śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇē ayōdhyākāṇḍam ।
atha saptādhikaśatatamassargaḥ ।
punarēvaṃ bruvāṇaṃ taṃ bharataṃ lakṣmaṇāgrajaḥ ।
pratyuvācha tata śśrīmān jñātimadhyē'bhisatkṛtaḥ ॥ 1 ॥
upapannamidaṃ vākyaṃ yattvamēvamabhāṣathāḥ ।
jātaḥ putrō daśarathātkaikēyyāṃ rājasattamāt ॥ 2 ॥
purā bhrātaḥ pitā na ssa mātaraṃ tē samudvahan ।
mātāmahē samāśrauṣīdrājyaśulkamanuttamam ॥ 3 ॥
daivāsurē cha saṅgrāmē jananyai tava pārthivaḥ ।
samprahṛṣṭō dadau rājā varamārādhitaḥ prabhuḥ ॥ 4 ॥
tatassā sampratiśrāvya tava mātā yaśasvinī ।
ayāchata naraśrēṣṭhaṃ dvau varau varavarṇinī ॥ 5 ॥
tava rājyaṃ naravyāghra mama pravrājanaṃ tathā ।
tau cha rājā tadā tasyai niyuktaḥ pradadau varau ॥ 6 ॥
tataḥ sā sampratiśrāvya tava mātā yaśasvinī ।
ayāchata naraśrēṣṭhaṃ dvau varau varavarṇinī ॥ 7 ॥
tava rājyaṃ naravyāghra mama pravrājanaṃ tathā ।
tachcha rājā tadā tasyai niyuktaḥ pradadau varau ॥ 8 ॥
tēna pitrā'hamapyatra niyuktaḥ puruṣarṣabha ।
chaturdaśa vanē vāsaṃ varṣāṇi varadānikam ॥ 9 ॥
sō'haṃ vanamidaṃ prāptō nirjanaṃ lakṣmaṇānvitaḥ ।
sītayā chāpratidvandva ssatyavādē sthitaḥ pituḥ ॥ 10 ॥
bhavānapi tathētyēva pitaraṃ satyavādinam ।
kartumarhati rājēndra kṣipramēvābhiṣēchanāt ॥ 11 ॥
ṛṇānmōchaya rājānaṃ matkṛtē bharata prabhum ।
pitaraṃ chāpi dharmajñaṃ mātaraṃ chābhinandaya ॥ 12 ॥
śrūyatē dhīmatā tāta śrutirgītā yaśasvinā ।
gayēna yajamānēna gayēṣvēva pitṝn prati ॥ 13 ॥
punnāmnō narakād yasmāt pitaraṃ trāyatē sutaḥ ।
tasmāt putra iti prōktaḥ pitṝn yaḥ pāti sarvataḥ ॥ 14 ॥
ēṣṭavyā bahavaḥ putrā guṇavantō bahuśrutāḥ ।
tēṣāṃ vai samavētānāmapi kaśchidgayāṃ vrajēt ॥ 15 ॥
ēvaṃ rājarṣaya ssarvē pratītā rājanandana ।
tasmātrāhi naraśrēṣṭha pitaraṃ narakātprabhō ॥ 16 ॥
ayōdhyāṃ gachCha bharata prakṛtīranurañjaya ।
śatrughnasahitō vīra saha sarvairdvijātibhiḥ ॥ 17 ॥
pravēkṣyē daṇḍakāraṇyamahamapyavilambayan ।
ābhyāntu sahitō rājan vaidēhyā lakṣmaṇēna cha ॥ 18 ॥
tvaṃ rājā bharata bhava svayaṃ narāṇāṃ vanyānāmahamapi rājarāṇmṛgāṇām ।
gachCha tvaṃ puravaramadya samprahṛṣṭassaṃhṛṣṭastvahamapi daṇḍakānpravēkṣyē ॥ 19 ॥
Chāyāṃ tē dinakarabhāḥ prabādhamānāṃ varṣatraṃ bharata karōtu mūrdhni śītām ।
ētēṣāmahamapi kānanadrumāṇāṃ Chāyāṃ tāmatiśayinīṃ sukhī śrayiṣyē ॥ 20 ॥
śatrughnaḥ kuśalamatistu tē sahāyassaumitrirmama viditaḥ pradhānamitram ।
chatvārastanayavarā vayaṃ narēndraṃ satyasthaṃ bharata charāma mā viṣīda ॥ 21 ॥
ityārṣē śrīmadrāmāyaṇē vālmīkīya ādikāvyē ayōdhyākāṇḍē saptādhikaśatatamassargaḥ ॥