View this in:
English Devanagari Telugu Tamil Kannada Malayalam Gujarati Odia Bengali  |
Marathi Assamese Punjabi Hindi Samskritam Konkani Nepali Sinhala Grantha  |
This document is in romanized sanskrit according to IAST standard.

VR 6.22 Yuddha Kanda - Sarga 22

śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇē yuddhakāṇḍam ।
atha dvāviṃśassargaḥ ।

athōvācha raghuśrēṣṭhaḥ sāgaraṃ dāruṇaṃ vachaḥ ।
adya tvāṃ śōṣayiṣyāmi sapātālaṃ mahārṇava ॥ 1 ॥

śaranirdagdhatōyasyapariśuṣkasyasāgaraḥ ।
mayāśōṣitasattvasyapāṃsurutpadyatēmahān ॥ 2 ॥

matkārmukavisṛṣṭēvaśaravarṣēṇasāgara ।
pārantē'dyagamiṣyantipadabhirēvaplavaṅgamāḥ ॥ 3 ॥

vichinvannābhijānāsipauruṣannāpivikramam ।
dānavālayasantāpammattōnādhigamiṣyasi ॥ 4 ॥

brāhmēṇāstrēṇasaṃyōjyabrahmadaṇḍanibhaṃ śaram ।
saṃyōjyadhanuṣiśrēṣṭhavichakarṣamahābalaḥ ॥ 5 ॥

tasminvivikṛṣṭēsahasārāghavēṇaśarāsanē ।
rōdasīsampaphālēvaparvatāśchachakampirē ॥ 6 ॥

tamaśchalōkamāvratēdiśaśchavachakāśirē ।
pratichukṣubhirēchāśusarāṃsisaritastathā ॥ 7 ॥

tiryakchasahānēkṣatraissaṅgatauchandrabhāskarau ।
bhāskarāṃśubhirādīptantamasāchasamāvṛtam ॥ 8 ॥

chakāśētadākāśamulkāśatavidīpitam ।
antarikṣāchchanirghātānirjagmuratulasvanāḥ ॥ 9 ॥

vapusphuruśchaghanādivyādivimārutapaṅ khkayaḥ ।
babhañjachatadāvṛkṣānjaladānudvahannapiḥ ॥ 10 ॥

arujaṃśchainaśailāgrāśanikharāṇibabhañjanaḥ ।
divispṛśōmahamēghāssaṅgatāssamahāsvanāḥ ॥ 11 ॥

mumuchurvaidyutānanagīṃstēmahāśanayastadā ।
yānibhūtānidṛśyānichukruśuśchāśanēsamam ॥ 12 ॥

adṛśyānichabhūtānimumuchurbhairavasvanam ।
śiśiyarēchābhibhūtānisantrastāmyadvijanticha ॥ 13 ॥

sampravivyathirēchāpivachapaspandirēbhayāt ।
sahābhūtaissatōyōrmissanāgassaharākṣasaḥ ॥ 14 ॥

sahasā'bhūttatōvēgābadīmavēgōmahōdadhiḥ ।
yōjanaṃvyatichakrāmavēlāmanyatrasamlpavāt ॥ 15 ॥

tantadāsamatikrāntannātichakrāmarāghavaḥ ।
samuddhatamamitraghnōrāmōnadanadīpatim ॥ 16 ॥

tatōmathyātsamudrasyasāgarassvayamutthitaḥ ।
udayan himahāśailānmērōrivadivākaraḥ ॥ 17 ॥

pannagaissahadīptāsyaissamudraḥpratyadṛśyata ।
snigdhavaiḍhūryasaṅkāśōjāmbūnadavibhūṣaṇaḥ ॥ 18 ॥

raktamālyāmbaradharaḥpadmapatranibhēkṣaṇaḥ ।
sarvapuṣpamayīndivyāṃśirasādhārayan srajam ॥ 19 ॥

jātarūpamayaiśchaivatapanīyavibhūṣitaiḥ ।
ātmajānāñcharatnānāmbhūṣitōbhūṣaṇōttamaiḥ ॥ 20 ॥

dhātubhirmaṇḍitaśśailōvividhairhimavāniva ।
ēkāvalīmadhyagatantaralampāṭalaprabham ॥ 21 ॥

