View this in:
English Devanagari Telugu Tamil Kannada Malayalam Gujarati Odia Bengali  |
Marathi Assamese Punjabi Hindi Samskritam Konkani Nepali Sinhala Grantha  |
This document is in romanized sanskrit according to IAST standard.

VR 3.25 Aranya Kanda - Sarga 25

śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇē araṇyakāṇḍam ।
atha pañchaviṃśassargaḥ ।

avaṣṭabdhadhanuṃ rāmaṃ kruddhaṃ cha ripughātinam ।
dadarśā'śramamāgamya kharassaha purassaraiḥ ॥ 1 ॥

taṃ dṛṣṭvā saśaraṃ chāpamudyamya kharanissvanam ।
rāmasyābhimukhaṃ sūtaṃ chōdyatāmityachōdayat ॥ 2 ॥

sa kharasyājñayā sūtasturagān samachōdayat ।
yatra rāmō mahābāhurēkō chunvansthitō dhanuḥ ॥ 3 ॥

taṃ tu niṣpatitaṃ dṛṣṭvā sarvē tē rajanīcharāḥ ।
nardamānā mahānādaṃ sachivāḥ paryavārayan ॥ 4 ॥

sa tēṣāṃ yātudhānānāṃ madhyē rathagataḥ kharaḥ ।
babhūva madhyē tārāṇāṃ lōhitāṅga ivōditaḥ ॥ 5 ॥

tataśśarasahasrēṇa rāmamapratimaujasam ।
ardayitvā mahānādaṃ nanāda samarē kharaḥ ॥ 6 ॥

tatastaṃ bhīmadhanvānaṃ kruddhāḥ sarvē niśācharāḥ ।
rāmaṃ nānāvidhaiḥ śassrairabhyavarṣanta durjayam ॥ 7 ॥

mudgaraiḥ paṭṭasaiśśūlaiḥ prāsaiḥ khaṅgai paraśvathaiḥ ।
rākṣasāssamarē rāmaṃ nijaghnū rōṣatatparāḥ ॥ 8 ॥

tē valāhasaṅkāśā mahānādā mahaujasaḥ ।
abhyadhāvanta kākutsthaṃ rathairvājibhirēva cha ॥ 9 ॥

gajaiḥ parvatakūṭābhai rāmaṃ yuddhē jighāṃsavaḥ ।
tē rāmē śaravarṣāṇi vyasṛjan rakṣasāṃ gaṇāḥ ॥ 10 ॥

śailēndramiva dhārābhirvarṣamāṇā valāhakāḥ ।
sa taiḥ parivṛtō ghōraiḥ rāghavō rakṣasāṃ gaṇaiḥ ॥ 11 ॥

tithiṣvi mahādēvō vṛta pariṣadāṅgaṇai tāni muktāni śastrāṇi yātudhānaissarāghavaḥ ।
pratijagrāha viśikhairnadyōghāniva sāgaraḥ ॥ 12 ॥

sa taiḥ praharaṇairghōrairbhinnagātrō na vivyathē ।
rāmaḥ pradīptairbahubhirvajrairiva mahāchalaḥ ॥ 13 ॥

sa viddhaḥ kṣatajādigdhaḥ sarvagātrēṣu rāghavaḥ ।
babhūva rāmaḥ sandhyābhrairdivākara ivāvṛtaḥ ॥ 14 ॥

viṣēdurdēvagandharvāssiddhāścha paramarṣayaḥ ।
ēkaṃ sahasrairbhahubhistadā dṛṣṭvā samāvṛtam ॥ 15 ॥

tatō rāmassusaṅkṛddhō maṇḍalīkṛtakārmukaḥ ।
sasarja viśikhānbāṇāñChataśō'tha sahasraśa ॥ 16 ॥

durāvārāndurviṣahānkāladaṇḍōpamān raṇē ।
mumōcha līlayā rāmaḥ kaṅkapatrānajihmagān ॥ 17 ॥

tē śarāśśatrusainyēṣu muktā rāmēṇa līlayā ।
adadū rakṣasāṃ prāṇānpāśāḥ kālakṛtā iva ॥ 18 ॥

bhittvā rākṣasadēhāṃ stāṃstē śarā rudhirāplutāḥ ।
antarikṣagatā rējurdīptāgnisamatējasaḥ ॥ 19 ॥

asaṅkhyēyāstu rāmasya sāyakāśchāpamaṇḍalāt ।
viniṣpēturatīvōgrā rakṣaḥprāṇāpahāriṇaḥ ॥ 20 ॥

tairdhanūṃṣi dhvajāgrāṇi varmāṇi cha śirāṃsi cha ।
bāhūnsahastābharaṇānūrūnkarikarōpamān ॥ 21 ॥

chichChēda rāmassamarē śataśō'tha sahasraśaḥ ।
hayānkāñchanasannāhānrathayuktānsasārathīn ॥ 22 ॥

gajāṃścha sagajārōhānsahayānsādinastathā ।
padātīnsamarē hatvā hyanayadyamasādanam ॥ 23 ॥

tatō nālīkanārāchaistīkṣṇāgraiścha vikarṇibhiḥ ।
bhīmamārtasvaraṃ chakrurbhidyamānā niśācharāḥ ॥ 24 ॥

tatsainyaṃ niśitairbāṇairarditaṃ marmabhēdibhiḥ ।
rāmēṇa na sukhaṃ lēbhē śuṣkaṃ vanamivāgninā ॥ 25 ॥

kēchidbhīmabalāśśūrāśśūlānkhaṅgānparaśvadhān ।
rāmasyābhimukhaṃ gatvā chikṣipuḥ paramāyudhān ॥ 26 ॥

tāni bāṇairmahābāhuśśastrāṇyāvārya rāghavaḥ ।
jahāra samarē prāṇāṃśchichChēda cha śirōdharān ॥ 27 ॥

tē Chinnaśirasaḥ pētuśchinnavarmaśarāsanāḥ ।
suparṇavātavikṣiptā jagatyāṃ pādapā yathā ॥ 28 ॥

avaśiṣṭāścha yē tatra viṣaṇṇāścha niśācharāḥ ।
kharamēvābhyadhāvanta śaraṇārthaṃ śarārditāḥ ॥ 29 ॥

tānsarvānpunarādāya samāśvāsya cha dūṣaṇaḥ ।
abhyadhāvata kākutsthaṃ kruddhō rudramivāntakaḥ ॥ 30 ॥

nivṛttāstu punassarvē dūṣaṇāśrayanirbhayāḥ ।
rāmamēvābhyadhāvanta sālatālaśilāyudhāḥ ॥ 31 ॥

śūlamudgarahastāścha chāpahastā mahābalāḥ ।
sṛjantaśśaravarṣāṇi śastravarṣāṇi saṃyugē ॥ 32 ॥

drumavarṣāṇi muñchantaśśilāvarṣāṇi rākṣasāḥ ।
tadbabhūvādbhutaṃ yuddhaṃ tumulaṃ rōmaharṣaṇam ।
rāmasya cha mahāghōraṃ punastēṣāṃ cha rakṣasām ॥ 33 ॥

tē samantādatikruddhā rāghavaṃ punarabhyayuḥ ॥ 34 ॥

taiścha sarvā diśō dṛṣṭvā pradiśaścha samāvṛtāḥ ।
rākṣasairudyataprāsaiśśaravarṣābhivarṣibhiḥ ॥ 35 ॥

sa kṛtvā bhairavaṃ nādamastraṃ paramabhāsvaram ।
saṃyōjayata gāndharvaṃ rākṣasēṣu mahābalaḥ ॥ 36 ॥

tataśśarasahasrāṇi niryayuśchāpamaṇḍalāt ।
sarvā daśa diśō bāṇairāvāryanta samāgataiḥ ॥ 37 ॥

nādadānaṃ śarānghōrānnamuñchantaṃ śilīmukhān ।
vikarṣamāṇaṃ paśyanti rākṣasāstē śarārditāḥ ॥ 38 ॥

śarāndhakāramākāśamāvṛṇōtsadivākaram ।
babhūvāvasthitō rāmaḥ pravamanniva tāñCharān ॥ 39 ॥

yugapatpatamānaiścha yugapachcha hatairbhṛśam ।
yugapatpatitaiśchaiva vikīrṇā vasudhā bhavat ॥ 40 ॥

nihatāḥ patitāḥ kṣīṇāśChinnā bhinnā vidāritāḥ ।
tatra tatra sma dṛśyantē rākṣasāstē sahasraśaḥ ॥ 41 ॥

sōṣṇīṣairuttamāṅgaiścha sāṅgadairbāhubhistathā ।
ūrubhirjānubhiśChinnairnānārūpaivibhūṣaṇaiḥ ॥ 42 ॥

hayaiścha dvipamukhyaiścha rathairbhinnairanēkaśaḥ ।
chāmarairvyajanaiśChatrairdhvajairnānāvidhairapi ॥ 43 ॥

rāmasya bāṇābhihatairvichitraiśśūlapaṭṭisaiḥ ।
khaṅgai khaṇḍīkṛtaiḥ prāsairvikīrṇaiścha paraśvadhaiḥ ॥ 44 ॥

chūrṇitābhiśśilābhiścha śaraiśchitrairanēkaśaḥ ।
vichChinnaissamarē bhūmirvikīrṇā'bhūdbhayaṅkarā ॥ 45 ॥

ityārṣē śrīmadrāmāyaṇē vālmīkīya ādikāvyē araṇyakāṇḍē pañchaviṃśassargaḥ ॥




Browse Related Categories: