શ્રીમદ્વાલ્મીકીય રામાયણે યુદ્ધકાંડમ્ ।
અથ સપ્તપંચાશસ્સર્ગઃ ।
અકંપનવધંશ્રુત્વાક્રુદ્ધોવૈરાક્ષસેશ્વરઃ ।
કિંચિદદીનમુખશ્ચાપિસચિવાંસ્તાનુદૈક્ષત ॥ 1 ॥
સતુધ્યાત્વામુહૂર્તંતુમંત્રિભિસ્સંવિચાર્યચ ।
તતસ્તુરાવણઃપૂર્વદિવસેરાક્ષસાધિપઃ ॥ 2 ॥
પુરીંપરિયયૌલંકાંસર્વગુલ્માનવેક્ષિતુમ્ ।
તાંરાક્ષસગણૈર્ગુપ્તાંગુલ્મૈર્બહુભિરાવૃતામ્ ॥ 3 ॥
દદર્શનગરીંલંકાંપતાકાધ્વજમાલિનીમ્ ।
રુદ્ધાંતુનગરીંદૃષ્ટવારાવણોરાક્ષસેશ્વરઃ ॥ 4 ॥
ઉવાચાત્મહિતંકાલેપ્રહસ્તંયુદ્ધકોવિદમ્ ।
પુરસ્યોપનિવિષ્ટસ્યસહસાપીડિતસ્યવા ॥ 5 ॥
નાન્યંયુદ્ધાત્પ્રપશ્યામિમોક્ષંયુદ્ધવિશારદ ।
અહંવાકુંભકર્ણોવાત્વંવાસેનાપતિર્મમ ॥ 6 ॥
ઇંદ્રજિદ્વાનિકુંભોવાવહેયુર્ભારમીદૃશમ્ ।
સત્વંબલમતશ્શીઘ્રમાદાયપરિગૃહ્યચ ॥ 7 ॥
વિજયાયાભિનિર્યાહિયત્રસર્વેવનૌકસઃ ।
નિર્યાણાયાદેવતેનૂનંચપલાહરિવાહિની ॥ 8 ॥
નર્દતાંરાક્ષસેંદ્રાણાંશ્રુત્વાનાદંદ્રવિષ્યતિ ।
ચપલાહ્યવિનીતાશ્ચચલચિત્તાશ્ચવાનરાઃ ॥ 9 ॥
નસહિષ્યંતિતેનાદંસિંહનાદમિવદ્વિપાઃ ।
વિદ્રુતેચબલેતસ્મિન્ રામઃસૌમિત્રિણાસહ ॥ 10 ॥
અવશસ્તેનિરાલંબઃપ્રહસ્તવશમેષ્યતિ ।
આપત્સંશયિતાશ્રેયોનાત્રનિસ્સંશયીકૃતા ॥ 11 ॥
પ્રતિલોમાનુલોમંવાયદ્વાનોમન્યસેહિતમ્ ।
રાવણેનૈવમુક્તસ્તુપ્રહસ્તોવાહિનીપતિઃ ॥ 12 ॥
રાક્ષસેંદ્રમુવાચેદમસુરેંદ્રમિવોશના ।
રાજન્મંત્રિતપૂર્વંનઃકુશલૈસ્સહમંત્રિભિઃ ॥ 13 ॥
વિવાદશ્ચાપિનોવૃત્તસ્સમવેક્ષ્યપરસ્પરમ્ ।
પ્રદાનેનતુસીતાયાઃશ્રેયોવ્યવસિતંમયા ॥ 14 ॥
અપ્રદાનેપુનર્યુદ્ધંદૃષ્ટમેત્તથૈવનઃ ।
સોઽહંદાનૈશ્ચમાનૈશ્ચસતતંપૂજિતસ્ત્વયા ॥ 15 ॥
સાંત્વૈશ્ચવિવિધૈઃકાલેકિંનકુર્યાંહિતંતવ ।
નહિમેજીવિતંરક્ષ્યંપુત્રદારધનાનિચ ॥ 16 ॥
ત્વંપશ્યમાંજુહૂષંતંત્વદર્થેજીવિતંયુધિ ।
એવમુક્ત્વાતુભર્તારંરાવણંવાહિનીપતિઃ ॥ 17 ॥
ઉવાચેદંબલાધ્યક્ષાન્પ્રહસ્તઃપુરતઃસ્થિતાન્ ।
મેશીઘ્રંરાક્ષસાનાંમહાદ્બલમ્ ॥ 18 ॥
મદ્ભાણાબ્દાવેગેનહતાનાંશનિચરણાજિરે ।
અદ્યહૃષ્યંતુમાંસાદાઃપક્ષિણઃકાનનૌકસામ્ ॥ 19 ॥
ઇત્યુક્તાસ્તેપ્રહસ્તેનબલાધ્યક્ષાઃ કૃતત્વરાઃ ।
બલમુદ્યોજયામાસુસ્તસ્મિન્રાક્ષસમંદિરે ॥ 20 ॥
સાબભૂવમુહૂર્તેનનિગ્મર્નાનાવિધાયુધૈઃ ।
લંકારાક્ષસવીરૈસ્તૈર્ગજૈરિવસમાકુલા ॥ 21 ॥
હુતાશનંતર્પયતાંબ્રાહ્મણાંશ્ચનમસ્યતામ્ ।
આજ્યગંધપ્રતિવહઃસુરભિર્મારુતોવવૌ ॥ 22 ॥
સ્રજશ્ચવિવિધાકારાજગૃહુસ્ત્વભિમંત્રિતાઃ ।
સંગ્રામસજ્જાઃસમ્હૃષ્ટાધરાયન્રાક્ષસાસ્તદા ॥ 23 ॥
સધનુષ્કાઃકવચિનોવેગાદાપ્લુત્યરાક્ષસાઃ ।
રાવણંપ્રેક્ષ્યરાજાનંપ્રહસ્તંપર્યવારયન્ ॥ 24 ॥
અથામંત્્યતુરાજાનંભેરીમાહત્યભૈરવામ્ ।
આરુરોહરથંયુક્તઃપ્રહસ્તસ્સજ્જકલ્પિતમ્ ॥ 25 ॥
હયૈર્મહાજવૈર્યુક્તંસમ્યક્સૂતસુસંયતમ્ ।
મહાજલદનિર્ઘોષંસાક્ષાચ્ચંદ્રાર્કભાસ્વરમ્ ॥ 26 ॥
ઉરગધ્વજદુર્ધર્ષંસુવરૂથંસ્વવસ્કરમ્ ।
સુવર્ણજાલસંયુક્તંપ્રહસંતમિવશ્રિયા ॥ 27 ॥
તતસ્તંરથમાસ્થાયરાવણાર્પિતશાસનઃ ।
લંકાયાનિર્યયૌતૂર્ણંબલેનમહતાવૃતઃ ॥ 28 ॥
તતોદુંધુભિનિર્ઘોષઃપર્જન્યનિનદોપમઃ ।
વાદિત્રાણાંચનિનદઃપૂરયન્નિવમેદિનીમ્ ॥ 29 ॥
શુશ્રુવેશંખશબ્દશ્ચપ્રયાતેવાહિનીપતૌ ।
નિનદંતસ્સ્વરાન્ઘોરાન્રાક્ષસાજગ્મુરગ્રતઃ ॥ 30 ॥
ભીમરૂપામહાકાયાઃપ્રહસ્તસ્યપુરસ્સરાઃ ।
નરાંતકઃકુંભહનુર્મહાનાદસ્સમુન્નતઃ ॥ 31 ॥
પ્રહસ્તસચિવાહ્યેતેનિર્યયુઃપરિવાર્યતમ્ ।
વ્યૂઢેનેવસુઘોરેણપૂર્વદ્વારાત્સનિર્યયૌ ॥ 32 ॥
ગજયૂથનિકાશેનબલેનમહતાવૃતઃ ।
સાગરપ્રતિમૌઘેનવૃતસ્તેનબલેનસઃ ॥ 33 ॥
પ્રહસ્તોનિર્યયૌક્રુદ્ધઃકાલાંતકયમોપમઃ ।
તસ્યનિર્યાણઘોષેણરાક્ષસાનાંચનર્દતામ્ ॥ 34 ॥
લંકાયાંસર્વભૂતાનિવિનેદુર્વિકૃતૈસ્સ્વરૈઃ ।
વ્યભ્રમાકાશમાવિશ્યમાંસશોણિતભોજનાઃ ॥ 35 ॥
મંડલાન્યપસવ્યાનિખગાશ્ચક્રૂરથંપ્રતિ ।
સમ્નત્યઃપાવકજ્વાલાઃશિવાઘોરાવવાશિરે ॥ 36 ॥
અંતરિક્ષાત્પપાતોલ્કાવાયુશ્ચપરુષંવનૌ ।
અન્યોન્યમભિસંરબ્ધાગ્રહાશ્ચનચકાશિરે ॥ 37 ॥
મેઘાશ્ચખરનિર્ઘોષારથસ્યોપરિરક્ષસઃ ।
વવૃષંરુધિરંચાસ્યસિષિચુશ્ચપુરસ્સરાન્ ॥ 38 ॥
કેતુર્મૂર્ધનિગૃધ્રોઽસ્યનિલીનોદક્ષિણામુખઃ ।
તુદન્નુભયતઃપાર્શ્વંસમગ્રામહરત્પ્રભામ્ ॥ 39 ॥
સારથેર્ભહુશશ્ચાસ્યસંગ્રામમવગાહતઃ ।
પ્રતોદોન્યપતદ્ધસ્તાત્સૂતસ્યહયસાદિનઃ ॥ 40 ॥
નિર્યાણશ્રીશ્ચયાઽસ્યાસીદ્ભાસ્વરાવસુદુર્લભાઃ ।
સાનનાશમુહૂર્તેનસમેચસ્ખલિતાહયાઃ ॥ 41 ॥
પ્રહસ્તંત્વભિનિર્યાંતંપ્રખ્યાતબલપૌરુષમ્ ।
યુધિનાનાપ્રહરણાકપિસેનાઽભ્યવર્તત ॥ 42 ॥
અથઘોષસ્સુતુમુલોહરીણાંસમજાયત ।
વૃક્ષાનારુજતાંચૈવગુર્વીરાગૃહ્ણતાંશિલાઃ ॥ 43 ॥
નદતાંરાક્ષસાનાંચવાનરાણાંચગર્જતામ્ ।
ઉભેપ્રમુદિતેસૈન્યેરક્ષોગણવનૌકસામ્ ॥ 44 ॥
વેગિતાનાંસમર્થાનામન્યોન્યવધકાઙ્ ક્ષિણામ્ ।
પરસ્પરંચાહ્વયતાંનિનાદ્શૂયતેમહાન્ ॥ 45 ॥
તતઃપ્રહસ્તઃકપિરાજવાહિનીમભિપ્રતસ્થેવિજયાયદુર્મતિઃ ।
વિવૃદ્ધવેગંશ્ચવિવેશતાંચમૂંયથામુમૂર્ષુશ્શલભોવિભાવસુમ્ ॥ 46 ॥
ઇત્યાર્ષે શ્રીમદ્રામાયણે વાલ્મીકીય આદિકાવ્યે યુદ્ધકાંડે સપ્તપંચાશસ્સર્ગઃ ॥
