śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇē kiṣkindhākāṇḍam ।
atha pañchaṣaṣṭitamassargaḥ ।
athāṅgadavachaśśrutvā tē sarvē vānararṣabhāḥ ।
svaṃ svaṃ gatau samutsāhamūchustatra yathākramam ॥ 1 ॥
gajō gavākṣō gavayaśśarabhō gandhamādanaḥ ।
maindaścha dvividaśchaiva suṣēṇō jāmbavāṃ stathā ॥ 2 ॥
ābabhāṣē gajastatra plavēyaṃ daśayōjanam ।
gavākṣō yōjananānyāha gamiṣyāmīti viṃśatim ॥ 3 ॥
gavayō vānarastatra vānarāṃ stānuvācha ha ।
triṃśataṃ tu gamiṣyāmi yōjanānāṃ plavaṅgamāḥ ॥ 4 ॥
śarabhastānuvāchātha vānarān vānararṣabhaḥ ।
chatvāriṃśadgamiṣyāmi yōjanānāṃ plavaṅgamāḥ ॥ 5 ॥
vānarastu mahātējā abravīdgandhamādanaḥ ।
yōjanānāṃ gamiṣyāmi pañchāśattu na saṃśayaḥ ॥ 6 ॥
maindastu vānarastatra vānarāṃstānuvācha ha ।
yōjanānāṃ paraṃ ṣaṣṭimahaṃ plavitumutsahē ॥ 7 ॥
tatastatra mahātējā dvividaḥ pratyabhāṣata ।
gamiṣyāmi na sandēhassaptatiṃ yōjanānyaham ॥ 8 ॥
suṣēṇastu mahātējāḥprōktavānharisattamān ।
aśītiṃ yōjanānāṃ tu plavēyaṃ plavagēśvarāḥ ॥ 9 ॥
tēṣāṃ kathayatāṃ tatra sarvāṃstānanumānya cha ।
tatō vṛddhatamastēṣāṃ jāmbavānpratyabhāṣata ॥ 10 ॥
pūrvamasmākamapyāsītkaśchidgatiparākramaḥ ।
tē vayaṃ vayasaḥ pāramanuprāptāssma sāmpratam ॥ 11 ॥
kintu naivaṃ gatē śakyamidaṃ kāryamupēkṣitum ।
yadarthaṃ kapirājaścha rāmaścha kṛtaniśchayau ॥ 12 ॥
sāmprataṃ kālabhēdēna yā gatistāṃ nibōdhata ।
navatiṃ yōjanānāṃ tu gamiṣyāmi na saṃśayaḥ ॥ 13 ॥
tāṃścha sarvānhariśrēṣṭhāñjāmbavānpunarabravīt ।
na khalvētāvadēvāsīdgamanē mē parākramaḥ ॥ 14 ॥
mayā mahābalēśchaiva yajñē viṣṇussanātanaḥ ।
pradakṣiṇīkṛtaḥ pūrvaṃ kramamāṇastrivikramam ॥ 15 ॥
sa idānīmahaṃ vṛddhaḥ plavanē mandavikramaḥ ।
yauvanē cha tadā'sīnmē balamapratimaṃ paraiḥ ॥ 16 ॥
sampratyētāvatīṃ śaktiṃ gamanē tarkayāmyaham ।
naitāvatā hi saṃsiddhiḥ kāryasyāsya bhaviṣyati ॥ 17 ॥
athōttaramudārārthamabravīdaṅgadastadā ।
anumānya tathā prājñō jāmbavantaṃ mahākapim ॥ 18 ॥
ahamētadgamiṣyāmi yōjanānāṃ śataṃ mahat ।
nivartanē tu mē śaktissyānna vēti na niśchitam ॥ 19 ॥
tamuvācha hariśrēṣṭhaṃ jāmbavānvākyakōvidaḥ ।
jñāyatē gamanē śaktistava haryṛkṣasattama ॥ 20 ॥
kāmaṃ śataṃ sahasraṃ vā na hyēṣa vidhiruchyatē ।
yōjanānāṃ bhavān śaktō gantuṃ pratinivartitum ॥ 21 ॥
na hi prēṣayitā tāta svāmī prēṣyaḥ kathañchana ।
bhavatā'yaṃ janassarvaḥ prēṣyaḥ plavagasattama ॥ 22 ॥
bhavān kalatraṃ asmākaṃ svāmi bhāvē vyavasthitaḥ ।
svāmī kalatraṃ sainyasya gatiḥ ēṣā parantapa ॥ 23 ॥
api vai ētasya kāryasya bhavān mūlaṃ ariṃ dama ।
tasmāt kalatravat tāta pratipālyaḥ sadā bhavān ॥ 24 ॥
mūlamarthasya saṃrakṣyamēṣa kāryavidāṃ nayaḥ ।
mūlē sati hi siddhyanti guṇā phalō puṣpōdayāḥ ॥ 25 ॥
tadbhavānasya kāryasya sādhanē satyavikrama ।
buddhivikramasampannō hēturatra parantapa ॥ 26 ॥
guruścha guruputraścha tvaṃ hi naḥ kapisattama ।
bhavantamāśritya vayaṃ samarthā hyarthasādhanē ॥ 27 ॥
uktavākyaṃ mahāprājñaṃ jāmbavantaṃ mahākapiḥ ।
pratyuvāchōttaraṃ vākyaṃ vālisūnurathāṅgadaḥ ॥ 28 ॥
yadi nāhaṃ gamiṣyāmi nānyō vānarapuṅgavaḥ ।
punaḥ khalvidamasmābhiḥ kāryaṃ prāyōpavēśanam ॥ 29 ॥
na hyakṛtvā haripatēssandēśaṃ tasya dhīmataḥ ।
tatrāpi gatvā prāṇānāṃ paśyāmi parirakṣaṇam ॥ 30 ॥
sa hi prasādē chātyarthaṃ kōpē cha harirīśvaraḥ ।
atītya tasya sandēśaṃ vināśō gamanē bhavēt ॥ 31 ॥
tadyathā hyasya kāryasya na bhavatyanyathā gatiḥ ।
tadbhavānēva dṛṣṭārthassañchintayitu marhati ॥ 32 ॥
sō'ṅgadēna tadā vīraḥ pratyuktaḥ plavagarṣabhaḥ ।
jāmbavānuttaraṃ vākyaṃ prōvāchēdaṃ tatō'ṅgadam ॥ 33 ॥
asya tē vīra kāryasya na kiñchitparihīyatē ।
ēṣa sañchōdayāmyēnaṃ yaḥ kāryaṃ sādhayiṣyati ॥ 34 ॥
tataḥpratītaṃ plavatāṃvariṣṭhaṃ ēkāntamāśritya susukhēpaviṣṭhaṃ sañchōdayāmāsa haripravīrō haripravīraṃ hanumantamēva ॥ 35 ॥
ityārṣē śrīmadrāmāyaṇē vālmīkīya ādikāvyē kiṣkindhākāṇḍē pañchaṣaṣṭitamassargaḥ ॥