View this in:
English Devanagari Telugu Tamil Kannada Malayalam Gujarati Odia Bengali  |
Marathi Assamese Punjabi Hindi Samskritam Konkani Nepali Sinhala Grantha  |
This document is in romanized sanskrit according to IAST standard.

VR 3.23 Aranya Kanda - Sarga 23

śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇē araṇyakāṇḍam ।
atha trayōviṃśassargaḥ ।

tasminyātē balē ghōramaśivaṃ śōṇitōdakam ।
abhyavarṣanmahāmēghastumulō gardabhāruṇaḥ ॥ 1 ॥

nipētusturagāstasya rathayuktā mahājavāḥ ।
samē puṣpachitē dēśē rājamārgē yadṛchChayā ॥ 2 ॥

śyāmaṃ rudhiraparyantaṃ babhūva parivēṣaṇam ।
alātachakrapratimaṃ parigṛhya divākaram ॥ 3 ॥

tatō dhvajamupāgamya hēmadaṇḍaṃ samuchChritam ।
samākramya mahākāyastasthau gṛdhrassudāruṇaḥ ॥ 4 ॥

janasthānasamīpē tu samāgamya kharasvanāḥ ।
visvarānvividhāṃśchakrurmāṃsādā mṛgapakṣiṇaḥ ॥ 5 ॥

vyājahruścha pradīptāyāṃ diśi vai bhairavasvanam ।
aśivaṃ yātudhānānāṃ śivā ghōrā mahāsvanāḥ ॥ 6 ॥

prabhinnagirisaṅkāśāstōyaśōṇitadhāriṇaḥ ।
ākāśaṃ tadanākāśaṃ chakrurbhīmā valāhakāḥ ॥ 7 ॥

babhūva timiraṃ ghōramuddhataṃ rōmaharṣaṇam ।
diśō vā vidiśō vāpi na cha vyaktaṃ chakāśirē ॥ 8 ॥

kṣatajārdrasavarṇābhā sandhyākālaṃ vinā babhau ।
kharasyābhimukhā nēdustadā ghōramṛgāḥ khagāḥ ॥ 9 ॥

kaṅkagōmāyugṛdhrāścha chukruśurbhayaśaṃsinaḥ ।
nityāśubhakarā yuddhē śivā ghōranidarśanāḥ ॥ 10 ॥

nēdurbalasyābhimukhaṃ jvālōdgāribhirānanaiḥ ।
kabandhaḥ parighābhāsō dṛśyatē bhāskarāntikē ॥ 11 ॥

jagrāha sūryaṃ svarbhānuraparvaṇi mahāgrahaḥ ।
pravāti mārutaśśīghraṃ niṣprabhō'bhūddivākaraḥ ॥ 12 ॥

utpētuścha vinā rātriṃ tārāḥ khadyōtasaprabhāḥ ।
saṃlīnamīnavihagā nalinyaśśuṣkapaṅkajāḥ ॥ 13 ॥

tasmin kṣaṇē babhūvuścha vinā puṣpaphalairdrumāḥ ।
uddhūtaścha vinā vātaṃ rēṇurjaladharāruṇaḥ ॥ 14 ॥

vīchīkūchīti vāśyantyō babhūvustatra śārikāḥ ।
ulkāśchāpi sanirghātā nipēturghōradarśanāḥ ॥ 15 ॥

prachachāla mahī sarvā saśailavanakānanā ।
kharasya cha rathasthasya nardamānasya dhīmataḥ ॥ 16 ॥

prākampata bhujassavyassvaraśchāsyāvasajjata ।
sāsrā sampadyatē dṛṣṭiḥ paśyamānasya sarvataḥ ॥ 17 ॥

lalāṭē cha rujā jātā na cha mōhānyavartata ।
tānsamīkṣaya mahōtpātānutthitānrōmaharṣaṇān ॥ 18 ॥

abravīdrākṣasānsarvānprahasansakharastadā ।
mahōtpātānimānsarvānutthitānghōradarśanān ॥ 19 ॥

na chintayāmyahaṃ vīryādbalavāndurbalāniva ।
tārā api śaraistīkṣṇaiḥ pātayāmi nabhassthalāt ॥ 20 ॥

mṛtyuṃ maraṇadharmēṇa saṅkruddhō yōjayāmyaham ।
rāghavaṃ taṃ balōtsiktaṃ bhrātaraṃ chāsya lakṣmaṇam ॥ 21 ॥

ahatvā sāyakaistīkṣṇairnōpāvartitumutsahē ।
sakāmā bhaginī mē'stu pītvā tu rudhiraṃ tayōḥ ॥ 22 ॥

yannimittastu rāmasya lakṣmaṇasya viparyayaḥ ।
na kvachitprāptapūrvō mē saṃyugēṣu parājayaḥ ॥ 23 ॥

yuṣmākamētatpratyakṣaṃ nānṛtaṃ kathayāmyaham ।
dēvarājamapi kruddhō mattairāvatayāyinam ॥ 24 ॥

vajrahastaṃ raṇē hanyāṃ kiṃ punastau kumānuṣau ।
sā tasya garjitaṃ śrutvā rākṣasasya mahāchamūḥ ॥ 25 ॥

praharṣamatulaṃ lēbhē mṛtyupāśāvapāśitā ।
samīyuścha mahātmānō yuddhadarśanakāṅkṣiṇaḥ ॥ 26 ॥

ṛṣayō dēvagandarvāssiddhāścha sahachāraṇaiḥ ।
samētya chōchussahitāstē'nyōnyaṃ puṇyakarmaṇaḥ ।
svasti gōbrāhmaṇēbhyō'stu lōkānāṃ yē'bhisaṅgatāḥ ॥ 27 ॥

jayatāṃ rāghavassaṅkhyē paulastyān rajanīcharān ॥ 28 ॥

chakrahastō yathā yuddhē sarvānasurapuṅgavān ।
ētachchānyachcha bahuśō bruvāṇāḥ paramarṣayaḥ ॥ 29 ॥

jātakautūhalāstatra vimānasthāścha dēvatāḥ ।
dadṛśurvāhinīṃ tēṣāṃ rākṣasānāṃ gatāyuṣām ॥ 30 ॥

rathēna tu kharō vēgādugrasainyō vinissṛtaḥ ।
taṃ dṛṣṭvā rākṣasaṃ bhūyō rākṣasāścha vinissṛtāḥ ॥ 31 ॥

śyēnagāmī pṛthugrīvō yajñaśatrurvihaṅgamaḥ ।
durjayaḥ karavīrākṣaḥ paruṣaḥ kālakārmukaḥ ॥ 32 ॥

mēghamālī mahāmālī sarvāsyō rudhirāśanaḥ ।
dvādaśaitē mahāvīryāḥ pratasthurabhitaḥ kharam ॥ 33 ॥

mahākapālissthūlākṣaḥ pramāthī triśirāstathā ।
chatvāra ētē sēnānyō dūṣaṇaṃ pṛṣṭhatō yayuḥ ॥ 34 ॥

sā bhīmavēgā samarābhikāmā mahābalā rākṣasavīrasēnā ।
tau rājaputrau sahasābhyupētā mālā grahāṇāmiva chandrasūryau ॥ 35 ॥

ityārṣē śrīmadrāmāyaṇē vālmīkīya ādikāvyē araṇyakāṇḍē trayōviṃśassargaḥ ॥




Browse Related Categories: