ଶ୍ରୀମଦ୍ଵାଲ୍ମୀକୀୟ ରାମାୟଣେ ଅୟୋଧ୍ୟାକାଂଡମ୍ ।
ଅଥ ତ୍ର୍ୟାଶୀତିତମସ୍ସର୍ଗଃ ।
ତତ ସ୍ସମୁତ୍ଥିତଃ କାଲ୍ୟମାସ୍ଥାୟ ସ୍ୟଂଦନୋତ୍ତମମ୍ ।
ପ୍ରୟୟୌ ଭରତଶ୍ଶୀଘ୍ରଂ ରାମଦର୍ଶନକାଂକ୍ଷୟା ॥ 1 ॥
ଅଗ୍ରତଃ ପ୍ରୟୟୁସ୍ତସ୍ୟ ସର୍ଵେ ମଂତ୍ରିପୁରୋଧସଃ ।
ଅଧିରୁହ୍ୟ ହୟୈର୍ୟୁକ୍ତାନ୍ରଥାନ୍ସୂର୍ୟରଥୋପମାନ୍ ॥ 2 ॥
ନଵନାଗସହସ୍ରାଣି କଲ୍ପିତାନି ୟଥାଵିଧି ।
ଅନ୍ଵୟୁର୍ଭରତଂ ୟାଂତମିକ୍ଷ୍ଵାକୁକୁଲନଂଦନମ୍ ॥ 3 ॥
ଷଷ୍ଟୀ ରଥସହସ୍ରାଣି ଧନ୍ଵିନୋ ଵିଵିଧାୟୁଧାଃ ।
ଅନ୍ଵୟୁର୍ଭରତଂ ୟାଂତଂ ରାଜପୁତ୍ରଂ ୟଶସ୍ଵିନମ୍ ॥ 4 ॥
ଶତଂ ସହସ୍ରାଣ୍ୟଶ୍ଵାନାଂ ସମାରୂଢାନି ରାଘଵମ୍ ।
ଅନ୍ଵୟୁର୍ଭରତଂ ୟାଂତଂ ସତ୍ୟସଂଧଂ ଜିତେଂଦ୍ରିୟମ୍ ॥ 5 ॥
କୈକେୟୀ ଚ ସୁମିତ୍ରା ଚ କୌସଲ୍ୟା ଚ ୟଶସ୍ଵିନୀ ।
ରାମାନୟନସଂହୃଷ୍ଟା ୟୟୁର୍ୟାନେନ ଭାସ୍ଵତା ॥ 6 ॥
ପ୍ରୟାତାଶ୍ଚାର୍ୟସଂଘାତା ରାମଂ ଦ୍ରଷ୍ଟୁଂ ସଲକ୍ଷ୍ମଣମ୍ ।
ତସ୍ୟୈଵ ଚ କଥାଶ୍ଚିତ୍ରାଃ କୁର୍ଵାଣା ହୃଷ୍ଟମାନସାଃ ॥ 7 ॥
ମେଘଶ୍ୟାମଂ ମହାବାହୁଂ ସ୍ଥିରସତ୍ତ୍ଵଂ ଦୃଢଵ୍ରତମ୍ ।
କଦା ଦ୍ରକ୍ଷ୍ୟାମହେ ରାମଂ ଜଗତ ଶ୍ଶୋକନାଶନମ୍ ॥ 8 ॥
ଦୃଷ୍ଟ ଏଵ ହି ନ ଶ୍ଶୋକମପନେଷ୍ୟତି ରାଘଵଃ ।
ତମ ସ୍ସର୍ଵସ୍ୟ ଲୋକସ୍ୟ ସମୁଦ୍ୟନ୍ନିଵ ଭାସ୍କରଃ ॥ 9 ॥
ଇତ୍ୟେଵଂ କଥୟଂତସ୍ତେ ସଂପ୍ରହୃଷ୍ଟାଃ କଥା ଶ୍ଶୁଭାଃ ।
ପରିଷ୍ଵଜାନାଶ୍ଚାନ୍ୟୋନ୍ୟଂ ୟୟୁର୍ନାଗରିକା ଜନାଃ ॥ 10 ॥
ୟେ ଚ ତତ୍ରାପରେ ସର୍ଵେ ସମ୍ମତା ୟେ ଚ ନୈଗମାଃ ।
ରାମଂ ପ୍ରତି ୟୟୁର୍ହୃଷ୍ଟା ସ୍ସର୍ଵାଃ ପ୍ରକୃତୟସ୍ତଥା ॥ 11 ॥
ମଣିକାରାଶ୍ଚ ୟେ କେଚିତ୍କୁଂଭକାରାଶ୍ଚ ଶୋଭନାଃ ।
ସୂତ୍ରକର୍ମକୃତଶ୍ଚୈଵ ୟେ ଚ ଶସ୍ତ୍ରୋପଜୀଵିନଃ ॥ 12 ॥
ମୟୂରକାଃ କ୍ରାକଚିକା ରୋଚକା ଵେଧକାସ୍ତଥା ।
ଦଂତକାରା ସ୍ସୁଧାକାରା ସ୍ତଥା ଗଂଧୋପଜୀଵିନଃ ॥ 13 ॥
ସୁଵର୍ଣକାରାଃ ପ୍ରଖ୍ୟାତାସ୍ତଥା କଂବଲଧାଵକାଃ ।
ସ୍ନାପକୋଷ୍ଣୋଦକା ଵୈଦ୍ୟାଧୂପକାଶ୍ଶୌଂଡିକାସ୍ତଥା ॥ 14 ॥
ରଜକାସ୍ତୁନ୍ନଵାୟାଶ୍ଚ ଗ୍ରାମଘୋଷମହତ୍ତରାଃ ।
ଶୈଲୂଷାଶ୍ଚ ସହ ସ୍ତ୍ରୀଭିର୍ୟୟୁଃ କୈଵର୍ତକାସ୍ତଥା ॥ 15 ॥
ସମାହିତା ଵେଦଵିଦୋ ବ୍ରାହ୍ମଣା ଵୃତ୍ତସମ୍ମତାଃ ।
ଗୋରଥୈର୍ଭରତଂ ୟାଂତମନୁଜଗ୍ମୁ ସ୍ସହସ୍ରଶଃ ॥ 16 ॥
ସୁଵେଷା ଶ୍ଶୁଦ୍ଧଵସନାସ୍ତାମ୍ରମୃଷ୍ଟାନୁଲେପନାଃ ।
ସର୍ଵେ ତେ ଵିଵିଧୈର୍ୟାନୈ ଶ୍ଶନୈର୍ଭରତମନ୍ଵୟୁଃ ॥ 17 ॥
ପ୍ରହୃଷ୍ଟମୁଦିତା ସେନା ସାଽନ୍ଵୟାତ୍କୈକୟୀସୁତମ୍ ।
ଭ୍ରାତୁରାନୟନେ ୟାଂତଂ ଭରତଂ ଭ୍ରାତୃଵତ୍ସଲମ୍ ॥ 18 ॥
ତେ ଗତ୍ଵା ଦୂରମଧ୍ଵାନଂ ରଥୟାନାଶ୍ଵକୁଂଜରୈଃ ।
ସମାସେଦୁସ୍ତତୋ ଗଂଗାଂ ଶୃଂଗୀବେରପୁରଂ ପ୍ରତି ॥ 19 ॥
ୟତ୍ର ରାମସଖୋ ଵୀରୋ ଗୁହୋ ଜ୍ଞାତିଗଣୈର୍ଵୃତଃ ।
ନିଵସତ୍ୟପ୍ରମାଦେନ ଦେଶଂ ତଂ ପରିପାଲୟନ୍ ॥ 20 ॥
ଉପେତ୍ୟ ତୀରଂ ଗଂଗାୟାଶ୍ଚକ୍ରଵାକୈରଲଂକୃତମ୍ ।
ଵ୍ୟଵାତିଷ୍ଠତ ସା ସେନା ଭରତସ୍ୟାନୁୟାୟିନୀ ॥ 21 ॥
ନିରୀକ୍ଷ୍ୟାନୁଗତାଂ ସେନାଂ ତାଂ ଚ ଗଂଗାଂ ଶିଵୋଦକାମ୍ ।
ଭରତସ୍ସଚିଵାନ୍ସର୍ଵାନବ୍ରଵୀଦ୍ଵାକ୍ୟକୋଵିଦଃ ॥ 22 ॥
ନିଵେଶୟତ ମେ ସୈନ୍ୟମଭିପ୍ରାୟେଣ ସର୍ଵତଃ ।
ଵିଶ୍ରାଂତାଃ ପ୍ରତରିଷ୍ୟାମଶ୍ଶ୍ଵ ଇଦାନୀମିମାଂ ନଦୀମ୍ ॥ 23 ॥
ଦାତୁଂ ଚ ତାଵଦିଚ୍ଛାମି ସ୍ଵର୍ଗତସ୍ୟ ମହୀପତେଃ ।
ଔର୍ଧ୍ଵଦେହନିମିତ୍ତାର୍ଥମଵତୀର୍ୟୋଦକଂ ନଦୀମ୍ ॥ 24 ॥
ତସ୍ୟୈଵଂ ବ୍ରୁଵତୋଽମାତ୍ୟାସ୍ତଥେତ୍ୟୁକ୍ତ୍ଵା ସମାହିତାଃ ।
ନ୍ୟଵେଶୟଂସ୍ତାଂ ଛଂଦେନ ସ୍ଵେନ ସ୍ଵେନ ପୃଥକ୍ପୃଥକ୍ ॥ 25 ॥
ନିଵେଶ୍ୟ ଗଂଗାମନୁ ତାଂ ମହାନଦୀଂ ଚମୂଂ ଵିଧାନୈଃ ପରିବର୍ହଶୋଭିନୀମ୍ ।
ଉଵାସ ରାମସ୍ୟ ତଦା ମହାତ୍ମନୋ ଵିଚିଂତୟାନୋ ଭରତୋ ନିଵର୍ତନମ୍ ॥ 26 ॥
ଇତ୍ୟାର୍ଷେ ଶ୍ରୀମଦ୍ରାମାୟଣେ ଵାଲ୍ମୀକୀୟ ଆଦିକାଵ୍ୟେ ଅୟୋଧ୍ୟାକାଂଡେ ତ୍ର୍ୟାଶୀତିତମସ୍ସର୍ଗଃ ॥