ଶ୍ରୀମଦ୍ଵାଲ୍ମୀକୀୟ ରାମାୟଣେ ୟୁଦ୍ଧକାଂଡମ୍ ।
ଅଥ ଏକୋନଵିଂଶସ୍ସର୍ଗଃ ।
ରାଘଵେଣାଭୟେଦତ୍ତେସନ୍ନତୋରାଵଣାନୁଜଃ ।
ଵିଭୀଷଣୋମହାପ୍ରାଜ୍ଞୋଭୂମିଂସମଵଲୋକୟନ୍ ॥ 1 ॥
ଖାତ୍ପପାତାଵନୀଂହୃଷ୍ଟୋଭକ୍ତେରନୁଚରୈସ୍ସହ ।
ସତରାମସ୍ୟପରମାତ୍ମାନିପପାତଵିଭୀଷଣଃ ॥ 2 ॥
ପାଦୟୋଶ୍ଶରଣାନ୍ଵେଷୀଚତୁର୍ଭିସ୍ସହରାକ୍ଷସୈଃ ।
ଅବ୍ରଵୀଚ୍ଚତଦାଵାକ୍ୟଂରାମଂପ୍ରତିଵିଭୀଷଣଃ ॥ 3 ॥
ଧର୍ମୟୁକ୍ତଂଚୟୁକ୍ତଂଚସାଂପ୍ରତଂସଂପ୍ରହର୍ଷଣମ୍ ।
ଅନୁଜୋରାଵଣସ୍ୟାହଂତେନଚାପ୍ୟଵମାନିତଃ ।
ଭଵଂତଂସର୍ଵଭୂତାନାଂଶରଣ୍ୟଂଶରଣାଗତଃ ॥ 4 ॥
ପରିତ୍ୟକ୍ତାମୟାଲଂକମିତ୍ରାଣିଚଧନାନିଚ ।
ଭଵଦ୍ଗତଂହିମେରାଜ୍ୟଂଜୀଵିତଂଚସୁଖାନିଚ ॥ 5 ॥
ତଥ୍ୟତଦ୍ଵଚନଂଶ୍ରୁତ୍ଵାରାମୋଵଚନମବ୍ରଵୀତ୍ ॥ 6 ॥
ଵଚସାସାଂତ୍ଵୟିତ୍ଵୈନଂଲୋଚନାଭ୍ୟାଂପିବନ୍ନିଵ ।
ଆଖ୍ୟାହିମମତତ୍ତ୍ଵେନରାକ୍ଷସାନାଂବଲାବଲମ୍ ॥ 7 ॥
ଏଵମୁକ୍ତଂତଦାରକ୍ଷୋରାମେଣାକ୍ଲିଷ୍ଟକର୍ମଣା ।
ରାଵଣସ୍ୟବଲଂସର୍ଵମାଖ୍ୟାତୁମୁପଚକ୍ରମେ ॥ 8 ॥
ଅଵଧ୍ୟସ୍ସର୍ଵଭୂତାନାଂଗଂଧର୍ଵୋରଗରକ୍ଷସାମ୍ ।
ରାଜପୁତ୍ରଦଶଗ୍ରୀଵୋଵରଦାନାତ୍ସ୍ଵୟଂଭୁଵଃ ॥ 9 ॥
ରାଵଣାନଂତରୋଭ୍ରାତାମମଜ୍ୟେଷ୍ଠଶ୍ଚଵୀର୍ୟଵାନ୍ ।
କୁଂଭକର୍ଣୋମହାତେଜାଶ୍ଶକ୍ରପ୍ରତିବଲୋୟୁଧି ॥ 10 ॥
ରାମସେନାପତିସ୍ତସ୍ୟପ୍ରହାସ୍ତୋୟଦିଵାଶ୍ରୁତଃ ।
କୈଲାସେୟେନସଂଗ୍ରାମେମଣିଭଦ୍ରଃପରାଜିତଃ ॥ 11 ॥
ବଦ୍ଦଗୋଧାଂଗୁଲିତ୍ରଶ୍ଚ ଅଵଧ୍ୟକଵଚୋ ୟୁଧି ।
ଧନୁରାଦାୟ ୟସ୍ତିଷ୍ଠନ୍ନଦୃଶ୍ୟୋ ଭଵତୀଂଦ୍ରଜିତ୍ ॥ 12 ॥
ସଂଗ୍ରାମସମୟଵ୍ୟୂହେତର୍ପୟିତ୍ଵାହୁତାଶନମ୍ ।
ଅଂତର୍ଧାନଗତଶ୍ଶତ୍ରୂନିଂଦ୍ରଜିଦ୍ ହଂତିରାଘଵଃ ॥ 13 ॥
ମହୋଦରମହାପାର୍ଶ୍ଵୌରାକ୍ଷସଶ୍ଚାପ୍ୟକଂପନଃ ।
ଅନୀକସ୍ଥାସ୍ତୁତସ୍ୟୈତେଲୋକପାଲସମାୟୁଧି ॥ 14 ॥
ଦଶକୋଟିସହସ୍ରାଣିରକ୍ଷସାଂକାମରୂପିଣାମ୍ ।
ମାଂସଶୋଣିତଭକ୍ଷ୍ୟାଣାଂଲଂକାପୁରନିଵାସିନାମ୍ ॥ 15 ॥
ସତୈସ୍ତୁସହିତୋରାଜାଲୋକପାଲାନୟୋଧୟତ୍ ।
ସହଦେଵୈସ୍ତୁତେଭଗ୍ନାରାଵଣେନମହାତ୍ମନା ॥ 16 ॥
ଵିଭୀଷଣଵଚଃ ଶ୍ରୁତ୍ଵାରାମୋଦୃଢପରାକ୍ରମଃ ।
ଅନ୍ଵୀକ୍ଷ୍ୟମନସାସର୍ଵମିଦଂଵଚନମବ୍ରଵୀତ୍ ॥ 17 ॥
ୟାନିକର୍ମାପଦାନାନିରାଵଣସ୍ୟଵିଭୀଷଣଃ ।
ଅଖ୍ୟାତାନିଚତତ୍ତ୍ଵେନହ୍ୟଵଗଚ୍ଛାମିତାନ୍ୟହମ୍ ॥ 18 ॥
ଅହଂହତ୍ଵାଦଶଗ୍ରୀଵଂସପ୍ରହସ୍ତଂସବାଂଧଵମ୍ ।
ରାଜାନଂତ୍ଵାଂକରିଷ୍ୟାମିସତ୍ୟମେତଦ୍ବ୍ରଵୀମିତେ ॥ 19 ॥
ରସାତଲଂ ଵା ପ୍ରଵିଶେତ୍ପାତାଲଂ ଵାପି ରାଵଣଃ ।
ପିତାମହସକାଶଂ ଵା ନ ମେ ଜୀଵନ୍ଵିମୋକ୍ଷ୍ୟତେ ॥ 20 ॥
ଅହତ୍ଵାରାଵଣଂସଙ୍ ଖ୍ୟେସପୁତ୍ରଜନବାଂଧଵମ୍ ।
ଅୟୋଧ୍ୟାଂନପ୍ରଵେକ୍ଷ୍ୟାମିତ୍ରିଭିସ୍ତୈର୍ଭ୍ରାତୃଭିଶ୍ଶପେ ॥ 21 ॥
ଶ୍ରୁତ୍ଵାତୁଵଚନଂତସ୍ୟରାମସ୍ୟାକ୍ଲିଷ୍ଟକର୍ମଣଃ ।
ଶିରସାଵଂଦ୍ୟଧର୍ମାତ୍ମାଵକ୍ତୁମେଵୋପଚକ୍ରମେ ॥ 22 ॥
ରାକ୍ଷସାନାଂଵଧେସାହ୍ୟଂଲଂକାୟାଶ୍ଚପ୍ରଧର୍ଷଣେ ।
କରିଷ୍ୟାମିୟଥାପ୍ରାଣଂପ୍ରଵେକ୍ଷ୍ୟାମିଚଵାହିନୀମ୍ ॥ 23 ॥
ଇତିବ୍ରୁଵାଣାଂରାମସ୍ତୁପରିଷ୍ଵଜ୍ୟଵିଭୀଷଣମ୍ ।
ଅବ୍ରଵୀଲ୍ଲକ୍ଷ୍ମଣଂପ୍ରୀତସ୍ସମୁଦ୍ରାଜ୍ଜଲମାନୟ ॥ 24 ॥
ତେନଚେମଂମହାପ୍ରାଜ୍ଞମଭିଷିଂଚଵିଭୀଷଣମ୍ ।
ରାଜାନଂରକ୍ଷସାଂକ୍ଷିପ୍ରଂପ୍ରସନ୍ନେମୟିମାନଦ ॥ 25 ॥
ଏଵମୁକ୍ତସ୍ତୁସୌମିତ୍ରିରଭ୍ୟଷିଂଚଦ୍ଵିଭୀଷଣମ୍ ।
ମଧ୍ୟେଵାନରମୁଖ୍ୟାନାଂରାଜାନଂରାମଶାସନାତ୍ ॥ 26 ॥
ତଂପ୍ରସାଦଂତୁରାମସ୍ୟଦୃଷ୍ଟଵାସଦ୍ୟଃପ୍ଲଵଂଗମାଃ ।
ପ୍ରଚୁକ୍ରୁଶୁର୍ମହାତ୍ମାନଂସାଧୁସାଧ୍ଵିତିଚାବ୍ରୁଵନ୍ ॥ 27 ॥
ଅଥାବ୍ରଵୀଦ୍ ହନୂମାଂଶ୍ଚସୁଗ୍ରୀଵଶ୍ଚଵିଭୀଷଣମ୍ ।
କଥଂସାଗରମକ୍ଷୋଭ୍ୟଂତରାମଵରୁଣାଲୟମ୍ ॥ 28 ॥
ସୈନ୍ୟୈଃପରିଵୃତାସ୍ସର୍ଵେଵାନରାଣାଂମହୌଜସାମ୍ ।
ଉପାୟଂନାଧିଗଚ୍ଛାମୋୟଥାନଦନଦୀପତିମ୍ ।
ତରାମତରସାସର୍ଵେସସୈନ୍ୟାଵରୁଣାଲୟମ୍ ॥ 29 ॥
ଏଵମୁକ୍ତସ୍ତୁଧର୍ମଜ୍ଞଃପ୍ରତ୍ୟୁଵାଚଵିଭୀଷଣଃ ।
ସମୁଦ୍ରଂରାଘଵୋରାଜାଶରଣଂଗଂତୁମର୍ହତି ॥ 30 ॥
ଖାନିତସ୍ସଗରେଣାୟମପ୍ରମେୟୋମହୋଦଧିଃ ।
କର୍ତୁମର୍ହତିରାମସ୍ୟଜ୍ଞାତେଃ କାର୍ୟଂମହାମତିଃ ॥ 31 ॥
ଏଵଂଵିଭୀଷଣେନୋକ୍ତୋରାକ୍ଷସେନଵିପଶ୍ଚିତା ।
ଅଜଗାମାଥସୁଗ୍ରୀଵୋୟତ୍ରରାମସ୍ସଲକ୍ଷ୍ମଣଃ ॥ 32 ॥
ତତଶ୍ଚାଖ୍ୟାତୁମାରେଭେଵିଭୀଷଣଵଚଶ୍ଶୁଭମ୍ ।
ସୁଗ୍ରୀଵୋଵିପୁଲଗ୍ରୀଵୋସ୍ସାଗରସ୍ୟୋପଵେଶନମ୍ ॥ 33 ॥
ପ୍ରକୃତ୍ୟାଧର୍ମଶୀଲସ୍ୟରାଘଵସ୍ୟାପ୍ୟରୋଚତ ॥ 34 ॥
ଵିଭୀଷଣସ୍ୟମଂତ୍ରୋଽୟଂମମଲକ୍ଷ୍ମଣ ରୋଚତେ ।
ସୁଗ୍ରୀଵଃପଂଡିତୋନିତ୍ୟଂଭଵାନ୍ମଂତ୍ରଵିଚକ୍ଷଣଃ ॥ 35 ॥
ଉଭାଭ୍ୟାଂସଂପ୍ରଧାର୍ୟାର୍ଥଂରୋଚତେୟତ୍ତଦୁଚ୍ୟତାମ୍ ।
ଏଵମୁକ୍ତୌତତୋଵୀରାଵୁଭୌସୁଗ୍ରୀଵଲକ୍ଷ୍ମଣୌ ।
ସମୁଦାଚାରସଂୟୁକ୍ତମିଦଂଵଚନମୂଚତୁଃ ॥ 36 ॥
କିମର୍ଥନୌନରଵ୍ୟାଘ୍ରଃ ନରୋଚିଷ୍ୟତିରାଘଵଃ ।
ଵିଭୀଷଣେନୟଚ୍ଚୋକ୍ତମସ୍ମିନ୍ କାଲେସୁଖାଵହମ୍ ॥ 37 ॥
ଅବଧ୍ଵାସାଗରେସେତୁଂଘୋରେଽସ୍ମିନ୍ଵରୁଣାଲୟେ ।
ଲଂକାନାସାଦିତୁଂଶକ୍ୟାସେଂଦ୍ରୈରପିସୁରାସୁରୈଃ ॥ 38 ॥
ଵିଭୀଷଣସ୍ୟଶୂରସ୍ୟୟଥାର୍ଥଂକ୍ରିୟତାଂଵଚଃ ॥ 39 ॥
ଅଲଂକାଲାତ୍ୟୟଂକୃତ୍ଵାସାଗରୋଽୟଂନିୟୁଜ୍ୟତାମ୍ ।
ୟଥାସୈନ୍ୟେନଗଚ୍ଛାମପୁରୀଂରାଵଣପାଲିତାମ୍ ॥ 40 ॥
ଏଵମୁକ୍ତଃକୁଶାସ୍ତୀର୍ନୋତୀରେନଦନଦୀପତେଃ ।
ସଂଵିଵେଶତଦାରାମୋଵେଦ୍ୟାମିଵହୁତାଶନଃ ॥ 41 ॥
ଇତ୍ୟାର୍ଷେ ଶ୍ରୀମଦ୍ରାମାୟଣେ ଵାଲ୍ମୀକୀୟ ଆଦିକାଵ୍ୟେ ୟୁଦ୍ଧକାଂଡେ ଏକୋନଵିଂଶସ୍ସର୍ଗଃ ॥