vipulēnōrasā bibhratkaustubhasya sahōdaram ।
aghūrṇitataraṅgaughaḥkālikānilasaṅgulaḥ ॥ 22 ॥

gaṅgāsindupradhānanābhirāpagābhissamāvṛtaḥ ।
dēvatānāṃsarūpābhirnānārūpābhirīśvaraḥ ॥ 23 ॥

sāgarassamupakramyapūrvamāmnatyaravīryavān ।
abravītprāñjalirvākyaṃrāghavaṃśarapāṇinam ॥ 24 ॥

pṛthivīvāyurākāśamāpōjyōtiścharāghavaḥ ।
svabhāvēsaumya tiṣṭhantiśāśvatammārgamāśritāḥ ॥ 25 ॥

tatsvabhāvōmamāpyēṣayadagādhō'hamaplavaḥ ।
vikārastubhavēdgādhaētattēpravadāmyaham ॥ 26 ॥

nakāmānnachalōbhādvānabhayātatsāpārthivātmajaḥ ।
grāhanakākulajalaṃstambayēyaṅkathañjana ॥ 27 ॥

vidhāsyērāmaḥ yēnāpiviṣahiṣyēhyahantathā ।
nagrāhāprahariṣyantiyāvatsēnātariṣyati ॥ 28 ॥

harīṇāntaraṇērāmakariṣyāmiyathāsthalam ।
tamabravīttadārāmaḥudyatōhinadīpatē ।
amōghō'yammahābāṇaḥkasmin dēśēnipātyatām ॥ 29 ॥

rāmasyavachanaṃśrutvātañchadṛṣṭavāmahāśaram ।
mahōdadhirmahātējārāghavaṃvākyamabravīt ॥ 30 ॥

mahōdadhirmahātējā rāghavaṃ vākyamabravīt ।
uttarēṇāvakāśō'sti kaśchitpuṇyatarō mama ॥ 31 ॥

ugradarśanakarmāṇōbahavastatradasyavaḥ ।
ābhīrapramukhāḥpāpāḥpibantisalilammama ॥ 32 ॥

taistusaṃsparśanampāpairnasahēpāpakarmabhiḥ ।
amōghaḥkriyatāṃrāmaḥ tatratēṣuśarōttamaḥ ॥ 33 ॥

tasyatadvachanaṃśrutvāsāgarasyarāghavaḥ ।
mumōchataṃśarandīptaṃvīrassāgaradarśanāt ॥ 34 ॥

tēnatanmarukāntārampṛthivyākhaluviśrutam ।
nipātitaśśarōyatravajrāśanisamaprabhaḥ ॥ 35 ॥

nanādachatadātatravasudhāśalyapīḍitā ।
tasmādbrāṇamukhāttōyamutpapātarasātalāt ॥ 36 ॥

tasmādbāṇamukhāttōyamutpapāta rasātalāt ।
sa babhūva tadā kūpō vraṇa ityēva viśrutaḥ ॥ 37 ॥

avadhāraṇaśabdaśchadāruṇassamapadyata ।
tasmāttadbāṇanipātēnatvapaḥkukṣiṣvaśōṣayat ॥ 38 ॥

vikhyātantriṣulōkēṣumadhukāntāramēvatat ॥ 39 ॥

mōkṣayitvātataḥkukṣiṃrāmōdaśarathātmajaḥ ।
varantasmaidadauvidvānmaravē'maravikramaḥ ॥ 40 ॥

paśavyaśchālparōgaśchaphalamūlarasāyutaḥ ।
bahusnēhōbahukṣīrassugadhanirvividhauṣadhaḥ ॥ 41 ॥

ēvamētairguṇairuktōbahubhissaṃyutōmaruḥ ।
rāmasyavaradānāchchaśivaḥpanthābabhūvaha ॥ 42 ॥

tasmin dagdhētadākukṣausamudrassaritāmpatiḥ ।
rāghavaṃsarvaśāstrajñamidaṃvachanamabravīt ॥ 43 ॥

ayaṃsaumyaḥ nalōnāmatanayōviśvakarmaṇaḥ ।
pitrādattavaraśīmānpratimōviśvakarmaṇāḥ ॥ 44 ॥

