શ્રીમદ્વાલ્મીકીય રામાયણે બાલકાંડમ્ ।
અથ ષટ્ષષ્ટિતમસ્સર્ગઃ ।
તતઃ પ્રભાતે વિમલે કૃતકર્મા નરાધિપઃ ।
વિશ્વામિત્રં મહાત્માનં આજુહાવ સરાઘવમ્ ॥ 1 ॥
તમર્ચયિત્વા ધર્માત્મા શાસ્ત્રદૃષ્ટેન કર્મણા ।
રાઘવૌ ચ મહાત્માનૌ તદા વાક્યમુવાચ હ ॥ 2 ॥
ભગવન્ સ્વાગતં તેઽસ્તુ કિં કરોમિ તવાનઘ ।
ભવાનાજ્ઞાપયતુ મામાજ્ઞાપ્યો ભવતા હ્યહમ્ ॥ 3 ॥
એવમુક્તસ્સ ધર્માત્મા જનકેન મહાત્મના ।
પ્રત્યુવાચ મુનિર્વીરં વાક્યં વાક્યવિશારદઃ ॥ 4 ॥
પુત્રૌ દશરથસ્યેમૌ ક્ષત્રિયૌ લોકવિશ્રુતૌ ।
દ્રુષ્ટુકામૌ ધનુ શ્શ્રેષ્ઠં યદેતત્વયિ તિષ્ઠતિ ॥ 5 ॥
એતદ્દર્શય ભદ્રં તે કૃતકામૌ નૃપાત્મજૌ ।
દર્શનાદસ્ય ધનુષો યથેષ્ટં પ્રતિયાસ્યતઃ ॥ 6 ॥
એવમુક્તસ્તુ જનકઃ પ્રત્યુવાચ મહામુનિમ્ ।
શ્રૂયતામસ્ય ધનુષો યદર્થમિહ તિષ્ઠતિ ॥ 7 ॥
દેવરાત ઇતિ ખ્યાતો નિમેષ્ષષ્ઠો મહીપતિઃ ।
ન્યાસોઽયં તસ્ય ભગવન્ હસ્તે દત્તો મહાત્મના ॥ 8 ॥
દક્ષયજ્ઞવધે પૂર્વં ધનુરાયમ્ય વીર્યવાન્ ।
રુદ્રસ્તુ ત્રિદશાન્ રોષાત્સલીલમિદમબ્રવીત્ ॥ 9 ॥
યસ્માદ્ભાગાર્થિનો ભાગાન્નાકલ્પયત મે સુરાઃ ।
વરાંગાણિ મહાર્હાણિ ધનુષા શાતયામિ વઃ ॥ 10 ॥
તતો વિમનસસ્સર્વે દેવા વૈ મુનિપુંગવ ।
પ્રસાદયંતિ દેવેશં તેષાં પ્રીતોઽભવદ્ભવઃ ॥ 11 ॥
પ્રીતિયુક્તસ્સ સર્વેષાં દદૌ તેષાં મહાત્મનામ્ ।
તદેતદ્દેવદેવસ્ય ધનૂરત્નં મહાત્મનઃ ।
ન્યાસભૂતં તદા ન્યસ્તમસ્માકં પૂર્વ કે વિભો ॥ 12 ॥
અથ મે કૃષતઃ ક્ષેત્રં લાંગૂલાદુત્થિતા મયા ।
ક્ષેત્રં શોધયતા લબ્ધા નામ્ના સીતેતિ વિશ્રુતા ॥ 13 ॥
ભૂતલાદુત્થિતા સા તુ વ્યવર્ધત મમાત્મજા ।
વીર્યશુલ્કેતિ મે કન્યા સ્થાપિતેયમયોનિજા ॥ 14 ॥
ભૂતલાદુત્થિતાં તાં તુ વર્ધમાનાં મમાત્મજામ્ ।
વરયામાસુરાગમ્ય રાજાનો મુનિપુંગવ ॥ 15 ॥
તેષાં વરયતાં કન્યાં સર્વેષાં પૃથિવીક્ષિતામ્ ।
વીર્યશુલ્કેતિ ભગવન્ ન દદામિ સુતામહમ્ ॥ 16 ॥
તતસ્સર્વે નૃપતય સ્સમેત્ય મુનિપુંગવ ।
મિથિલામભ્યુપાગમ્ય વીર્યજિજ્ઞાસવસ્તદા ॥ 17 ॥
તેષાં જિજ્ઞાસમાનાનાં વીર્યં ધનુરુપાહૃતમ્ ।
ન શેકુર્ગ્રહણે તસ્ય ધનુષસ્તોલનેઽપિ વા ॥ 18 ॥
તેષાં વીર્યવતાં વીર્યમલ્પં જ્ઞાત્વા મહામુને ।
પ્રત્યાખ્યાતા નૃપતયસ્તન્નિબોધ તપોધન ॥ 19 ॥
તતઃ પરમકોપેન રાજાનો નૃપપુંગવ ।
ન્યરુંધન્મિથિલાં સર્વે વીર્યસંદેહમાગતાઃ ॥ 20 ॥
આત્માનમવધૂતં તે વિજ્ઞાય નૃપપુંગવાઃ ।
રોષેણ મહતાઽઽવિષ્ટાઃ પીડયન્મિથિલાં પુરીમ્ ॥ 21 ॥
તતસ્સંવત્સરે પૂર્ણે ક્ષયં યાતાનિ સર્વશઃ ।
સાધનાનિ મુનિશ્રેષ્ઠ તતોઽહં ભૃશદુઃખિતઃ ॥ 22 ॥
તતો દેવગણાન્ સર્વાન્ તપસાઽહં પ્રસાદયમ્ ।
દદુશ્ચ પરમપ્રીતા શ્ચતુરંગબલં સુરાઃ ॥ 23 ॥
તતો ભગ્ના નૃપતયો હન્યમાના દિશો યયુઃ ।
અવીર્યા વીર્યસંદિગ્ધા સ્સામાત્યાઃ પાપકર્મણઃ ॥ 24 ॥
તદેતન્મુનિશાર્દૂલ ધનુઃ પરમભાસ્વરમ્ ।
રામલક્ષ્મણયોશ્ચાપિ દર્શયિષ્યામિ સુવ્રત ॥ 25 ॥
યદ્યસ્ય ધનુષો રામઃ કુર્યાદારોપણં મુને ।
સુતામયોનિજાં સીતાં દદ્યાં દાશરથેરહમ્ ॥ 26 ॥
ઇત્યાર્ષે શ્રીમદ્રામાયણે વાલ્મીકીય આદિકાવ્યે બાલકાંડે ષટ્ષષ્ટિતમસ્સર્ગઃ ॥
