View this in:
English Devanagari Telugu Tamil Kannada Malayalam Gujarati Odia Bengali  |
Marathi Assamese Punjabi Hindi Samskritam Konkani Nepali Sinhala Grantha  |
This document is in romanized sanskrit according to IAST standard.

VR 3.67 Aranya Kanda - Sarga 67

śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇē araṇyakāṇḍam ।
atha saptaṣaṣṭitamassargaḥ ।

pūrvajō'pyuktamātrastu lakṣmaṇēna subhāṣitam ।
sāragrāhī mahāsāraṃ pratijagrāha rāghavaḥ ॥ 1 ॥

sannigṛhya mahābāhuḥ pravṛttaṃ kōpamātmanaḥ ।
avaṣṭabhya dhanuśchitraṃ rāmō lakṣmaṇamabravīt ॥ 2 ॥

kiṃ kariṣyāvahē vatsa kva vā gachChāva lakṣmaṇa ।
kēnōpāyēna gachChēyaṃ sītāmiti vichintaya ॥ 3 ॥

taṃ tathā paritāpārtaṃ lakṣmaṇō rāmamabravīt ।
idamēva janasthānaṃ tvamanvēṣitumarhasi ॥ 4 ॥

rākṣasairbahubhiḥ kīrṇaṃ nānādrumalatāyutam ।
santīha giridurgāṇi nirdarāḥ kandarāṇi cha ॥ 5 ॥

guhāścha vividhā ghōrā nānāmṛgagaṇākulāḥ ।
āvāsāḥ kinnarāṇāṃ cha gandharvabhavanāni cha ॥ 6 ॥

tāni yuktō mayā sārdhaṃ tvamanvēṣitumarhasi ।
tvadvidhā buddhisampannā mahātmānō nararṣabha ॥ 7 ॥

āpatsu na prakampantē vāyuvēgairivāchalāḥ ।
ityuktastadvanaṃ sarvaṃ vichachāra salakṣmaṇaḥ ॥ 8 ॥

kruddhō rāmaśśaraṃ ghōraṃ sandhāya dhanuṣi kṣuram ।
tataḥ parvatakūṭābhaṃ mahābhāgaṃ dvijōttamam ॥ 9 ॥

dadarśa patitaṃ bhūmau kṣatajārdraṃ jaṭāyuṣam ।
taṃ dṛṣṭvā giriśṛṅgābhaṃ rāmō lakṣmaṇamabravīt ॥ 10 ॥

anēna sītā vaidēhī bhakṣitā nātra saṃśayaḥ ।
gṛdhrarūpamidaṃ rakṣō vyaktaṃ bhavati kānanē ॥ 11 ॥

bhakṣayitvā viśālākṣīmāstē sītāṃ yathāsukham ।
ēnaṃ vadhiṣyē dīptāsyairghōrairbāṇairajihmagaiḥ ॥ 12 ॥

ityuktvābhyapatadgṛdhraṃ sandhāya dhanuṣi kṣuram ।
kruddhō rāmassamudrāntāṃ kampayanniva mēdinīm ॥ 13 ॥

taṃ dīnaṃ dīnayā vāchā saphēnaṃ rudhiraṃ vaman ।
abhyabhāṣata pakṣī tu rāmaṃ daśarathātmajam ॥ 14 ॥

yāmōṣadhimivāyuṣmannanvēṣasi mahāvanē ।
sā dēvī mama cha prāṇā rāvaṇēnōbhayaṃ hṛtam ॥ 15 ॥

tvayā virahitā dēvī lakṣmaṇēna cha rāghava ।
hriyamāṇā mayā dṛṣṭā rāvaṇēna balīyasā ॥ 16 ॥

sītāmabhyavapannō'haṃ rāvaṇaścha raṇē mayā ।
vidhvaṃsitarathaśchātra pātitō dharaṇītalē ॥ 17 ॥

ētadasya dhanurbhagnamētadasya śarāvaram ।
ayamasya rathō rāma bhagnasāṅgrāmikō mayā ॥ 18 ॥

ayaṃ tu sārathistasya matpakṣanihatō yudhi ।
pariśrāntasya mē pakṣau Chittvā khaḍgēna rāvaṇaḥ ॥ 19 ॥

sītāmādāya vaidēhīmutpapāta vihāyasam ।
rakṣasā nihataṃ pūrvaṃ na māṃ hantuṃ tvamarhasi ॥ 20 ॥

rāmastasya tu vijñāya bāṣpapūrṇamukhastadā ।
dviguṇīkṛtatāpārtassītāsaktāṃ priyāṃ kathām ॥ 21 ॥

gṛdhrarājaṃ pariṣvajya parityajya mahaddhanuḥ ।
nipapātāvaśō bhūmau rurōda sahalakṣmaṇaḥ ॥ 22 ॥

ēkamēkāyanē durgē niśśvasantaṃ kathañchana ।
samīkṣya duḥkhitatarō rāmassaumitrimabravīt ॥ 23 ॥

rājyaṃ bhraṣṭaṃ vanē vāsassītā naṣṭā hatō dvijaḥ ।
īdṛśīyaṃ mamālakṣmīrnirdahēdapi pāvakam ॥ 24 ॥

sampūrṇamapi chēdadya praviśēyaṃ mahōdadhim ।
sō'pi nūnaṃ mamālakṣmyā viśuṣyētsaritāmpatiḥ ॥ 25 ॥

nāstyabhāgyatarō lōkē mattō'sminsacharācharē ।
yēnēyaṃ mahatī prāptā mayā vyasanavāgurā ॥ 26 ॥

ayaṃ pitṛvayasyō mē gṛdhrarājō jarānvitaḥ ।
śētē vinihatō bhūmau mama bhāgyaviparyayāt ॥ 27 ॥

ityēvamuktvā bahuśō rāghavassahalakṣmaṇaḥ ।
jaṭāyuṣaṃ cha pasparśa pitṛsnēhaṃ vidarśayan ॥ 28 ॥

nikṛttapakṣaṃ rudhirāvasiktaṃ sa gṛdhrarājaṃ parirabhya rāmaḥ ।
kva maithilī prāṇasamā mamēti vimuchya vāchaṃ nipapāta bhūmau ॥ 29 ॥

ityārṣē śrīmadrāmāyaṇē vālmīkīya ādikāvyē araṇyakāṇḍē saptaṣaṣṭitamassargaḥ ॥




Browse Related Categories: