View this in:
English Devanagari Telugu Tamil Kannada Malayalam Gujarati Odia Bengali  |
Marathi Assamese Punjabi Hindi Samskritam Konkani Nepali Sinhala Grantha  |
This document is in romanized sanskrit according to IAST standard.

VR 2.33 Ayodhya Kanda - Sarga 33

śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇē ayōdhyākāṇḍam ।
atha trayastriṃśassargaḥ ।

dattvā tu saha vaidēhyā brāhmaṇēbhyō dhanaṃ bahu ।
jagmatuḥ pitaraṃ draṣṭuṃ sītayā saha rāghavau ॥ 1 ॥

tatō gṛhītē duṣprēkṣē tvaśōbhētāṃ tadāyudhē ।
mālādāmabhirābaddhē sītayā samalaṅkṛtē ॥ 2 ॥

tataḥ prāsādaharmyāṇi vimānaśikharāṇi cha ।
adhiruhya janaśśrīmānudāsīnō vyalōkayat ॥ 3 ॥

na hi rathyāḥ sma śakyantē gantuṃ bahujanākulāḥ ।
āruhya tasmātprāsādān dīnāḥ paśyanti rāghavam ॥ 4 ॥

padātiṃ varjitachChatraṃ rāmaṃ dṛṣṭvā janāstadā ।
ūchurbahuvidhā vācha śśōkōpahatachētasaḥ ॥ 5 ॥

yaṃ yāntamanuyāti sma chaturaṅgabalaṃ mahat ।
tamēkaṃ sītayā sārdhamanuyāti sma lakṣmaṇaḥ ॥ 6 ॥

aiśvaryasya rasajñaḥ san kāmināṃ chaiva kāmadaḥ ।
nēchChatyēvānṛtaṃ kartuṃ pitaraṃ dharmagauravāt ॥ 7 ॥

yā na śakyā purā draṣṭuṃ bhūtairākāśagairapi ।
tāmadya sītāṃ paśyanti rājamārgagatā janāḥ ॥ 8 ॥

aṅgarāgōchitāṃ sītāṃ raktachandanasēvinīm ।
varṣamuṣṇaṃ cha śītaṃ cha nēṣyantyāśu vivarṇatām ॥ 9 ॥

adya nūnaṃ daśarathassattvamāviśya bhāṣatē ।
na hi rājā priyaṃ putraṃ vivāsayitumarhati ॥ 10 ॥

nirguṇasyāpi putrasya kathaṃ syādvipravāsanam ।
kiṃ punaryasya lōkō'yaṃ jitō vṛttēna kēvalam ॥ 11 ॥

anṛśaṃsyamanukrōśaḥ śrutaṃ śīlaṃ damaśśamaḥ ।
rāghavaṃ śōbhayantyētē ṣaḍguṇāḥ puruṣōttamam ॥ 12 ॥

tasmāttasyōpaghātēna prajāḥ paramapīḍitāḥ ।
audakānīva sattvāni grīṣmē salilasaṅkṣayāt ॥ 13 ॥

pīḍayā pīḍitaṃ sarvaṃ jagadasya jagatpatēḥ ।
mūlasyēvōpaghātēna vṛkṣaḥ puṣpaphalōpagaḥ ॥ 14 ॥

mūlaṃ hyēṣa manuṣyāṇāṃ dharmasārō mahādyutiḥ ।
puṣpaṃ phalaṃ cha patraṃ cha śākhāśchāsyētarē janāḥ ॥ 15 ॥

tē lakṣmaṇa iva kṣipraṃ sapatnya ssahabāndhavāḥ ।
gachChantamanugachChāmō yēna gachChati rāghavaḥ ॥ 16 ॥

udyānāni parityajya kṣētrāṇi cha gṛhāṇi cha ।
ēkaduḥkhasukhā rāmamanugachChāma dhārmikam ॥ 17 ॥

samuddhṛtanidhānāni paridhvastājirāṇi cha ।
upātta dhanadhānyāni hṛtasārāṇi sarvaśaḥ ॥ 18 ॥

rajasābhyavakīrṇāni parityaktāni daivataiḥ ।
mūṣakaiḥparidhāvadbhirudbilairāvṛtāni cha ॥ 19 ॥

apētōdakadhūmāni hīnasammārjanāni cha ।
praṇaṣṭabalikarmējyāmantrahōmajapāni cha ॥ 20 ॥

duṣkālēnēva bhagnāni bhinnabhājanavanti cha ।
asmāttyaktāni vēśmāni kaikēyī pratipadyatām ॥ 21 ॥

vanaṃ nagaramēvāstu yēna gachChati rāghavaḥ ।
asmābhiścha parityaktaṃ puraṃ sampadyatāṃ vanam ॥ 22 ॥

bilāni daṃṣṭriṇa ssarvē sānūni mṛgapakṣiṇaḥ ।
tyajantvasmadbhayādbhītā gajāssiṃhā vanāni cha ॥ 23 ॥

asmattyaktaṃ prapadyantāṃ sēvyamānaṃ tyajantu cha ।
tṛṇamāṃsa phalādānāṃ dēśaṃ vyālamṛgadvijam ॥ 24 ॥

prapadyatāṃ hi kaikēyī saputrā saha bāndhavaiḥ ।
rāghavēṇa vanē sarvē vayaṃ vatsyāma nirvṛtāḥ ॥ 25 ॥

ityēvaṃ vividhā vāchō nānājanasamīritāḥ ।
śuśrāva rāmaḥ śrutvā cha na vichakrē'sya mānasam ॥ 26 ॥

sa tu vēśma piturdūrātkailāsaśikharaprabham ।
abhichakrāma dharmātmā mattamātaṅgavikramaḥ ॥ 27 ॥

vinītavīrapuruṣaṃ praviśya tu nṛpālayam ।
dadarśāvasthitaṃ dīnaṃ sumantramavidūrataḥ ॥ 28 ॥

pratīkṣamāṇō'pi janaṃ tadārta manārtarūpaḥ prahasannivātha ।
jagāma rāmaḥ pitaraṃ didṛkṣuḥ piturnidēśaṃ vidhivachchikīrṣuḥ ॥ 29 ॥

tatpūrvamaikṣvākasutō mahātmā rāmō gamiṣyanvanamārtarūpam ।
vyatiṣṭhata prēkṣya tadā sumantraṃ piturmahātmā pratihāraṇārtham ॥ 30 ॥

piturnidēśēna tu dharmavatsalaḥ vanapravēśē kṛtabuddhiniśchayaḥ ।
sa rāghavaḥ prēkṣya sumantramabravī nnivēdayasvāgamanaṃ nṛpāya mē ॥ 31 ॥

ityārṣē śrīmadrāmāyaṇē vālmīkīya ādikāvyē ayōdhyākāṇḍē trayastriṃśassargaḥ ॥




Browse Related Categories: