ଶ୍ରୀମଦ୍ଵାଲ୍ମୀକୀୟ ରାମାୟଣେ ୟୁଦ୍ଧକାଂଡମ୍ ।
ଅଥ ଏକୋନତ୍ରିଂଶଦଧିକଶତତମସ୍ସର୍ଗଃ ।
ବହୂନିନାମଵର୍ଷାଣିଗତସ୍ୟସୁମହଦ୍ଵନମ୍ ।
ଶୃଣୋମ୍ୟହଂପ୍ରୀତିକରଂମମନାଥସ୍ୟକୀର୍ତନମ୍ ॥ 1 ॥
କଲ୍ୟାଣୀବତଗାଥେୟଂଲୌକିକୀପ୍ରତିଭାତିମେ ।
ଏତିଜୀଵଂତମାନଂଦୋନରଂଵର୍ଷଶତାଦପି ॥ 2 ॥
ରାଘଵସ୍ୟହରୀଣାଂ ଚ କଥମାସୀତ୍ସମାଗମଃ ।
କସ୍ମିନ୍ ଦେଶେକିମାଶ୍ରିତ୍ୟତତ୍ତ୍ଵମାଖ୍ୟାହିପୃଚ୍ଛତଃ ॥ 3 ॥
ସ ପୃଷ୍ଟୋରାଜପୁତ୍ରେଣବୃଶ୍ୟାଂସମୁପଵେଶିତଃ ।
ଆଚଚକ୍ଷେତତସ୍ସର୍ଵଂରାମସ୍ୟଚରିତଂଵନେ ॥ 4 ॥
ୟଥାପ୍ରଵ୍ରାଜିତୋରାମୋମାତୁର୍ଦତ୍ତୌଵରୌତଵ ।
ୟଥାପୁତ୍ରଶୋକେନରାଜାଦଶରଥୋମୃତଃ ॥ 5 ॥
ୟଥାଦୂତୈସ୍ତ୍ଵମାନୀତସ୍ତୂର୍ଣଂରାଜଗୃହାତ୍ପ୍ରଭୋ ।
ତ୍ଵୟାୟୋଧ୍ୟାଂପ୍ରଵିଷ୍ଟେନୟଥାରାଜ୍ୟଂ ନ ଚେପ୍ସିତମ୍ ॥ 6 ॥
ଚିତ୍ରକୂଟଗିରିଂଗତ୍ଵାରାଜ୍ୟେନାମିତ୍ରକର୍ଶନଃ ।
ନିମଂତ୍ରିତସ୍ତ୍ଵୟାଭ୍ରାତାଧର୍ମମାଚରତାସତାମ୍ ॥ 7 ॥
ସ୍ଥିତେନରାଜ୍ଞୋଵଚନେୟଥାରାଜ୍ୟଂଵିସର୍ଜିତମ୍ ।
ଆର୍ୟସ୍ୟମାଦୁକେଗୃହ୍ୟୟଥାସିପୁନରାଗତଃ ।
ୟ ॥ 8 ॥
ସର୍ଵମେତନ୍ମହାବାହୋୟଥାଵଦ୍ଵିଦିତଂତଵ ।
ତ୍ଵୟିପ୍ରତିପ୍ରୟାତେତୁୟଦ୍ଵୃତ୍ତଂତନ୍ନିବୋଧମେ ॥ 9 ॥
ଅପୟାତେତ୍ଵୟିତଦାସମୁଦ୍ଭ୍ରାଂତମୃଗଦ୍ଵିଜମ୍ ।
ପରିଧ୍ୟୁଈନମିଵାତ୍ୟର୍ଥଂତଦ୍ଵନଂସମପଦ୍ୟତ ॥ 10 ॥
ତଦଥସ୍ତିମୃଦିତଂଘୋରଂସିଂହଵ୍ୟାଘ୍ରମୃଗାକୁଲମ୍ ।
ପ୍ରଵିଵେଶାଥଵିଜନଂ ସ ମହଦ୍ଦଂଡକାଵନମ୍ ॥ 11 ॥
ତେଷାଂପୁରସ୍ତାଦ୍ଭଲଵାନ୍ ଗଚ୍ଛତାଂଗହନେଵନେ ।
ଵିନଦନ୍ ସୁମହାନାଦଂଵିରାଧଃପ୍ରତ୍ୟଦୃଶ୍ୟତ ॥ 12 ॥
ତମୁତ୍କ୍ଷିପ୍ୟମହାନାଦମୂର୍ଧ୍ଵବାହୁମଧୋମୁଖମ୍ ।
ନିଖାତେପ୍ରକ୍ଷିପଂତିସ୍ମଵଦଂତମିଵକୁଂଜରମ୍ ॥ 13 ॥
ତତ୍କୃତ୍ଵାଦୁଷ୍କରଂକର୍ମଭ୍ରାତରୌରାମଲକ୍ଷ୍ମଣୌ ।
ସାୟାହ୍ନେଶରଭଂଗସ୍ୟରମ୍ୟମାଶ୍ରମମୀୟତୁଃ ॥ 14 ॥
ଶରଭଂଗେଦିଵଂପ୍ରାପ୍ତେରାମସ୍ସତ୍ୟପରାକ୍ରମଃ ।
ଅଭିଵାଦ୍ୟମୁନୀନ୍ସର୍ଵାନ୍ଜନସ୍ଥାନମୁପାଗମତ୍ ॥ 15 ॥
ତତଃପଶ୍ଚାଚ୍ଛୂର୍ପଣଖାନାମରାମପାର୍ଶମୁପାଗତା ।
ତତୋରାମେଣସଂଦିଷ୍ଟୋଲକ୍ଷ୍ମଣସ୍ସହସୋତ୍ଥିତଃ ॥ 16 ॥
ପ୍ରଗୃହ୍ୟଖଂଗଂଚିଚ୍ଛେଦକର୍ଣନାସେମହାବଲଃ ।
ଚତୁର୍ଦଶସହସ୍ରାଣିଜନସ୍ତାନ୍ନିଵାସିନାମ୍ ॥ 17 ॥
ହତାନିଵସତାତତ୍ରରାଘଵେଣମହାତ୍ମନା ।
ଏକେନସହସଂଗମ୍ୟରାମେଣରଣମୂର୍ଧନି ॥ 18 ॥
ଅହ୍ନଶ୍ଚତୁର୍ଥଭାଗେନନିଃଶେଷାରାକ୍ଷସାଃକୃତାଃ ।
ମବଲାମହାଵୀର୍ୟାସ୍ତପସୋଵିଘ୍ନକାରିଣଃ ॥ 19 ॥
ନିହତାରାଘଵେଣାଜୌଦଂଡକାରଣ୍ୟଵାସିନଃ ।
ରାକ୍ଷସାଶ୍ଚଵିନିଷ୍ପିଷ୍ଟାଃଖରଶ୍ଚନିହତୋରଣେ ॥ 20 ॥
ଦୂଷଣଂଚାଗ୍ରତୋହତ୍ଵାତ୍ରିଶିରାସ୍ତଦନଂତମ୍ ।
ତସ୍ତେନାର୍ଦିତାବାଲାରାଵଣଂସମୁପାଗତା ॥ 21 ॥
ରାଵଣାନୁଚରୋଘୋରୋମାରୀଚୋନାମରାକ୍ଷସଃ ।
ଲୋଭୟାମାସଵୈଦେହୀଂଭୂତ୍ଵାରତ୍ନମୟୋମୃଗଃ ॥ 22 ॥
ସାରାମମବ୍ରଵୀଦୃଷ୍ଟଵାଵୈଦେସୀଗୃହ୍ୟତାମିତି ।
ଅୟଂମନୋହରଃକାଂତଆଶ୍ରମୋନୋଭଵିଷ୍ୟତି ॥ 23 ॥
ତତୋରାମୋଧନୁଷ୍ପାଣିର୍ମୃଗଂତମନୁଧାଵତି ।
ସ ତଂଜଘାନଧାଵଂତଂଶରେଣାନତପର୍ଵଣା ॥ 24 ॥
ଅଥସୌମ୍ୟ ଦଶଗ୍ରୀଵୋମୃଗଂୟାତେତୁରାଘଵେ ।
ଲକ୍ଷ୍ମଣେଚାପିନିଷ୍କ୍ରାଂତେପ୍ରଵିଵେଶାଶ୍ରମଂତଦା ॥ 25 ॥
ଜଗ୍ରାହତରସାସୀତାଂଗ୍ରହଃଖେରୋହିଣୀମିଵ ।
ତ୍ରାତୁକାମଂତତୋୟୁଦ୍ଧେହତ୍ଵାଗୃଧ୍ରଂଜଟାୟୁଷମ୍ ॥ 26 ॥
ପ୍ରଗୃହ୍ୟସହସାସୀତାଂଜଗାମାଶୁ ସ ରାକ୍ଷସଃ ।
ତସ୍ତ୍ଵଦ୍ଭୁତସଂକାଶାସ୍ସ୍ଥିତାଃପର୍ଵତମୂର୍ଧନି ॥ 27 ॥
ସୀତାଂଗୃହୀତ୍ଵାଗଚ୍ଛଂତଂଵାନରାଃପର୍ଵତୋପମାଃ ।
ଦଦୃଶୁର୍ମିସ୍ମିତାକାରାରାଵଣଂରାକ୍ଷସାଧିପମ୍ ॥ 28 ॥
ତତଶୀଘ୍ରତରଂଗତ୍ଵାତଦ୍ଵିମାନଂମନୋଜଵମ୍ ।
ଆରୁହ୍ୟସହଵୈଦେହ୍ୟାପୁଷ୍ପକଂ ସ ମହାବଲଃ ॥ 29 ॥
ପ୍ରଵିଵେଶତଦାଲଂକାଂରାଵଣୋରାକ୍ଷସେଶ୍ଵରଃ ।
ତାଂସୁଵର୍ଣପରିଷ୍କାରେଶୁଭେମହତିଵେଶ୍ମନି ॥ 30 ॥
ପ୍ରଵେଶ୍ୟମୈଥିଲୀଂଵାକ୍ୟୈସ୍ସାଂତ୍ଵୟାମାସରାଵଣଃ ।
ତୃଣଵଦ୍ଭାଷିତଂତସ୍ୟତଂ ଚ ନୈରୃତପୁଂଗଵମ୍ ॥ 31 ॥
ଅଚିଂତୟଂତୀଵୈଦେହୀହ୍ୟଶୋକଵନିକାଂଗତା ।
ନ୍ୟଵର୍ତତତଦାରାମୋମୃଗଂହତ୍ଵାତଦାଵନେ ॥ 32 ॥
ନିଵର୍ତମାନଃକାକୁତ୍ସ୍ଥୋଦୃଷ୍ଟଵାଗୃଧ୍ରଂ ସ ଵିଵ୍ୟଥେ ।
ଗୃଧ୍ରଂହତଂତଦାଦୃଷ୍ଟଵାରାମଃପ୍ରିୟତରଂପିତୁଃ ॥ 33 ॥
ମାର୍ଗମାଣସ୍ତୁଵୈଦେହୀଂରାଘଵଂସହଲକ୍ଷ୍ମଣଃ ।
ଗୋଦାଵରୀମନ୍ଵଚରଦ୍ଵନୋଦ୍ଧେଶାଂଶ୍ଚପୁଷ୍ପିତାନ୍ ॥ 34 ॥
ଆସେଦତୁର୍ମହାରଣ୍ୟେକବଂଧଂନାମରାକ୍ଷସମ୍ ।
