View this in:
English Devanagari Telugu Tamil Kannada Malayalam Gujarati Odia Bengali  |
Marathi Assamese Punjabi Hindi Samskritam Konkani Nepali Sinhala Grantha  |
This document is in romanized sanskrit according to IAST standard.

VR 3.14 Aranya Kanda - Sarga 14

śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇē araṇyakāṇḍam ।
atha chaturdaśassargaḥ ।

atha pañchavaṭīṃ gachChannantarā raghunandanaḥ ।
āsasāda mahākāyaṃ gṛdhraṃ bhīmaparākramam ॥ 1 ॥

taṃ dṛṣṭvā tau mahābhāgau vaṭasthaṃ rāmalakṣmaṇau ।
mēnātē rākṣasaṃ pakṣiṃ bruvāṇau kō bhavāniti ॥ 2 ॥

sa tau madhurayā vāchā saumyayā prīṇayanniva ।
uvācha vatsa māṃ viddhi vayasyaṃ piturātmanaḥ ॥ 3 ॥

sa taṃ pitṛsakhaṃ buddhvā pūjayāmāsa rāghavaḥ ।
sa tasya kulamavyagramatha paprachCha nāma cha ॥ 4 ॥

rāmasya vachanaṃ śrutvā sarvabhūtasamudbhavam ।
āchachakṣē dvijastasmai kulamātmānamēva cha ॥ 5 ॥

pūrvakālē mahābāhō yē prajāpatayō'bhavan ।
tānmē nigadatassarvānāditaśśṛṇu rāghava ॥ 6 ॥

kardamaḥ prathamastēṣāṃ vikrītastadanantaraḥ ।
śēṣaścha saṃśrayaśchaiva bahuputraścha vīryavān ॥ 7 ॥

sthāṇurmarīchiratriścha kratuśchaiva mahābalaḥ ।
pulastyaśchāṅgirāśchaiva prachētāḥ pūlahastathā ॥ 8 ॥

dakṣō vivasvānaparō'riṣṭanēmiścha rāghava ।
kāśyapaścha mahātējāstēṣāmāsīchcha paśchimaḥ ॥ 9 ॥

prajāpatēstu dakṣasya babhūvuriti viśrutam ।
ṣaṣṭirduhitarō rāma yaśasvinyō mahāyaśaḥ ॥ 10 ॥

kāśyapaḥ pratijagrāha tāsāmaṣṭau sumadhyamāḥ ।
aditiṃ cha ditiṃ chaiva danumapyatha kālikām ॥ 11 ॥

tāmrāṃ krōdhavaśāṃ chaiva manuṃ chāpyanalāmapi ।
tāstu kanyāstataḥ prītaḥ kāśyapaḥ punarabravīt ॥ 12 ॥

putrāṃ ssrailōkyabhartṛnvai janayiṣyatha matsamān ।
aditistanmanā rāma ditiścha manujarṣabha ॥ 13 ॥

kālikā cha mahābāhō śēṣāstvamanasō'bhavan ।
adityāṃ jajñirē dēvātrayastriṃśadarindama ॥ 14 ॥

ādityā vasavō rudrā hyaśvinau cha parantapa ।
ditistvajanayatputrān daityāṃstāta yaśasvinaḥ ॥ 15 ॥

tēṣāmiyaṃ vasumatī purā'sītsavanārṇavā ।
danustvajanayatputramaśvagrīvamarindama ॥ 16 ॥

narakaṃ kālakañchaiva kālikāpi vyajāyata ।
krauñchīṃ bhāsīṃ tathā śyēnīṃ dhṛtarāṣṭrīṃ tathā śukīm ॥ 17 ॥

tāmrāpi suṣuvē kanyāḥ pañchaitā lōkaviśrutāḥ ।
ulūkāñjanayatkrauñchī bhāsī bhāsānvyajāyata ॥ 18 ॥

śyēnī śyēnāṃścha gṛdhrāṃścha vyajāyata sutējasaḥ ।
dhṛtarāṣṭrītu haṃsāṃścha kalahaṃsāṃścha sarvaśaḥ ॥ 19 ॥

chakravākāṃścha bhadraṃ tē vijajñē sāpi bhāminī ।
śukī natāṃ vijajñē tu natāyā vinatā sutā ॥ 20 ॥

daśa krōdhavaśā rāma vijajñē hyātmasambhavāḥ ।
mṛgīṃ cha mṛgamandāṃ cha harīṃ bhadramadāmapi ॥ 21 ॥

mātaṅgīmapi śārdūlīṃ śvētāṃ cha surabhiṃ tathā ।
sarvalakṣaṇasampannāṃ surasāṃ kadrukāmapi ॥ 22 ॥

apatyaṃ tu mṛgāssarvē mṛgyā naravarōttama ।
ṛkṣāścha mṛgamandāyāssṛmarāśchamarā stathā ॥ 23 ॥

haryāścha harayō'patyaṃ vānarāścha tarassvinaḥ ।
tatastvirāvatīṃ nāma jajñē bhadramadā sutām ॥ 24 ॥

tasyāstvairāvataḥ putrō lōkanāthō mahāgajaḥ ।
mātaṅgyā stvatha mātaṅgā apatyaṃ manujarṣabha ॥ 25 ॥

gōlāṅgūlāṃścha śārdūlī vyāghrāṃśchājanayatsutān ।
diśāgajāṃścha kākutstha śvētāpyajanayatsutān ॥ 26 ॥

tatō duhitarau rāma surabhirdvēvyajāyata ।
rōhiṇīṃ nāma bhadraṃ tē gandharvīṃ cha yaśassvinīm ॥ 27 ॥

rōhiṇyajanayad gāvō gandharvī vājinaḥ sutān ।
surasā'janayannāgānrāma kadrūstu pannagān ॥ 28 ॥

manurmanuṣyān janayadrāma putrān yaśasvinaḥ ।
brāhmaṇān kṣatriyān vaiśyān śūdrāṃścha manujarṣabha ॥ 29 ॥

sarvān puṇyaphalānvṛkṣānanalāpi vyajāyata ।
vinatā cha śukīpautrī kadrūścha surasāsvasā ॥ 30 ॥

kadrūrnāgaṃ sahasrāsyaṃ vijajñē dharaṇīdharam ।
dvau putrau vinatāyāstu garuḍō'ruṇa ēva cha ॥ 31 ॥

tasmājjātō'hamaruṇātsampātistu mamāgrajaḥ ।
jaṭāyuriti māṃ viddhi śyēnīputramarindama ॥ 32 ॥

sō'haṃ vāsasahāyastē bhaviṣyāmi yadīchChasi ।
idaṃ durgaṃ hi kāntāraṃ mṛgarākṣasa sēvitam ॥ 33 ॥

sītāṃ cha tāta rakṣiṣyē tvayi yātē salakṣmaṇē ।
jaṭāyuṣaṃ taṃ pratipūjya rāghavō mudā pariṣvajya cha sannatō'bhavat ।
piturhi śuśrāva sakhitvamātmavān jaṭāyuṣā saṅkathitaṃ punaḥ punaḥ ॥ 34 ॥

sa tatra sītāṃ paridāya maithilīṃ sahaiva tēnātibalēna pakṣiṇā ।
jagāma tāṃ pañchavaṭīṃ salakṣmaṇō ripūndidhakṣañChalabhāni vānalaḥ ॥ 35 ॥

ityārṣē śrīmadrāmāyaṇē vālmīkīya ādikāvyē araṇyakāṇḍē chaturdaśassargaḥ ॥




Browse Related Categories: