śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇē bālakāṇḍam ।
atha dvāviṃśassargaḥ ।
tathā vasiṣṭhē bruvati rājā daśarathassutama prahṛṣṭavadanō rāmamājuhāva salakṣmaṇam ॥ 1 ॥
kṛtasvastyayanaṃ mātrā pitrā daśarathēna cha ।
purōdhasā vasiṣṭhēna maṅgalairabhimantritam ॥ 2 ॥
sa putraṃ mūrdhnyupāghrāya rājā daśarathaḥ priyam ।
dadau kuśikaputrāya suprītēnāntarātmanā ॥ 3 ॥
tatō vāyussukhasparśō nīrajaskō vavau tadā ।
viśvāmitragataṃ dṛṣṭvā rāmaṃ rājīvalōchanam ॥ 4 ॥
puṣpavṛṣṭirmahatyāsīddēvadundubhinisvanaiḥ ।
śaṅkhadundubhinirghōṣaḥ prayātē tu mahātmani ॥ 5 ॥
viśvāmitrō yayāvagrē tatō rāmō dhanurdharaḥ ।
kākapakṣadharō dhanvī taṃ cha saumitriranvagāt ॥ 6 ॥
kalāpinau dhanuṣpāṇī śōbhamānau diśō daśa ।
viśvāmitraṃ mahātmānaṃ triśīrṣāviva pannagau ॥ 7 ॥
anujagmaturakṣudrau pitāmahamivāśvinau ।
tadā kuśikaputraṃ tu dhanuṣpāṇī svalaṅkṛtau ॥ 8 ॥
baddhagōdhāṅgulitrāṇau khaḍgavantau mahādyutī ।
kumārau chāruvapuṣau bhrātarau rāmalakṣmaṇau ॥ 9 ॥
anuyātau śriyā dīptau śōbhayētāmaninditau ।
sthāṇuṃ dēvamivāchintyaṃ kumārāviva pāvakī ॥ 10 ॥
adhyardhayōjanaṃ gatvā sarayvā dakṣiṇē taṭē ।
rāmēti madhurāṃ vāṇīṃ viśvāmitrō'bhyabhāṣata ॥ 11 ॥
gṛhāṇa vatsa salilaṃ mā bhūtkālasya paryayaḥ ।
mantragrāmaṃ gṛhāṇa tvaṃ balāmatibalāṃ tathā ॥ 12 ॥
na śramō na jvarō vā tē na rūpasya viparyayaḥ ।
na cha suptaṃ pramattaṃ vā dharṣayiṣyanti nairṛtāḥ ॥ 13 ॥
na bāhvōssadṛśō vīryē pṛthivyāmasti kaśchana ।
triṣu lōkēṣu vai rāma na bhavētsadṛśastava ॥ 14 ॥
na saubhāgyē na dākṣiṇyē na jñānē buddhiniśchayē ।
nōttarē prativaktavyē samō lōkē tavā'nagha ॥ 15 ॥
ētadvidyādvayē labdhē bhavitā nāsti tē samaḥ ।
balātvatibalā chaiva sarvajñānasya mātarau ॥ 16 ॥
kṣutpipāsē na tē rāma bhaviṣyētē narōttama ।
balāmatibalāṃ chaiva paṭhataḥ pathi rāghava ॥ 17 ॥
vidyādvayamadhīyānē yaśaśchāpyatulaṃ tvayi ।
pitāmahasutē hyētē vidyē tējassamanvitē ॥ 18 ॥
pradātuṃ tava kākutstha sadṛśastvaṃ hi dhārmika ।
kāmaṃ bahuguṇāssarvē tvayyētē nātra saṃśayaḥ ।
tapasā sambhṛtē chaitē bahurūpē bhaviṣyataḥ ॥ 19 ॥
tatō rāmō jalaṃ spṛṣṭvā prahṛṣṭavadanaśśuchiḥ ।
pratijagrāha tē vidyē maharṣērbhāvitātmanaḥ ॥ 20 ॥
vidyāsamuditō rāmaśśuśubhē bhūrivikramaḥ ।
sahasraraśmirbhagavān śaradīva divākaraḥ ॥ 21 ॥
gurukāryāṇi sarvāṇi niyujya kuśikātmajē ।
ūṣustāṃ rajanīṃ tatra sarayvāṃ susukhaṃ trayaḥ ॥ 22 ॥
daśarathanṛpasūnusattamābhyāṃ tṛṇaśayanē'nuchitē sahōṣitābhyām ।
kuśikasutavachō'nulālitābhyāṃ sukhamiva sā vibabhau vibhāvarī cha ॥ 23 ॥
ityārṣē śrīmadrāmāyaṇē vālmīkīya ādikāvyē bālakāṇḍē dvāviṃśassargaḥ ॥