śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇē sundarakāṇḍam ।
atha ēkachatvāriṃśassargaḥ ।
sa cha vāgbhiḥ praśastābhirgamiṣyanpūjitastayā ।
tasmāddēśādapakramya chintayāmāsa vānaraḥ ॥ 1 ॥
alpaśēṣamidaṃ kāryaṃ dṛṣṭēyamasitēkṣaṇā ।
trīnupāyānatikramya chaturthaḥ iha vidyatē ॥ 2 ॥
na sāma rakṣassu guṇāya kalpatē na dānamarthōpachitēṣu yujyatē ।
na bhēdasādhyā baladarpitā janāḥ parākramastvēva mamēha rōchatē ॥ 3 ॥
na chāsya kāryasya parākramādṛtē viniśchayaḥ kaśchidihōpapadyatē ।
hatapravīrā hi raṇē hi rākṣasāḥ kathañchidīyuryadihādya mārdavam ॥ 4 ॥
kāryē karmaṇi nirdiṣṭē yō bahūnyapi sādhayēt ।
pūrvakāryāvirōdhēna sa kāryaṃ kartumarhati ॥ 5 ॥
na hyēkassādhakō hētussvalpasyāpīha karmaṇaḥ ।
yō hyarthaṃ bahudhā vēda sa samarthō'rthasādhanē ॥ 6 ॥
ihaiva tāvatkṛtaniśchayō hyahaṃ yadi vrajēyaṃ plavagēśvarālayam ।
parātmasammardaviśēṣatattvavittataḥ kṛtaṃ syānmama bhartṛśāsanam ॥ 7 ॥
kathaṃ nu khalvadya bhavētsukhāgataṃ prasahya yuddhaṃ mama rākṣasaiḥ saha ।
tathaiva khalvātmabalaṃ cha sāravatsammānayēnmāṃ cha raṇē daśānanaḥ ॥ 8 ॥
tatassamāsādya raṇē daśānanaṃ samantrivargaṃ sabalaprayāyinam ।
hṛdi sthitaṃ tasya mataṃ balaṃ cha vai sukhēna mattvā'hamitaḥ punarvrajē ॥ 9 ॥
idamasya nṛśaṃsasya nandanōpamamuttamam ।
vanaṃ nētramanaḥkāntaṃ nānādrumalatāyutam ॥ 10 ॥
idaṃ vidhvaṃsayiṣyāmi śuṣkaṃ vanamivānalaḥ ।
asminbhagnē tataḥ kōpaṃ kariṣyati daśānanaḥ ॥ 11 ॥
tatō mahatsāśvamahārathadvipaṃ balaṃ samādēkṣyati rākṣasādhipaḥ ।
triśūlakālāyasapaṭṭisāyudhaṃ tatō mahadyuddhamidaṃ bhaviṣyati ॥ 12 ॥
ahaṃ tu taiḥ saṃyati chaṇḍavikramai ssamētya rakṣōbhirasahya vikramaḥ ।
nihatya tadrāvaṇachōditaṃ balaṃ sukhaṃ gamiṣyāmi kapīśvarālayam ॥ 13 ॥
tatō mārutavatkṛddhō mārutirbhīmavikramaḥ ।
ūruvēgēna mahatā drumānkṣēptumathārabhat ॥ 14 ॥
tatastu hanumānvīrō babhañja pramadāvanam ।
mattadvijasamāghuṣṭaṃ nānādrumalatāyutam ॥ 15 ॥
tadvanaṃ mathitairvṛkṣairbhinnaiścha salilāśayaiḥ ।
chūrṇitaiḥ parvatāgraiścha babhūvāpriyadarśanam ॥ 16 ॥
nānāśakuntavirutaiḥ prabhinnaissalilāśayaiḥ ।
tāmraiḥ kisalayaiḥ klāntaiḥ klāntadrumalatāyutam ॥ 17 ॥
na babhau tadvanaṃ tatra dāvānalahataṃ yathā ।
vyākulāvaraṇā rējurvihvalā iva tā latāḥ ॥ 18 ॥
latāgṛhaiśchitragṛhaiścha nāśitairmahōragairvyālamṛgaiścha nirdhutaiḥ ।
śilāgṛhairunmathitaistathā gṛhaiḥ praṇaṣṭarūpaṃ tadabhūnmahadvanam ॥ 19 ॥
sā vihvalā'śōkalatāpratānā vanasthalī śōkalatāpratānā ।
jātā daśāsyapramadāvanasya kapērbalāddhi pramadāvanasya ॥ 20 ॥
sa tasya kṛtvārthapatērmahākapirmahadvyalīkaṃ manasō mahātmanaḥ ।
yuyutsurēkō bahubhirmahābalaiśśiyā jvalaṃstōraṇamāsthitaḥ kapiḥ ॥ 21 ॥
ityārṣē śrīmadrāmāyaṇē vālmīkīya ādikāvyē sundarakāṇḍē ēkachatvāriṃśassargaḥ ॥