śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇē yuddhakāṇḍam ।
atha aṣṭanavatitamassargaḥ ।
hanyamānēbalētūrṇamanyōnyantēmahāmṛthē ।
sarasīvamahāgharmēsōpakṣīṇēbabhūvatuḥ ॥ 1 ॥
svabalasyavighātēnavirūpākṣvadhēna cha ।
babhūvadviguṇaṅkruddhōrāvaṇōrākṣasādhipaḥ ॥ 2 ॥
prakṣīṇantubalandṛṣṭavāvadhyamānaṃvalīmukhaiḥ ।
babhūvāsyavyathāyuddhēprēkṣyadaivaviparyayam ॥ 3 ॥
uvācha cha samīpasthammahōdaramarindamam ।
asminkālēmahābāhōjayāśātvayimēsthitā ॥ 4 ॥
jahiśatruchamūṃvīradarśayādyaparākramam ।
bhartṛpiṇḍasyakālō''yannirdēṣṭuṃsādhuyudhyatām ॥ 5 ॥
vēgan chakrē mahābāhuḥ samudra iva parvaṇi ।
āyasaṃ parighan gṛhya sūryaraśmisamaprabham ॥ 6 ॥
tatassakadanañchakrēvānarāṇāmmahābalaḥ ।
bhartṛvākyēnatējasvīsvēnavīryēṇachōditaḥ ॥ 7 ॥
vānarāśchamahāsattvāḥpragṛhvaḥvipulāśaśilāḥ ।
praviśyāribalambhīmañjaghnustērajanīcharān ॥ 8 ॥
mahōdarastusaṅkṛddhaśśaraiḥkāñchanabhūṣaṇaiḥ ।
chichChēdapāṇipādōrunvānarāṇāmmahāhavē ॥ 9 ॥
tatastēvānarāssarvērākṣasairarditābhṛśam ।
diśōdaśadrutāḥkēchitkēchitsugrīvamāśritāḥ ॥ 10 ॥
prabhagnāṃsamarēdṛṣṭavāvānarāṇāmmahāchamūm ।
abhidudrāvasugrīvōmahōdaramanantaram ॥ 11 ॥
pragṛhyavipulāṅghōrāmmahīdharasamāṃśilām ।
chikṣēpa sa mahātējāstadvadhāyaharīśvaraḥ ॥ 12 ॥
tāmāpatatanīṃsahasāśilāndṛṣṭavāmahōdaraḥ ।
asambhrāntastatōbāṇairnirbibhēdadurāsadām ॥ 13 ॥
rakṣasātēnabāṇaughairnikṛttāsāsahasradhā ।
nipapātaśilābhūmaugṛdhrachakramivākulam ॥ 14 ॥
tāntubhinnāṃśilāndṛṣṭavāsugrīvaḥkrōdhamūrChitaḥ ।
sālamutpāṭyachikṣēparākṣasēraṇamūrthani ॥ 15 ॥
śaraiśchavidadārainaṃśūraḥparapurañjayaḥ ।
sa dadarśatataḥkruddhaḥparighampatitambhuvi ॥ 16 ॥
āvidhyatu sa tandīptamparighantasyadarśayan ।
parighāgrēṇavēgēnajaghānāsyahayōttamān ॥ 17 ॥
tasmāddhatahayāvadīraḥsō''vaplutyamahārathāt ।
gadāñjagrāhasaṅkruddhōrākṣasō''thamahōdaraḥ ॥ 18 ॥
gadāparighahastautauyudhivīrausamīyatuḥ ।
nardantaugōvṛṣaprakhyaughanāvivasavidyutau ॥ 19 ॥
tataḥkruddhōgadāntasyaichikṣēparajanīcharaḥ ।
jvalatanīmbhāskarābhāsāṃsugrīvāyamahōdaraḥ ॥ 20 ॥
gadāntāṃsumahāghōrāmāpatatanīmmahābalaḥ ।
sugrīvōrōṣatāmrākṣassamudyamyamahāhavē ॥ 21 ॥
ājaghānagadāntasyaparighēṇaharīśvara ।
papāta sa gadōdbhinnaḥparighastasyabhūtalē ॥ 22 ॥
tatōjagrāhatējasvīsugrīvōvasudhātalāt ।
āyasammusalaṅghōraṃsarvatōhēmabhūṣitam ॥ 23 ॥
sa tamudyamyachikṣēpasō''pyanyāṃvyākṣipadgadām ।
bhinnāvanyōnyamāsādyapētatuddaraṇītalē ॥ 24 ॥
tatōgnapraharaṇaumuṣṭibhyāntausamīyatuḥ ।
tējōbalasamāviṣṭaudīptāvivahutāśanau ॥ 25 ॥
jaghnatustautadānyōnyaṃvēdatuśchapunaḥpunaḥ ।
talaiśchānyōnyamahatyapētatuśchamahītalē ॥ 26 ॥
utpētatustatastūrṇañjaghnatuśchaparasparam ।
bhujaiśchikṣipaturvīrāvanyōnyamaparājitau ॥ 27 ॥
jagmatustauśramaṃvīraubāhuyudhēparantapau ।
ajahāratadākhaḍagamadūraparivartinam ॥ 28 ॥
rākṣasaścharmaṇāsārdhammahāvēgōmahōdaraḥ ।
thaiva cha mahākhaḍagañcharmaṇāpatitaṃsaha ॥ 29 ॥
jagrāhavānaraśrēṣṭhassugrīvōvēgavattaraḥ ।
tauturōṣaparītāṅgaunardantāvabhyadhāvatām ॥ 30 ॥
udyatāsīraṇēhṛṣṭāvubhauśastraviśāradau ।
dakṣiṇammaṇḍalañchōbhausutūrṇaṃsamparīyatuḥ ॥ 31 ॥
anyōnyamabhisaṅkṛddhau jayē praṇihitāvubhau ।
tuśūrōmahāvēgōvīryaślāghīmahōdaraḥ ॥ 32 ॥
mahācharmaṇitaṅkhaḍagampātayāmāsadurmatiḥ ।
lagnamutkarṣataḥkhaḍagaṅkhaḍagēnakapikuñjaraḥ ॥ 33 ॥
jahārasaśirastrāṇaṅkuṇḍalōpahitaṃśiraḥ ।
nikṛttaśirasastasyapatitasyamahītalē ॥ 34 ॥
tadbalaṃrākṣasēndrasyadṛṣṭavātatra na tiṣṭatē ।
hatvāntaṃvānaraissārdhannanādamuditōhariḥ ॥ 35 ॥
chukrōdha cha daśagrīvōbabhauhṛṣṭaścharāghavaḥ ।
viṣaṇṇavadanāssarvērākṣasādīnachētasaḥ ॥ 36 ॥
vidravantitatassarvēbhayavitrastachētasaḥ ।
mahōdarantannviipātyabhūmaumahāgirēḥkīrṇamivaikadēśam ।
sūryātmajastatrararājalakṣmyasūryassvatējōbhirivāpradhṛṣyaḥ ॥ 37 ॥
athavijayamavāpyavānarēndrassamaramukhēsurasiddhayakṣasaṅghai ।
anvitalagataiśchabhūtasaṅghairharṣaruṣasamākulitaistutōmahātmā ॥ 38 ॥
ityārṣē śrīmadrāmāyaṇē vālmīkīya ādikāvyē yuddhakāṇḍē aṣṭanavatitamassargaḥ ॥