View this in:
English Devanagari Telugu Tamil Kannada Malayalam Gujarati Odia Bengali  |
Marathi Assamese Punjabi Hindi Samskritam Konkani Nepali Sinhala Grantha  |
This document is in romanized sanskrit according to IAST standard.

VR 2.110 Ayodhya Kanda - Sarga 110

śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇē ayōdhyākāṇḍam ।
atha daśādhikaśatatamassargaḥ ।

kruddhamājñāya rāmaṃ tu vasiṣṭhaḥ pratyuvācha ha ।
jābālirapi jānītē lōkasyāsya gatāgatim ॥ 1 ॥

nivartayitukāmastu tvāmētadvākyamabravīt ।
imāṃ lōkasamutpattiṃ lōkanātha nibōdha mē ॥ 2 ॥

sarvaṃ salilamēvāsītpṛthivī yatra nirmitā ।
tataḥ samabhavadbrahmā svayambhūrdaivataiḥ saha ॥ 3 ॥

sa varāhastatō bhūtvā prōjjahāra vasundharām ।
asṛjachcha jagatsarvaṃ saha putraiḥ kṛtātmabhiḥ ॥ 4 ॥

ākāśaprabhavō brahmā śāśvatō nitya avyayaḥ ।
tasmānmarīchiḥ sañjajñē marīchēḥ kaśyapaḥ sutaḥ ॥ 5 ॥

vivasvānkāśyapāt jajñē manurvaivasvataḥ svayam ।
sa tu prajāpatiḥ pūrvamikṣvākustu manōḥ sutaḥ ॥ 6 ॥

yasyēyaṃ prathamaṃ dattā samṛddhā manunā mahī ।
tamikṣvākumayōdhyāyāṃ rājānaṃ viddhi pūrvakam ॥ 7 ॥

ikṣvākōstu suta śrīmānkukṣirēvēti viśrutaḥ ।
kukṣērathātmajō vīrō vikukṣirudapadyata ॥ 8 ॥

vikukṣēstu mahātējā bāṇaḥ putra pratāpavān ।
bāṇasya tu mahābāhuranaraṇyō mahātapāḥ ॥ 9 ॥

nānāvṛṣṭirbabhūvāsminnadurbhikṣaṃ satāṃ varē ।
anaraṇyē mahārājē taskarō nāpi kaśchana ॥ 10 ॥

anaraṇyānmahābāhuḥ pṛthu rājā babhūva ha ।
tasmātpṛthōmēhārājastriśaṅkurudapadyata ॥ 11 ॥

sa satyavachanād vīraḥ saśarīrō divaṃ gataḥ ।
triśaṅkōrabhavatsūnurdundhumārō mahāyaśāḥ ॥ 12 ॥

dundhumārānmahātējā yuvanāśvō vyajāyata ।
yuvanāśvasuta śśrīmānmāndhātā samapadyata ॥ 13 ॥

māndhātusta mahātējāḥ susandhirudapadyata ।
susandhērapi putrau dvau dhruvasandhiḥ prasēnajit ॥ 14 ॥

yaśasvī dhruvasandhēstu bharatō ripusūdanaḥ ।
yuvanāśvasuta śśrīmānmāndhātā samapadyata ॥ 15 ॥

māndhātusta mahātējā ssusandhirudapadyata ।
susandhērapi putrau dvau dhruvasandhiḥ prasēnajit ॥ 16 ॥

yaśasvī dhruvasandhēstu bharatō ripusūdanaḥ ।
bharatāttu mahābāhōrasitō nāma jāyata ॥ 17 ॥

yasyaitē pratirājāna udapadyanta śatravaḥ ।
haihayāstālajaṅghāścha śūrāścha śaśibindavaḥ ॥ 18 ॥

tāṃstu sarvānprativyūhya yuddhē rājā pravāsitaḥ ।
sa cha śailavarē ramyē babhūvābhiratō muniḥ ॥ 19 ॥

dvē chāsya bhāryē garbhiṇyau babhūvaturiti śrutiḥ ।
ēkā garbhavināśāya sapatnyai garalaṃ dadau ॥ 20 ॥

bhārgavaśchyavanō nāma himavantamupāśritaḥ ।
tamṛṣiṃ samupāgamya kālindī tvabhyavādayat ॥ 21 ॥

sa tāmabhyavadadviprō varēpsuṃ putrajanmani ।
putrastē bhavitā dēvi mahātmā lōkaviśrutaḥ ॥ 22 ॥

dhārmikaścha suśīlaścha vaṃśakartā'risūdanaḥ ।
kṛtvā pradakṣiṇaṃ hṛṣṭā munintamanumānya cha ॥ 23 ॥

padmapatrasamānākṣaṃ padmagarbhasamaprabham ।
tataḥ sā gṛhamāgamya dēvī putraṃ vyajāyata ॥ 24 ॥

sapatnyā tu garastasyai dattō garbhajighāṃsayā ।
garēṇa saha tēnaiva jāta ssa sagarō'bhavat ॥ 25 ॥

sa rājā sagarō nāma yaḥ samudramakhānayat ।
iṣṭvā parvaṇi vēgēna trāsayana imāḥ prajāḥ ॥ 26 ॥

asamañjastu putrō'bhūtsagarasyēti na śśrutam ।
jīvannēva sa pitrā tu nirastaḥ pāpakarmakṛt ॥ 27 ॥

aṃśumāniti putrō'bhūdasamañjasya vīryavān ।
dilīpōṃśumataḥ putrō dilīpasya bhagīrathaḥ ॥ 28 ॥

bhagīrathātkakutsthastu kākutsthā yēna viśrutāḥ ।
kakutsthasya cha putrō'bhūdraghuryēna cha rāghavāḥ ॥ 29 ॥

raghōstu putrastējasvī pravṛddhaḥ puruṣādakaḥ ।
kalmāṣapāda ssaudāsa ityēvaṃ prathitō bhuvi ॥ 30 ॥

kalmāṣapādaputrō'bhūchChaṅkhaṇastviti viśrutaḥ ।
yastu tadvīryamāsādya sahasainyō vyanīnaśat ॥ 31 ॥

śaṅkhaṇasya cha putrō'bhūchChūra śrīmānsudarśanaḥ ।
sudarśanasyāgnivarṇaḥ agnivarṇasya śīghragaḥ ॥ 32 ॥

śīghragasya maruḥ putrō marōḥ putraḥ praśuśruvaḥ ।
praśuśruvasya putrōbhūdambarīṣō mahādyutiḥ ॥ 33 ॥

ambarīṣasya putrōbhūnnahuṣaḥ satyavikramaḥ ।
nahuṣasya cha nābhāgaḥ putraḥ paramadhārmikaḥ ॥ 34 ॥

ajaścha suvrataśchaiva nābhāgasya sutāvubhau ।
ajasyaiva cha dharmātmā rājā daśarathassutaḥ ॥ 35 ॥

tasya jyēṣṭhō'si dāyādō rāma ityabhiviśrutaḥ ।
tadgṛhāṇa svakaṃ rājyamavēkṣasva janaṃ nṛpa ॥ 36 ॥

ikṣvākūṇāṃ hi sarvēṣāṃ rājā bhavati pūrvajaḥ ।
pūrvajē nāparaḥ putrō jyēṣṭhō rājyē'bhiṣichyatē ॥ 37 ॥

sa rāghavāṇāṃ kuladharmamātmanaḥ sanātanaṃ nādya vihantumarhasi ।
prabhūtaratnāmanuśādhi mēdinīṃ prabhūtarāṣṭrāṃ pitṛvanmahāyaśaḥ ॥ 38 ॥

ityārṣē śrīmadrāmāyaṇē vālmīkīya ādikāvyē ayōdhyākāṇḍē daśādhikaśatatamassargaḥ ॥




Browse Related Categories: