View this in:
English Devanagari Telugu Tamil Kannada Malayalam Gujarati Odia Bengali  |
Marathi Assamese Punjabi Hindi Samskritam Konkani Nepali Sinhala Grantha  |
This document is in romanized sanskrit according to IAST standard.

VR 4.10 Kishkindha Kanda - Sarga 10

śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇē kiṣkindhākāṇḍam ।
atha daśamassargaḥ ।

tataḥ krōdhasamāviṣṭaṃ samrabdhaṃ tamupāgatam ।
ahaṃ prasādayāñchakrē bhrātaraṃ priyakāmyayā ॥ 1 ॥

diṣṭyāsi kuśalī prāptō nihataścha tvayā ripuḥ ।
anāthasya hi mē nāthastvamēkō'nāthanandanaḥ ॥ 2 ॥

idaṃ bahuśalākaṃ tē pūrṇachandramivōditam ।
Chatraṃ savālavyajanaṃ pratīchChasva mayā dhṛtam ॥ 3 ॥

ārtaśchātha biladvāri sthitassaṃvatsaraṃ nṛpa ।
dṛṣṭvā'haṃ śōṇitaṃ dvāri bilāchchāpi samutthitam ॥ 4 ॥

śōkasaṃvignahṛdayō bhṛśaṃ vyākulitēndriyaḥ ।
apidhāya biladvāraṃ śailaśṛṅgēṇa tattathā ॥ 5 ॥

tasmāddēśādapākramya kiṣkindhāṃ prāviśaṃ punaḥ ।
viṣādātviha māṃ dṛṣṭvā paurairmantribhirēva cha ॥ 6 ॥

abhiṣiktō na kāmēna tanmētvaṃ kṣantumarhasi ।
tvamēva rājā mānārhassadā chāhaṃ yathā puram ॥ 7 ॥

rājabhāvaniyōgō'yaṃ mama tvadvirahātkṛtaḥ ।
sāmātyapauranagaraṃ sthitaṃ nihatakaṇṭakam ॥ 8 ॥

nyāsabhūtamidaṃ rājyaṃ tava niryātayāmyaham ।
mā cha rōṣaṃ kṛthāssaumya mayi śatrunibarhaṇa ॥ 9 ॥

yāchē tvāṃ śirasā rājanmayā baddhō'yamañjaliḥ ।
balādasmin samāgamya mantribhiḥ puravāsibhiḥ ॥ 10 ॥

rājabhāvē niyuktō'haṃ śūnyadēśajigīṣayā ।
snigdhamēvaṃ bruvāṇaṃ māṃ sa tu nirbhartsya vānaraḥ ॥ 11 ॥

dhiktvāmiti cha mā muktvā bahu tattaduvācha ha ।
prakṛtīścha samānīya muntriṇaśchaiva sammatān ॥ 12 ॥

māmāha suhṛdāṃ madhyē vākyaṃ paramagarhitam ।
viditaṃ vō yathā rātrau māyāvī sa mahāsuraḥ ॥ 13 ॥

māṃ samāhvayata krūrō yuddhākāṅkṣī sudurmatiḥ ।
tasya tadvachanaṃ śrutvā nissṛtō'haṃ nṛpālayāt ॥ 14 ॥

anuyātaścha māṃ tūrṇamayaṃ bhrātā sudāruṇaḥ ।
sa tu dṛṣṭvaiva māṃ rātrau sadvitīyaṃ mahābalaḥ ॥ 15 ॥

prādravadbhayasantrastō vīkṣyāvāṃ samupāgatau ।
anudrutaścha vēgēna pravivēśa mahābilam ॥ 16 ॥

taṃ praviṣṭaṃ viditvā sughōraṃ sumahadbilam ।
ayamuktō'tha mē bhrātā mayā tu krūradarśanaḥ ॥ 17 ॥

ahatvā nāsti mē śaktiḥ pratigantumitaḥ purīm ।
biladvāri pratīkṣa tvaṃ yāvadēnaṃ nihanmyaham ॥ 18 ॥

sthitō'yamiti matvā tu praviṣṭō'haṃ durāsadam ।
taṃ cha mē mārgamāṇasya gatassaṃvatsarastadā ॥ 19 ॥

sa tu dṛṣṭō mayā śatruranirvēdādbhayāvahaḥ ।
nihataścha mayā tatra sō'surō bandhubhissaha ॥ 20 ॥

tasyāsyāttu pravṛttēna rudhiraughēṇa tadbilam ।
pūrṇamāsīddurākrāmaṃ stanatastasya bhūtalē ॥ 21 ॥

sūdayitvā tu taṃ śatruṃ vikrāntaṃ dundubhēssutam ।
niṣkrāmannēva paśyāmi bilasya pihitaṃ mukham ॥ 22 ॥

vikrōśamānasya tu mē sugrīvēti punaḥ punaḥ ।
yadā prativachō nāsti tatō'haṃ bhṛśaduḥkhitaḥ ॥ 23 ॥

pādaprahāraistu mayā bahubhistadvidāritam ।
tatō'haṃ tēna niṣkramya yathā puramupāgataḥ ॥ 24 ॥

atrānēnāsmi saṃruddhō rājyaṃ prārthayatā'tmanaḥ ।
sugrīvēṇa nṛśaṃsēna vismṛtya bhrātṛsauhṛdam ॥ 25 ॥

ēvamuktvā tu māṃ tatra vastrēṇaikēna vānaraḥ ।
nirvāsayāmāsa tadā vālī vigatasādhvasaḥ ॥ 26 ॥

tēnāhamapaviddhaścha hṛtadāraścha rāghava ।
tadbhayāchCha mahīkṛtsnā krāntēyaṃ savanārṇavā ॥ 27 ॥

ṛṣyamūkaṃ girivaraṃ bhāryāharaṇaduḥkhitaḥ ।
praviṣṭō'smi durādharṣaṃ vālinaḥ kāraṇāntarē ॥ 28 ॥

ētattē sarvamākhyātaṃ vairānukathanaṃ mahat ।
anāgasā mayā prāptaṃ vyasanaṃ paśya rāghava ॥ 29 ॥

vālinastu bhayārtasya sarvalōkabhayaṅkara ।
kartumarhasi mē vīra prasādaṃ tasya nigrahāt ॥ 30 ॥

ēvamuktassa tējasvī dharmajñō dharmasaṃhitam ।
vachanaṃ vaktumārēbhē sugrīvaṃ prahasanniva ॥ 31 ॥

amōghāssūryasaṅkāśā mamaitē niśitā śśarāḥ ।
tasminvālini durvṛttē nipatiṣyanti vēgitāḥ ॥ 32 ॥

yāvattaṃ nābhipaśyāmi tava bhāryāpahāriṇam ।
tāvatsa jīvētpāpātmā vālī chāritradūṣakaḥ ॥ 33 ॥

ātmānumānātpaśyāmi magnaṃ tvāṃ śōkasāgarē ।
tvāmahaṃ tārayiṣyāmi kāmaṃ prāpsyasi puṣkalam ॥ 34 ॥

tasya tadvachanaṃ śrutvā harṣapauruṣavardhanam ।
sugrīvaḥ paramaprītassumahadvākyamabravīt ॥ 35 ॥

ityārṣē śrīmadrāmāyaṇē vālmīkīya ādikāvyē kiṣkindhākāṇḍē daśamassargaḥ ॥




Browse Related Categories: