śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇē araṇyakāṇḍam ।
atha ēkōnachatvāriṃśassargaḥ ।
ēvamasmi tadā muktaḥ kathañchittēna saṃyugē ।
idānīmapi yadvṛttaṃ tachChṛṇuṣva niruttaram ॥ 1 ॥
rākṣasābhyāmahaṃ dvābhyāmanirviṇṇastathā kṛtaḥ ।
sahitō mṛgarūpābhyāṃ praviṣṭō daṇḍakāvanam ॥ 2 ॥
dīptajihvō mahākāyastīkṣṇadaṃṣṭrō mahābalaḥ ।
vyacharaṃ daṇḍakāraṇyaṃ māṃsabhakṣō mahāmṛgaḥ ॥ 3 ॥
agnihōtrēṣu tīrthēṣu chaityavṛkṣēṣu rāvaṇa ।
atyantaghōrō vyacharaṃ tāpasānsampradharṣayan ॥ 4 ॥
nihatya daṇḍakāraṇyē tāpasāndharmachāriṇaḥ ।
rudhirāṇi pibaṃstēṣāṃ tathā māṃsāni bhakṣayan ॥ 5 ॥
ṛṣimāṃsāśanaḥ krūrastrāsayanvanagōcharān ।
tathā rudhiramattō'haṃ vicharandharmadūṣakaḥ ॥ 6 ॥
āsādayaṃ tadā rāmaṃ tāpasaṃ dharmachāriṇam ।
vaidēhīṃ cha mahābhāgāṃ lakṣmaṇaṃ cha mahāratham ॥ 7 ॥
tāpasaṃ niyatāhāraṃ sarvabhūtahitē ratam ।
sō'haṃ vanagataṃ rāmaṃ paribhūya mahābalam ॥ 8 ॥
tāpasō'yamiti jñātvā pūrvavairamanusmaran ।
abhyadhāvaṃ hi saṅkruddhastīkṣṇa śṛṅgō mṛgākṛtiḥ ॥ 9 ॥
jighāṃsurakṛtaprajñastaṃ prahāramanusmaran ।
tēna muktāstrayō bāṇāśśitāśśatrunibarhaṇāḥ ॥ 10 ॥
vikṛṣya balavachchāpaṃ suparṇānilanissvanāḥ ।
tē bāṇā vajrasaṅkāśāssumuktā raktabhōjanāḥ ।
ājagmussahitāssarvē trayassannataparvaṇaḥ ॥ 11 ॥
parākramajñō rāmasya śaṭhō dṛṣṭabhayaḥ purā ।
samudbhāntastatōmuktastāvubhau rākṣasau hatau ॥ 12 ॥
śarēṇa muktō rāmasya kathañchitprāpya jīvitam ।
iha pravrājitō yuktastāpasō'haṃ samāhitaḥ ॥ 13 ॥
vṛkṣē vṛkṣē cha paśyāmi chīrakṛṣṇājināmbaram ।
gṛhītadhanuṣaṃ rāmaṃ pāśahastamivāntakam ॥ 14 ॥
api rāmasahasrāṇi bhītaḥ paśyāmi rāvaṇa ।
rāmabhūtamidaṃ sarvamaraṇyaṃ pratibhāti mē ॥ 15 ॥
rāmamēva hi paśyāmi rahitē rākṣasādhipa ।
dṛṣṭvā svapnagataṃ rāmamudbhramāmi vichētanaḥ ॥ 16 ॥
rakārādīni nāmāni rāmatrastasya rāvaṇa ।
ratnāni cha rathāśchaiva trāsaṃ sañjanayanti mē ॥ 17 ॥
ahaṃ tasya prabhāvajñō na yuddhaṃ tēna tē kṣamam ।
baliṃ vā namuchiṃ vāpi hanyāddhi raghunandanaḥ ॥ 18 ॥
raṇē rāmēṇa yuddhyasva kṣamāṃ vā kuru rākṣasa ।
na tē rāmakathā kāryā yadi māṃ draṣṭumichChasi ॥ 19 ॥
bahavassādhavō lōkē yuktā dharmamanuṣṭhitāḥ ।
parēṣāmaparādhēna vinaṣṭhāssaparichChadāḥ ॥ 20 ॥
sō''haṃ tavāparādhēna vinaśyēyaṃ niśāchara ।
kuru yattē kṣamaṃ tattvamahaṃ tvā nānuyāmi ha ॥ 21 ॥
rāmaścha hi mahātējā mahāsattvō mahābalaḥ ॥ 22 ॥
api rākṣasalōkasya na bhavēdantakō'pi saḥ ।
yadi śūrpaṇakhāhētōrjanasthānagataḥ kharaḥ ॥ 23 ॥
ativṛttō hataḥ pūrvaṃ rāmēṇākliṣṭakarmaṇā ।
atra brūhi yathātattvaṃ kō rāmasya vyatikramaḥ ॥ 24 ॥
idaṃ vachō bandhuhitārthināmayā yathōchyamānaṃ yadi nābhipatsyasē ।
sabāndhavastyakṣyasi jīvitaṃ raṇē hatō''dya rāmēṇa śarairajihmagaiḥ ॥ 25 ॥
ityārṣē śrīmadrāmāyaṇē vālmīkīya ādikāvyē araṇyakāṇḍē ēkōnachatvāriṃśassargaḥ ॥