ତତଃକବଂଦଵଚନାଦ୍ରାମସ୍ସତ୍ୟପରାକ୍ରମଃ ॥ 35 ॥
ଋଷ୍ୟମୂକଗିରିଂଗତ୍ଵାସୁଗ୍ରୀଵେଣସମାଗତଃ ।
ତୟୋସ୍ସମାଗମଃପୂର୍ଵଂପ୍ରୀତ୍ୟହାର୍ଦୋଵ୍ୟଜାୟତ ॥ 36 ॥
ଭ୍ରାତ୍ରାନିରସ୍ତଃକ୍ରୁଦ୍ଧେନସୁଗ୍ରୀଵୋଵାଲିନାପୁରା ।
ଇତରେତରସଂଵାଦାତ୍ପ୍ରଗାଢଃପ୍ରଣୟସ୍ତୟୋଃ ॥ 37 ॥
ରାମସ୍ସ୍ଵବାହୁଵୀର୍ୟେଣସ୍ଵରାଜ୍ୟଂପ୍ରତ୍ୟପାଦୟତ୍ ।
ଵାଲିନଂସମରେହତ୍ଵାମହାକାୟଂମହାବଲମ୍ ॥ 38 ॥
ସୁଗ୍ରୀଵସ୍ସ୍ଥାପିତୋରାଜ୍ୟେସହିତସ୍ସର୍ଵଵାନରୈଃ ।
ରାମାୟପ୍ରତିଜାନୀତେରାଜପୁତ୍ୟ୍ରାସ୍ତୁମାର୍ଗଣମ୍ ॥ 39 ॥
ଅଦିଷ୍ଟାଵାନରେଂଦ୍ରେଣସୁଗ୍ରୀଵେଣମହାତ୍ମନା ।
ଦଶକୋଟ୍ୟଃପ୍ଲଵଂଗାନାଂସର୍ଵାଃପ୍ରସ୍ଥାପିତାଃଦିଶଃ ॥ 40 ॥
ତେଷାଂନୋଵିପ୍ରନଷ୍ଟାନାଂଵିଂଧ୍ୟେପର୍ଵତସତ୍ତମୋ ।
ଭୃଶଂଶୋକାନିତପ୍ତାନାଂମହାନ୍କାଲୋ ତ୍ୟଵର୍ତତ ॥ 41 ॥
ଭ୍ରାତାତୁଗୃଧ୍ରରାଜସ୍ୟସଂପାତିର୍ନାମଵୀର୍ୟଵାନ୍ ।
ସମାଖ୍ୟାତିସ୍ମଵସତୀଂସୀତାଂରାଵଣମଂଦିରେ ॥ 42 ॥
ସୋହଂଦୁଃଖପରୀତାନାଂଦୁଃଖଂତଦ୍ ଜ୍ଞାତୀନାଂନୁଦନ୍ ।
ଆତ୍ମଵୀର୍ୟଂସମାସ୍ଥାୟୟୋଜନାନାଂଶତଂପ୍ଲୁତଃ ॥ 43 ॥
ତତ୍ରାହମେକାମଦ୍ରାକ୍ଷମଶୋକଵନିକାଂଗତାମ୍ ।
କୌଶେୟଵସ୍ତ୍ରାଂମଲିନାଂନିରନଂଦାଂଦୃଢଵ୍ରତାମ୍ ॥ 44 ॥
ତୟାସମେତ୍ୟଵିଧିଵତ୍ ପୃଷ୍ଟଵାସର୍ଵମନିଂଦିତାମ୍ ।
ଅଭିଜ୍ଞାନଂମୟାଦତ୍ତଂରାମନାମାଂଗୁଲୀୟକମ୍ ॥ 45 ॥
ଅଭିଜ୍ଞାନଂମଣିଂଲବ୍ଦ୍ଵାଚରିତାର୍ଧୋ ହମାଗତଃ ।
ମୟା ଚ ପୁନରାଗମ୍ୟରାମସ୍ୟାକ୍ଲିଷ୍ଟକର୍ମଣଃ ॥ 46 ॥
ଅଭିଜ୍ଞାନଂମୟାଦତ୍ତମର୍ଚିଷ୍ମାନ୍ ସ ମହାମଣିଃ ।
ଶ୍ରୁତ୍ଵାତାଂମୈଥିଲୀଂରାମସ୍ତ୍ଵାଶଶଂସେ ଚ ଜୀଵିତମ୍ ॥ 47 ॥
ଜୀଵିତାଂତମନୁପ୍ରାପ୍ତଃପୀତ୍ଵାମୃତମିଵାତୁରଃ ।
ଉଦ୍ୟୋଜୟିଷ୍ୟନ୍ନୁଦ୍ୟୋଗଂଦଧ୍ରେକାମଂଵଧେମନଃ ॥ 48 ॥
ଜିଘାଂସୁରିଵଲୋକାଂତେସର୍ଵାନ୍ଲୋକାନ୍ଵିଭାଵସୁଃ ।
ତତସ୍ସମୁଦ୍ରମାସାଦ୍ୟନଲଂସେତୁମକାରୟତ୍ ॥ 49 ॥
ଅତରତ୍କପିଵୀରାଣାଂ ଵାହିନୀ ତେନ ସେତୁନା ।
ପ୍ରହସ୍ତମ୍ଵଧୀନ୍ନୀଲଃକୁଂଭକର୍ଣଂତୁରାଘଵଃ ॥ 50 ॥
ଲକ୍ଷ୍ମଣୋରାଵଣସୁତଂସ୍ଵୟଂରାମସ୍ତୁରାଵଣମ୍ ।
ସଶକ୍ରେଣସମାଗମ୍ୟୟମେନଵରୁଣେନ ଚ ॥ 51 ॥
ମହେଶ୍ଵରସ୍ଵୟଂଭୂଭ୍ୟାଂ ତଥା ଦଶରଥେନ ଚ ।
ତୈଶ୍ଚଦତ୍ତଵର୍ଶ୍ରୀମାନୃଷିଭିଶ୍ଚସମାଗତୈଃ ॥ 52 ॥
ସୁରର୍ଷିଭିଶ୍ଚକାକୁତ୍ସ୍ଥୋଵରାନ୍ଲେଭେପରଂତପଃ ।
ସତୁଦତ୍ତଵରଃପ୍ରୀତ୍ୟାଵାନରୈଶ୍ଚସମାଗତଃ ॥ 53 ॥
ପୁଷ୍ପକେନଵିମାନେନକିଷ୍କିନଷ୍ଧାମଭ୍ୟୁପାଗମତ୍ ।
ତଂଗଂଗାଂପୁନାରାସାଦ୍ୟଵସଂତଂମୁନିସନ୍ନିଧୌ ॥ 54 ॥
ଅଵିଘ୍ନଂପୁଷ୍ୟୟୋଗେନଶ୍ଵୋରାମଂଦ୍ରଷ୍ଟୁମର୍ହସି ।
ତତସ୍ସଵାକ୍ୟୈର୍ମଧୁରୈର୍ହନୁମତୋନିଶମ୍ୟହୃଷ୍ଟୋଭରତଃକୃତାଂଜଲିଃ ।
ଉଵାଚଵାଣୀଂମନସଃପ୍ରହର୍ଷଣୀଂଚିରସ୍ୟପୂର୍ଣଃଖଲୁମେମନୋରଥଃ ॥ 55 ॥
ଇତ୍ୟାର୍ଷେ ଶ୍ରୀମଦ୍ରାମାୟଣେ ଵାଲ୍ମୀକୀୟ ଆଦିକାଵ୍ୟେ ୟୁଦ୍ଧକାଂଡେ ଏକୋନତ୍ରିଂଶଦଧିକଶତତମସ୍ସର୍ଗଃ ॥
