View this in:
English Devanagari Telugu Tamil Kannada Malayalam Gujarati Odia Bengali  |
Marathi Assamese Punjabi Hindi Samskritam Konkani Nepali Sinhala Grantha  |
This document is in romanized sanskrit according to IAST standard.

VR 5.10 Sundara Kanda - Sarga 10

śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇē sundarakāṇḍam ।
atha daśamassargaḥ ।

tatra divyōpamaṃ mukhyaṃ sphāṭikaṃ ratnabhūṣitam ।
avēkṣamāṇō hanumān dadarśa śayanāsanam ॥ 1 ॥

dāntakāñchanachitrāṅgairvaiḍūryaiścha varāsanaiḥ ।
mahārhāstaraṇōpētairupapannaṃ mahādhanaiḥ ॥ 2 ॥

tasya chaikatamē dēśē sō'gyramālāvibhūṣitam ।
dadarśa pāṇḍuraṃ Chatraṃ tārādhipatisannibham ॥ 3 ॥

jātarūpaparikṣiptaṃ chitrabhānusamaprabham ।
aśōkamālāvitataṃ dadarśa paramāsanam ॥ 4 ॥

vālavyajanahastābhirvījyamānaṃ samantataḥ ।
gandhaiścha vividhairjuṣṭaṃ varadhūpēna dhūpitam ॥ 5 ॥

paramāstaraṇāstīrṇamāvikājinasaṃvṛtam ।
dāmabhirvaramālyānāṃ samantādupaśōbhitam ॥ 6 ॥

tasmin jīmūtasaṅkāśaṃ pradīptōttamakuṇḍalam ।
lōhitākṣaṃ mahābāhuṃ mahārajatavāsasam ॥ 7 ॥

lōhitēnānuliptāṅgaṃ chandanēna sugandhinā ।
sandhyāraktamivākāśē tōyadaṃ sataṭidgaṇam ॥ 8 ॥

vṛtamābharaṇairdivyaiḥ surūpaṃ kāmarūpiṇam ।
savṛkṣavanagulmāḍhyaṃ prasuptamiva mandaram ॥ 9 ॥

krīḍitvōparataṃ rātrau varābharaṇabhūṣitam ।
priyaṃ rākṣasakanyānāṃ rākṣasānāṃ sukhāvaham ॥ 10 ॥

pītvā'pyuparataṃ chāpi dadarśa sa mahākapiḥ ।
bhāsvarē śayanē vīraṃ prasuptaṃ rākṣasādhipam ॥ 11 ॥

niḥśvasantaṃ yathā nāgaṃ rāvaṇaṃ vānararṣabhaḥ ।
āsādya paramōdvignassōpāsarpatsubhītavat ॥ 12 ॥

athā''rōhaṇamāsādya vēdikā'ntaramāśritaḥ ।
suptaṃ rākṣasaśārdūlaṃ prēkṣatē sma mahākapiḥ ॥ 13 ॥

śuśubhē rākṣasēndrasya svapataḥ śayanōttamam ।
gandhahastini saṃviṣṭē yathā prasravaṇaṃ mahat ॥ 14 ॥

kāñchanāṅgadasannadhdai cha dadarśa sa mahātmanaḥ ।
vikṣiptau rākṣasēndrasya bhujāvindradhvajōpamau ॥ 15 ॥

airāvataviṣāṇāgrairāpīḍanakṛtavraṇau ।
vajrōllikhitapīnāṃsau viṣṇuchakraparikṣatau ॥ 16 ॥

pīnau samasujātāṃsau saṅgatau balasaṃyutau ।
sulakṣaṇanakhāṅguṣṭhā svaṅgulītalalakṣitau ॥ 17 ॥

saṃhatau parighākārau vṛttau karikarōpamau ।
vikṣiptau śayanē śubhrē pañchaśīrṣāvivōragau ॥ 18 ॥

śaśakṣatajakalpēna suśītēna sugandhinā ।
chandanēna parārdhyēna svanuliptau svalaṅkṛtau ॥ 19 ॥

uttamastrīvimṛditau gandhōttamaniṣēvitau ।
yakṣapannagagandharvadēvadānavarāviṇau ॥ 20 ॥

dadarśa sa kapistatra bāhū śayanasaṃsthitau ।
mandarasyāntarē suptau mahāhī ruṣitāviva ॥ 21 ॥

tābhyāṃ sa paripūrṇābhyāṃ bhujābhyāṃ rākṣasēśvaraḥ ।
śuśubhē'chalasaṅkāśaḥ śṛṅgābhyāmiva mandaraḥ ॥ 22 ॥

chūtapunnāgasurabhirvakulōttamasaṃyutaḥ ।
mṛṣṭānnarasasaṃyuktaḥ pānagandhapuraskṛtaḥ ॥ 23 ॥

tasya rākṣasasiṃhasya niśchakrāma mahāmukhāt ।
śayānasya viniḥśvāsaḥ pūrayanniva tad gṛham ॥ 24 ॥

muktāmaṇivichitrēṇa kāñchanēna virājitam ।
makuṭēnāpavṛttēna kuṇḍalōjvalitānanam ॥ 25 ॥

raktachandanadigdhēna tathā hārēṇa śōbhinā ।
pīnāyataviśālēna vakṣasā'bhivirājitam ॥ 26 ॥

pāṇḍarēṇāpaviddhēna kṣaumēṇa kṣatajēkṣaṇam ।
mahārhēṇa susaṃvītaṃ pītēnōttamavāsasā ॥ 27 ॥

māṣarāśipratīkāśaṃ niśśvasantaṃ bhujaṅgavat ।
gāṅgē mahati tōyāntē prasuptamiva kuñjaram ॥ 28 ॥

chaturbhiḥ kāñchanairdīpaiddhīpyamānachaturdiśam ।
prakāśīkṛtasarvāṅgaṃ mēghaṃ vidyudgaṇairiva ॥ 29 ॥

pādamūlagatāśchāpi dadarśa sumahātmanaḥ ।
patnīḥ sa priyabhāryasya tasya rakṣaḥpatērgṛhē ॥ 30 ॥

śaśiprakāśavadanāśchārukuṇḍalabhūṣitāḥ ।
amlānamālyābharaṇā dadarśa hariyūthapaḥ ॥ 31 ॥

nṛttavāditrakuśalā rākṣasēndrabhujāṅkagāḥ ।
varābharaṇadhāriṇyō niṣaṇṇā dadṛśē hariḥ ॥ 32 ॥

vajravaiḍūryagarbhāṇi śravaṇāntēṣu yōṣitām ।
dadarśa tāpanīyāni kuṇḍalānyaṅgadāni cha ॥ 33 ॥

tāsāṃ chandrōpamairvaktraiśśubhairlalitakuṇḍalaiḥ ।
virarāja vimānaṃ tannabhastārāgaṇairiva ॥ 34 ॥

madavyāyāmakhinnāstā rākṣasēndrasya yōṣitaḥ ।
tēṣu tēṣvavakāśēṣu prasuptāstanumadhyamāḥ ॥ 35 ॥

aṅgahāraistathaivānyā kōmalairnṛttaśālinī ।
vinyastaśubhasarvāṅgī prasuptā varavarṇinī ॥ 36 ॥

kāchidvīṇāṃ pariṣvajya prasuptā samprakāśatē ।
mahānadīprakīrṇēva nalinī pōtamāśritā ॥ 37 ॥

anyā kakṣagatēnaiva maḍḍukēnāsitēkṣaṇā ।
prasuptā bhāminī bhāti bālaputrēva vatsalā ॥ 38 ॥

paṭahaṃ chārusarvāṅgī pīḍya śētē śubhastanī ।
chirasya ramaṇaṃ labdhvā pariṣvajyēva bhāminī ॥ 39 ॥

kāchidvaṃśaṃ pariṣvajya suptā kamalalōchanā ।
rahaḥ priyatamaṃ gṛhya sakāmēva cha kāminī ॥ 40 ॥

vipañchīṃ parigṛhyānyā niyatā nṛttaśālinī ।
nidrāvaśamanuprāptā saha kāntēva bhāminī ॥ 41 ॥

anyā kanakasaṅkāśairmṛdupīnairmanōramaiḥ ।
mṛdaṅgaṃ paripīḍyāṅgaiḥ prasuptā mattalōchanā ॥ 42 ॥

bhujapārśvāntarasthēna kakṣagēna kṛśōdarī ।
paṇavēva sahānindyā suptā madakṛtaśramā ॥ 43 ॥

ḍiṇḍimaṃ parigṛhyānyā tathaivāsaktaḍiṇḍimā ।
prasuptā taruṇaṃ vatsamupagūhyēva bhāminī ॥ 44 ॥

kāchidāḍambaraṃ nārī bhujasaṃyōgapīḍitam ।
kṛtvā kamalapatrākṣī prasuptā madamōhitā ॥ 45 ॥

kalaśīmapavidhyānyā prasuptā bhāti bhāminī ।
vasantē puṣpaśabalā mālēva parimārjitā ॥ 46 ॥

pāṇibhyāṃ cha kuchau kāchitsuvarṇakalaśōpamau ।
upagūhyābalā suptā nidrābalaparājitā ॥ 47 ॥

anyā kamalapatrākṣī pūrṇēndusadṛśānanā ।
anyāmāliṅgya suśrōṇīṃ prasuptā madavihvalā ॥ 48 ॥

ātōdyāni vichitrāṇi pariṣvajya varastriyaḥ ।
nipīḍya cha kuchaissuptā kāminyaḥ kāmukāniva ॥ 49 ॥

tāsāmēkāntavinyastē śayānāṃ śayanē śubhē ।
dadarśa rūpasampannāmaparāṃ sa kapiḥ striyam ॥ 50 ॥

muktāmaṇisamāyuktairbhūṣaṇaiḥ suvibhūṣitām ।
vibhūṣayantīmiva tatsvaśriyā bhavanōttamam ॥ 51 ॥

gaurīṃ kanakavarṇābhāmiṣṭāmantaḥ purēśvarīm ।
kapirmandōdarīṃ tatra śayānāṃ chārurūpiṇīm ॥ 52 ॥

sa tāṃ dṛṣṭvā mahābāhurbhūṣitāṃ mārutātmajaḥ ।
tarkayāmāsa sītēti rūpayauvanasampadā ॥ 53 ॥

harṣēṇa mahatā yuktō nananda hariyūthapaḥ ।
āsphōṭayāmāsa chuchumba puchChaṃ nananda chikrīḍa jagau jagāma ।
stambhānarōhannipapāta bhūmau nidarśayan svāṃ prakṛtiṃ kapīnām ॥ 54 ॥

ityārṣē śrīmadrāmāyaṇē vālmīkīya ādikāvyē sundarakāṇḍē daśamassargaḥ ॥




Browse Related Categories: