ॥
કુંભકર્ણશ્શુભંદિવ્યંપ્રતિપેદેવરાસનમ્ ।
સ તદાસનમાશ્રિત્યકુંભકર્ણોમહાબલઃ ॥ 10 ॥
સંરક્તનયનઃક્રોધાદ્રાવણંવાક્યમબ્રવીત્ ।
કિમર્થમહમાદૃત્યત્વયારાજન્વિબોધિતઃ ॥ 11 ॥
શંસકસ્માદ્ભયંતેઽત્રકોઽદ્યપ્રેતોભવિષ્યતિ ।
ભ્રાતરંરાવણઃક્રુદ્ધંકુંભકર્ણમવસ્થિતમ્ ॥ 12 ॥
ઈષત્તુપરિવૃત્તાભ્યાંનેત્રાભ્યાંવાક્યમબ્રવીત્ ।
અદ્યતેસુમહાન્કાલશ્શયાનસ્યમહાબલ ॥ 13 ॥
સુખિતસ્ત્વં ન જાનીષેમમરામકૃતંભયમ્ ।
એષદાશરથીરામઃસુગ્રીવસહિતોબલી ॥ 14 ॥
સમુદ્રંસબલસ્તીર્ત્વામૂલંનઃપરિકૃંતતિ ।
હંતપશ્યસ્વલંકાયાવનાન્યુપવનાનિ ચ ॥ 15 ॥
સેતુનાસુખમાગમ્યવાનરૈકાર્ણવીકૃતમ્ ।
યેરાક્ષસામુખ્યતમાહતાસ્તેવાનરૈર્યુધિ ॥ 16 ॥
વાનરાણાંક્ષયંયુદ્ધે ન પશ્યામિકદાચન ।
નચાપિવાનરાયુદ્ધેજિતપૂર્વાઃકદાચન ॥ 17 ॥
તદેતદ્ભયમુત્પન્નંત્રાયસ્વેમાંમહબલ ।
નાશયત્વમિમાનદ્યતદર્થંબોધિતોભવાન્ ॥ 18 ॥
સર્વક્ષપિતકોશં ચ સ ત્વમભ્યવપદ્યમામ્ ।
ત્રાયસ્વેમાંપુરીંલંકાંબાલવૃદ્ધાવશેષિતામ્ ॥ 19 ॥
ભ્રાતુરર્થેમહાબાહો કુરુકર્મસુદુષ્કરમ્ ।
મયૈવંનોક્તપૂર્વોહિકશ્ચિદ્ભ્રાતઃ પરંતપ ॥ 20 ॥
ત્વય્યસ્તિમમસ્નેહઃપરાસંભાવના ચ મે ।
દૈવાસુરેષુયુદ્ધેષુબહુશોરાક્ષસર્ષભ ॥ 21 ॥
ત્વયાદેવાઃપ્રતિવ્યૂહ્યનિર્જિતાશ્ચાસુરાયુધિ ।
તદેતત્સર્વમાતિષ્ઠવીર્યંભીમપરાક્રમ ॥ 22 ॥
ન હિ તે સર્વભૂતેષુ દૃશ્યતે સદૃશો બલી ।
કુરુષ્વ મે પ્રિયહિતમેતદુત્તમમ્ ।
યથાપ્રિયં પ્રિયરણ બાંધવપ્રિય ।
સ્વતેજસા વિધમ સપત્નવાહિનીમ્ ।
શરદ્ઘનં પવન ઇવોદ્યતો મહાન્ ॥ 23 ॥
ઇત્યાર્ષે શ્રીમદ્રામાયણે વાલ્મીકીય આદિકાવ્યે યુદ્ધકાંડે દ્વિષષ્ટિતમસ્સર્ગઃ ॥
