View this in:
English Devanagari Telugu Tamil Kannada Malayalam Gujarati Odia Bengali  |
Marathi Assamese Punjabi Hindi Samskritam Konkani Nepali Sinhala Grantha  |
This document is in romanized sanskrit according to IAST standard.

VR 4.39 Kishkindha Kanda - Sarga 39

śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇē kiṣkindhākāṇḍam ।
atha ēkōnachatvāriṃśassargaḥ ।

iti bruvāṇaṃ sugrīvaṃ rāmō dharmabhṛtāṃ varaḥ ।
bāhubhyāṃ sampariṣvajya pratyuvācha kṛtāñjalim ॥ 1 ॥

yadindrō varṣatē varṣaṃ na tachchitraṃ bhavētkvachit ।
ādityō vā sahasrāṃśuḥ kuryādvitimiraṃ nabhaḥ ॥ 2 ॥

chandramā raśmibhiḥ kuryātpṛthivīṃ saumya nirmalām ।
tvadvidhō vā'pi mitrāṇāṃ pratikuryātparantapa ॥ 3 ॥

ēvaṃ tvayi na tachchitraṃ bhavēdyatsaumya śōbhanam ।
jānāmyahaṃ tvāṃ sugrīva satataṃ priyavādinam ॥ 4 ॥

tvatsanāthaḥ sakhē saṅkhyē jētā'smi sakalānarīn ।
tvamēva mē suhṛtanmitraṃ sāhāyyaṃ kartumarhasi ॥ 5 ॥

jahārātmavināśāya vaidēhīṃ rākṣasādhamaḥ ।
vañchayitvā tu paulōmīmanuhlādō yathā śachīm ॥ 6 ॥

na chirāttaṃ haniṣyāmi rāvaṇaṃ niśitaiśśaraiḥ ।
paulōmyāḥ pitaraṃ dṛptaṃ śatakraturivā'havē ॥ 7 ॥

ētasminnantarē chaiva rajassamabhivartata ।
uṣṇāṃ tīvrāṃ sahasrāṃśōśChādayadgaganē prabhām ॥ 8 ॥

diśaḥ paryākulāśchāsanrajasā tēna mūrChatā ।
chachāla cha mahī sarvā saśailavanakānanā ॥ 9 ॥

tatō nagēndrasaṅkāśaistīkṣṇadaṃṣṭrairmahābalaiḥ ।
kṛtsnā sañChāditā bhūmirasaṅkhyēyaiḥ plavaṅgamaiḥ ॥ 10 ॥

nimēṣāntaramātrēṇa tatastairhariyūthapaiḥ ।
kōṭīśataparīvāraiḥ kāmarūpibhirāvṛtā ॥ 11 ॥

nādēyaiḥ pārvatīyaiścha sāmudraiścha mahābalaiḥ ।
haribhirmēghanirhrādairanyaiścha vanachāribhiḥ ॥ 12 ॥

taruṇādityavarṇaiścha śaśigauraiścha vānaraiḥ ।
padmakēsaravarṇaiścha śvētairmērukṛtālayaiḥ ॥ 13 ॥

kōṭīsahasrairdaśabhiḥ śrīmānparivṛtastadā ।
vīraśśatavalirnāma vānaraḥ pratyadṛśyata ॥ 14 ॥

tataḥ kāñchanaśailābhastārāyā vīryavānpitā ।
anēkairdaśasāhasraiḥ kōṭibhiḥ pratyadṛśyata ॥ 15 ॥

tathā'parēṇa kōṭīnāṃ sahasrēṇa samanvitaḥ ।
pitā rumāyā samprāptassugrīvaśvaśurō vibhuḥ ॥ 16 ॥

padmakēsarasaṅkāśastaruṇārkanibhānanaḥ ।
buddhimānvānaraśrēṣṭhassarvavānarasattamaḥ ॥ 17 ॥

anēkairbahusāhasrairvānarāṇāṃ samanvitaḥ ।
pitā hanumataśraśīmānkēsarī pratyadṛśyata ॥ 18 ॥

gōlāṅgūlamahārājō gavākṣō bhīmavikramaḥ ।
vṛtaḥ kōṭisahasrēṇa vānarāṇāmadṛśyata ॥ 19 ॥

ṛkṣāṇāṃ bhīmavēgānāṃ dhūmraśśatrunibarhaṇaḥ ।
vṛtaḥ kōṭisahasrābhyāṃ dvābhyāṃ samabhivartata ॥ 20 ॥

mahāchalanibhairghōraiḥ panasō nāma yūthapaḥ ।
ājagāma mahāvīryastisṛbhiḥ kōṭibhirvṛtaḥ ॥ 21 ॥

nīlāñjanachayākārō nīlō nāmā'tha yūthapaḥ ।
adṛśyata mahākāyaḥ kōṭibhirdaśabhirvṛtaḥ ॥ 22 ॥

tataḥ kāñchanaśailābhō gavayō nāma yūthapaḥ ।
ājagāma mahāvīryaḥ pañchabhiḥ kōṭibhirvṛtaḥ ॥ 23 ॥

darīmukhaścha balavānyūthapō'bhyāyayau tadā ।
vṛtaḥ kōṭisahasrēṇa sugrīvaṃ samupasthitaḥ ॥ 24 ॥

maindaścha dvividaśchōbhāvaśviputrau mahābalau ।
kōṭikōṭisahasrēṇa vānarāṇāmadṛśyatām ॥ 25 ॥

gajaścha balavān vīraḥ kōṭibhistisṛbhirvṛtaḥ ।
ājagāma mahātējā sugrīvasya samīpataḥ ॥ 26 ॥

ṛkṣarājō mahātējā jāmbavānnāma nāmataḥ ।
kōṭibhirdaśabhiḥ prāptaḥ sugrīvasya vaśē sthitaḥ ॥ 27 ॥

rumaṇvānnāma vikrāntō vānarō vānarēśvaram ।
āyayau balavāṃstūrṇaṃ kōṭīśatasamāvṛtaḥ ॥ 28 ॥

tataḥ kōṭisahasrāṇāṃ sahasrēṇa śatēna cha ।
pṛṣṭhatō'nugataḥ prāptō haribhirgandhamādanaḥ ॥ 29 ॥

tataḥ padmasahasrēṇa vṛtaśśaṅkuśatēna cha ।
yuvarājō'ṅgadaḥ prāptaḥ pitṛtulyaparākramaḥ ॥ 30 ॥

tatastārādyutistārō harirbhīmaparākramaḥ ।
pañchabhirharikōṭībhirdūrataḥ pratyadṛśyata ॥ 31 ॥

indrajānuḥ kapirvīrō yūthapaḥ pratyadṛśyata ।
ēkādaśānāṃ kōṭīnāmīśvarastaissamāvṛtaḥ ॥ 32 ॥

tatō rambhastvanuprāptastaruṇādityasannibhaḥ ।
ayutēnāvṛtaśchaiva sahasrēṇa śatēna cha ॥ 33 ॥

tatō yūthapatirvīrō durmukhō nāma vānaraḥ ।
pratyadṛśyata kōṭībhyāṃ dvābhyāṃ parivṛtō balī ॥ 34 ॥

kailāsaśikharākārairvānarairbhīmavikramaiḥ ।
vṛtaḥ kōṭisahasrēṇa hanumānpratyadṛśyata ॥ 35 ॥

nalaśchāpi mahāvīryassaṃvṛtō drumavāsibhiḥ ।
kōṭīśatēna samprāptassahasrēṇa śatēna cha ॥ 36 ॥

tatō dadhimukhaśrīmānkōṭibhirdaśabhirvṛtaḥ ।
samprāptō'bhimatastasya sugrīvasya mahātmanaḥ ॥ 37 ॥

śarabhaḥ kumudō vahnirvānarō raṃha ēva cha ।
ētē chānyē cha bahavō vānarāḥ kāmarūpiṇaḥ ॥ 38 ॥

āvṛtya pṛthivīṃ sarvāṃ parvatāṃścha vanāni cha ।
yūthapā ssamanuprāptā stēṣāṃ saṅkhyā na vidyatē ॥ 39 ॥

āgatāścha viśiṣṭāścha pṛthivyāṃ sarvavānarāḥ ।
āplavantaḥ plavantaścha garjantaścha plavaṅgamāḥ ।
abhyavartanta sugrīvaṃ sūryamabhragaṇā iva ॥ 40 ॥

kurvāṇā bahuśabdāṃścha prahṛṣṭā bāhuśālinaḥ ।
śirōbhirvānarēndrāya sugrīvāya nyavēdayan ॥ 41 ॥

aparē vānaraśrēṣṭhāssaṅgamya cha yathōchitam ।
sugrīvēṇa samāgamya sthitāḥ prāñjalaya stadā ॥ 42 ॥

sugrīvastvaritō rāmē sarvāṃstāṃ vānarararṣabhān ।
nivēdayitvā dharmajñaḥ sthitaḥ prāñjalirabravīt ॥ 43 ॥

yathāsukhaṃ parvatanijharēṣu vanēṣu sarvēṣu cha vānarēndrāḥ ।
nivēśayitvā vidhivadbalāni balaṃ balajñaḥ pratipattumīṣṭē ॥ 44 ॥

ityārṣē śrīmadrāmāyaṇē vālmīkīya ādikāvyē kiṣkindhākāṇḍē ēkōnachatvāriṃśassargaḥ ॥




Browse Related Categories: