śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇē kiṣkindhākāṇḍam ।
atha daśamassargaḥ ।
tataḥ krōdhasamāviṣṭaṃ samrabdhaṃ tamupāgatam ।
ahaṃ prasādayāñchakrē bhrātaraṃ priyakāmyayā ॥ 1 ॥
diṣṭyāsi kuśalī prāptō nihataścha tvayā ripuḥ ।
anāthasya hi mē nāthastvamēkō'nāthanandanaḥ ॥ 2 ॥
idaṃ bahuśalākaṃ tē pūrṇachandramivōditam ।
Chatraṃ savālavyajanaṃ pratīchChasva mayā dhṛtam ॥ 3 ॥
ārtaśchātha biladvāri sthitassaṃvatsaraṃ nṛpa ।
dṛṣṭvā'haṃ śōṇitaṃ dvāri bilāchchāpi samutthitam ॥ 4 ॥
śōkasaṃvignahṛdayō bhṛśaṃ vyākulitēndriyaḥ ।
apidhāya biladvāraṃ śailaśṛṅgēṇa tattathā ॥ 5 ॥
tasmāddēśādapākramya kiṣkindhāṃ prāviśaṃ punaḥ ।
viṣādātviha māṃ dṛṣṭvā paurairmantribhirēva cha ॥ 6 ॥
abhiṣiktō na kāmēna tanmētvaṃ kṣantumarhasi ।
tvamēva rājā mānārhassadā chāhaṃ yathā puram ॥ 7 ॥
rājabhāvaniyōgō'yaṃ mama tvadvirahātkṛtaḥ ।
sāmātyapauranagaraṃ sthitaṃ nihatakaṇṭakam ॥ 8 ॥
nyāsabhūtamidaṃ rājyaṃ tava niryātayāmyaham ।
mā cha rōṣaṃ kṛthāssaumya mayi śatrunibarhaṇa ॥ 9 ॥
yāchē tvāṃ śirasā rājanmayā baddhō'yamañjaliḥ ।
balādasmin samāgamya mantribhiḥ puravāsibhiḥ ॥ 10 ॥
rājabhāvē niyuktō'haṃ śūnyadēśajigīṣayā ।
snigdhamēvaṃ bruvāṇaṃ māṃ sa tu nirbhartsya vānaraḥ ॥ 11 ॥
dhiktvāmiti cha mā muktvā bahu tattaduvācha ha ।
prakṛtīścha samānīya muntriṇaśchaiva sammatān ॥ 12 ॥
māmāha suhṛdāṃ madhyē vākyaṃ paramagarhitam ।
viditaṃ vō yathā rātrau māyāvī sa mahāsuraḥ ॥ 13 ॥
māṃ samāhvayata krūrō yuddhākāṅkṣī sudurmatiḥ ।
tasya tadvachanaṃ śrutvā nissṛtō'haṃ nṛpālayāt ॥ 14 ॥
anuyātaścha māṃ tūrṇamayaṃ bhrātā sudāruṇaḥ ।
sa tu dṛṣṭvaiva māṃ rātrau sadvitīyaṃ mahābalaḥ ॥ 15 ॥
prādravadbhayasantrastō vīkṣyāvāṃ samupāgatau ।
anudrutaścha vēgēna pravivēśa mahābilam ॥ 16 ॥
taṃ praviṣṭaṃ viditvā sughōraṃ sumahadbilam ।
ayamuktō'tha mē bhrātā mayā tu krūradarśanaḥ ॥ 17 ॥
ahatvā nāsti mē śaktiḥ pratigantumitaḥ purīm ।
biladvāri pratīkṣa tvaṃ yāvadēnaṃ nihanmyaham ॥ 18 ॥
sthitō'yamiti matvā tu praviṣṭō'haṃ durāsadam ।
taṃ cha mē mārgamāṇasya gatassaṃvatsarastadā ॥ 19 ॥
sa tu dṛṣṭō mayā śatruranirvēdādbhayāvahaḥ ।
nihataścha mayā tatra sō'surō bandhubhissaha ॥ 20 ॥
tasyāsyāttu pravṛttēna rudhiraughēṇa tadbilam ।
pūrṇamāsīddurākrāmaṃ stanatastasya bhūtalē ॥ 21 ॥
sūdayitvā tu taṃ śatruṃ vikrāntaṃ dundubhēssutam ।
niṣkrāmannēva paśyāmi bilasya pihitaṃ mukham ॥ 22 ॥
vikrōśamānasya tu mē sugrīvēti punaḥ punaḥ ।
yadā prativachō nāsti tatō'haṃ bhṛśaduḥkhitaḥ ॥ 23 ॥
pādaprahāraistu mayā bahubhistadvidāritam ।
tatō'haṃ tēna niṣkramya yathā puramupāgataḥ ॥ 24 ॥
atrānēnāsmi saṃruddhō rājyaṃ prārthayatā'tmanaḥ ।
sugrīvēṇa nṛśaṃsēna vismṛtya bhrātṛsauhṛdam ॥ 25 ॥
ēvamuktvā tu māṃ tatra vastrēṇaikēna vānaraḥ ।
nirvāsayāmāsa tadā vālī vigatasādhvasaḥ ॥ 26 ॥
tēnāhamapaviddhaścha hṛtadāraścha rāghava ।
tadbhayāchCha mahīkṛtsnā krāntēyaṃ savanārṇavā ॥ 27 ॥
ṛṣyamūkaṃ girivaraṃ bhāryāharaṇaduḥkhitaḥ ।
praviṣṭō'smi durādharṣaṃ vālinaḥ kāraṇāntarē ॥ 28 ॥
ētattē sarvamākhyātaṃ vairānukathanaṃ mahat ।
anāgasā mayā prāptaṃ vyasanaṃ paśya rāghava ॥ 29 ॥
vālinastu bhayārtasya sarvalōkabhayaṅkara ।
kartumarhasi mē vīra prasādaṃ tasya nigrahāt ॥ 30 ॥
ēvamuktassa tējasvī dharmajñō dharmasaṃhitam ।
vachanaṃ vaktumārēbhē sugrīvaṃ prahasanniva ॥ 31 ॥
amōghāssūryasaṅkāśā mamaitē niśitā śśarāḥ ।
tasminvālini durvṛttē nipatiṣyanti vēgitāḥ ॥ 32 ॥
yāvattaṃ nābhipaśyāmi tava bhāryāpahāriṇam ।
tāvatsa jīvētpāpātmā vālī chāritradūṣakaḥ ॥ 33 ॥
ātmānumānātpaśyāmi magnaṃ tvāṃ śōkasāgarē ।
tvāmahaṃ tārayiṣyāmi kāmaṃ prāpsyasi puṣkalam ॥ 34 ॥
tasya tadvachanaṃ śrutvā harṣapauruṣavardhanam ।
sugrīvaḥ paramaprītassumahadvākyamabravīt ॥ 35 ॥
ityārṣē śrīmadrāmāyaṇē vālmīkīya ādikāvyē kiṣkindhākāṇḍē daśamassargaḥ ॥