ēṣasētummahōtsāhaḥkarōtumayivānaraḥ ।
tamahandhārayiṣyāmiyathāhyēṣapitātathā ॥ 45 ॥

ēvamuktvōdadhirnaṣṭassamutthāyanalastadā ।
abravīdvānaraśrēṣṭhōvākyaṃrāmammahābalaḥ ॥ 46 ॥

ahaṃsētuṅkariṣyāmivistīrṇēvaruṇālayē ।
pitussāmarthyamāsthāyatattvamahāmahōdadhiḥ ॥ 47 ॥

ayaṃhisāgarōbhīmassētukarmadidṛkṣyāḥ ।
dadaudaṇḍabhayādgādhaṃrāghavāyamahōdadhiḥ ॥ 48 ॥

mamamāturvarōdattōmandarēviśvakarmaṇā ।
aurasastasyaputrō'haṃsadṛśōviśvakarmaṇā ॥ 49 ॥

nachāpyahamanuktōvaḥprabrūyāmātmanōguṇān ।
samarthaśchāpyahaṃsētuṅkartuṃvaivaruṇālayē ॥ 50 ॥

smāritō'smyahamētēnatattvamahāmahōdadhiḥ ।
kāmamadvaivabadhnantusētuṃvānarapuṅgavāḥ ॥ 51 ॥

tatōvisṛṣṭārāmēṇasarvatōhariyūthapāḥ ।
abhipēturmahāraṇyaṃhṛṣṭāśśatasahasraśaḥ ॥ 52 ॥

tēnagānnagasaṅkāśāśśākhāmṛgagaṇarṣabhāḥ ।
babhañjuḥvānarāstatraprachakarṣuśchasāgaram ॥ 53 ॥

tēsālaiśchāśvakarṇaiśchadhavaiśaiśchavānarāḥ ।
kuṭajairarjunaistālaistilakaisntiśairapi ॥ 54 ॥

bilvakaissaptaparṇaiśchakarṇikāraiśchasupuṣpitaiḥ ।
chūtaiśchāśōkavṛkṣaiśchasāgaraṃsamapūrayan ॥ 55 ॥

samūlāṃśchavimūlāṃśchapādapān harisattamāḥ ।
indrakētūnivōdyamyaprajahrūrvānarāstarūn ॥ 56 ॥

indra kētūn iva udyamya prajahrur harayas tarūn ।
tālān dāḍimagulmāṃścha nārikēlavibhītakān ॥ 57 ॥

hastimatānmahākāyāḥpāṣāṇāṃśchamahābalāḥ ।
parvatāṃśchasamutpāṭyayanssaraiḥparivahanticha ॥ 58 ॥

prakṣipyamāṇairachalaissahasājalamuddṛtam ।
samutsasarpaākāśamavāsarpattatastataḥ ॥ 59 ॥

samudraṅkṣōbhayāmāsurvānarāśchassamantataḥ ।
sūtrāṇyanyēpragṛhṇāntivyāyataṃśatayōjanam ॥ 60 ॥

nalaśchakrēmahāsētummadhyēnadanadīpatēḥ ।
satadākriyatēsēturvānarairghōrakarmabhiḥ ॥ 61 ॥

daṇḍānanyēpragṛhṇantivichinvantitathāparē ॥ 62 ॥

vānaraiśśataśastatrarāmasyājñāpurassarāḥ ।
mēghābhaiḥparvatāgraiśchatṛṇaiḥkāṣṭhairbabandhirē ॥ 63 ॥

puṣpitāgraiśchatarubhissētumbadhnantivānarāḥ ।
pāṣāṇāṃśchagiriprakhyāganirīṇāṃśikharāṇicha ॥ 64 ॥

dṛśyantēparidhāvantōgṛhyadānavasannibhāḥ ।
śilānāṅkṣipyamāṇānāṃśailānānnipātyatām ।
babhūvatumulaśśabdastadātasminmahōdadhau ॥ 65 ॥

kṛtāniprathamēnāhnāyōjanānichaturdaśa ।
prahṛṣṭairgajasaṅkāśchaistvaramāṇaiḥplavaṅgamaiḥ ॥ 66 ॥

dvitīyēnatathaichāhnāyōjanānituviṃśatiḥ ।
kṛtāniplavagaistūrṇambhīmakāyairmahābalaiḥ ॥ 67 ॥

ahnātṛtayēnatathāyōjanānikṛtānicha ।
tvaramāṇairmahākāyairēkaviṃśatirēvacha ॥ 68 ॥

chaturthēnatathāchāhnādvāviṃśatirathāsivā ।
yōjanānimahāvēgaiḥkṛtānitvaritastutaiḥ ॥ 69 ॥

pañchamēnatathāchāhnāplavagaiḥkṣiprakāribhiḥ ।
yōjanānitrayōviṃśatsuvēlamadhikṛtyavai ॥ 70 ॥

savānaravaraśraśīmānviśvakarmātmājōbalī ।
babandhasāgarēsētuṃyathāchāpyatathāpitā ॥ 71 ॥

babandha sāgarē sētuṃ yathā chāsya tathā pitā ।
sa nalēna kṛtaḥ sētuḥ sāgarē makara ālayē ॥ 72 ॥

tatōdēvassagandharvāssiddāśchaparamarṣayaḥ ।
āgamyagaganētasthurdraṣṭukāmāstadadbutam ॥ 73 ॥

daśayōjanavistīrṇaṃśatayōjanamāyatam ।
dadṛśurdēvagandharvānalasētuṃsuduṣkaram ॥ 74 ॥

āplavantaḥplavantaśchagarjantaśchaplavaṅgamāḥ ॥ 75 ॥

tadachnityamasahyañchahyadbhutaṃrōmaharṣaṇam ।
dadṛśussarvabhūtānisāgarēsētubandhanam ।
622.76 ।
tānikōṭisahasrāṇivānarāṇāmmahaujasām ।
badhnantassāgarēsētuñjugmuḥpārammahōdadhēḥ ॥ 76 ॥

tāni kōṭi sahasrāṇi vānarāṇāṃ mahāōjasām ।
badhnantaḥ sāgarē sētuṃ jagmuḥ pāraṃ mahāudadhēḥ ॥ 77 ॥

tataḥpārēsamudrasyagadāpāṇirvibhīṣaṇaḥ ।
parēṣāmabhighātārthamatiṣṭhatsachivaissahā ॥ 78 ॥

tataḥ parē samudrasya gadā pāṇir vibhīṣaṇaḥ ।
parēṣāṃ abhighata arthaṃ atiṣṭhat sachivaiḥ saha ॥ 79 ॥

ayaṃhivipulōvīrasāgarōmakarālayaḥ ।
vaihāyapauyuvāmētauvānarautārayiṣyataḥ ॥ 80 ॥

agratastasyasainyasyaśrīmānrāmassalakṣmaṇaḥ ।
jagāmadhanvīdharmātmāsugrīvēṇasamanvitaḥ ॥ 81 ॥

nyēmadhyēnagachChantipārśvatō'nyēplavaṅgamāḥ ।
salilamprapatantanyēmārgamanyēnalēbhirē ॥ 82 ॥

kēchidvaihāyasagatāssuparṇāivapupluvuḥ ।
ghōṣēṇamahatātasyasindhōrghōṣaṃsamuchChritam ।
bhīmantardadhēbhīmātarantīharivāhinī ॥ 83 ॥

vānarāṇāṃhisātīrṇāvāhinīnalasētunā ।
tīrēniviviśērājñābahumūlaphalōdakē ॥ 84 ॥

tadadbutaṃrāghavakarmaduṣkaraṃsamīkṣyadēvāssahasiddhachāraṇaiḥ ।
upētyarāmasahasāmahārṣibhissamabhyaṣiñchan suśubhairjalaiḥpṛthak ।
6.2 2.86 ।
jayasvaśatrūnnaradē vaḥmēdinīṃsasāgarāmpālayaśāśvatīssamāḥ ।
itīvarāmannaradēvasatkṛ taṃśubhairvachōbhirvividhairapūjayan ॥ 85 ॥

ityārṣē śrīmadrāmāyaṇē vālmīkīya ādikāvyē yuddhakāṇḍē dvāviṃśassargaḥ ॥




Browse Related Categories: