śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇē sundarakāṇḍam ।
atha pañchaviṃśassargaḥ ।
atha tāsāṃ vadantīnāṃ paruṣaṃ dāruṇaṃ bahu ।
rākṣasīnāmāsaumyānāṃ rurōda janakātmajā ॥ 1 ॥
ēvamuktā tu vaidēhī rākṣasībhirmanasvinī ।
uvācha paramatrastā bhāṣpagdgadayā girā ॥ 2 ॥
na mānuṣī rākṣasasya bhāryā bhavitumarhati ।
kāmaṃ khādata māṃ sarvā na kariṣyāmi vō vachaḥ ॥ 3 ॥
sā rākṣasīmadhyagatā sītā surasutōpamā ।
na śarma lēbhē duḥkhārtā rāvaṇēna cha tarjitā ॥ 4 ॥
vēpatē smādhikaṃ sītā viśantī vāṅgamātmanaḥ ।
vanē yūthaparibhraṣṭā mṛgī kōkairivārditā ॥ 5 ॥
sā tvaśōkasya vipulāṃ śākhāmālambya puṣpitām ।
chintayāmāsa śōkēna bhartāraṃ bhagnamānasā ॥ 6 ॥
sā snāpayantī vipulau stanau nētrajalasravaiḥ ।
chintayantī na śōkasya tadāntamadhigachChati ॥ 7 ॥
sā vēpamānā patitā pravātē kadalī yathā ।
rākṣasīnāṃ bhayatrastā vivarṇavadanābhavat ॥ 8 ॥
tasyāḥ sā dīrghavipulā vēpantyā sītayā tadā ।
dadṛśē kampinī vēṇī vyālīva parisarpatī ॥ 9 ॥
sā niḥśvasantī duḥkhārtā śōkōpahatachētanā ।
ārtā vyasṛjadaśrūṇi maithilī vilalāpa cha ॥ 10 ॥
hā rāmēti cha duḥkhārtā hā punarlakṣmaṇēti cha ।
hā śvaśru mama kausalyē hā sumitrēti bhāminī ॥ 11 ॥
lōkapravādaḥ satyō'yaṃ paṇḍitaiḥ samudāhṛtaḥ ।
akālē durlabhō mṛtyuḥ striyā vā puruṣasya vā ॥ 12 ॥
yadahamēvaṃ krūrābhī rākṣasībhirihārditā ।
jīvāmi hīnā rāmēṇa muhūrtamapi duḥkhitā ॥ 13 ॥
ēṣālpapuṇyā kṛpaṇā vinaśiṣyāmyanāthavat ।
samudramadhyē nauḥ pūrṇā vāyuvēgairivāhatā ॥ 14 ॥
bhartāraṃ tamapaśyantī rākṣasīvaśamāgatā ।
sīdāmi khalu śōkēna kūlaṃ tōyahataṃ yathā ॥ 15 ॥
taṃ padmadalapatrākṣaṃ siṃhavikrāntagāminam ।
dhanyāḥ paśyanti mē nāthaṃ kṛtajñaṃ priyavādinam ॥ 16 ॥
sarvathā tēna hīnāyā rāmēṇa viditātmanā ।
tīkṣṇaṃ viṣamivāsvādya durlabhaṃ mama jīvitam ॥ 17 ॥
kīdṛśaṃ tu mahāpāpaṃ mayā janmāntarē kṛtam ।
yanēdaṃ prāpyatē duḥkhaṃ mayā ghōraṃ sudāruṇam ॥ 18 ॥
jīvitaṃ tyaktumichChāmi śōkēna mahatā vṛtā ।
rākṣasībhiścha rakṣantyā rāmō nāsādyatē mayā ॥ 19 ॥
dhigastu khalu mānuṣyaṃ dhigastu paravaśyatām ।
na śakyaṃ yatparityaktumātmachChandēna jīvitam ॥ 20 ॥
ityārṣē śrīmadrāmāyaṇē vālmīkīya ādikāvyē sundarakāṇḍē pañchaviṃśassargaḥ ॥
