ଶ୍ରୀମଦ୍ଵାଲ୍ମୀକୀୟ ରାମାୟଣେ ଅୟୋଧ୍ୟାକାଂଡମ୍ ।
ଅଥ ସପ୍ତମସ୍ସର୍ଗଃ ।
ଜ୍ଞାତିଦାସୀ ୟତୋ ଜାତା କୈକେୟ୍ୟାସ୍ତୁ ସହୋଷିତା ।
ପ୍ରାସାଦଂ ଚଂଦ୍ରସଂକାଶମାରୁରୋହ ୟଦୃଚ୍ଛୟା ॥ 1 ॥
ସିକ୍ତରାଜପଥାଂ କୃତ୍ସ୍ନାଂ ପ୍ରକୀର୍ଣକୁସୁମୋତ୍କରାମ୍ ।
ଅୟୋଧ୍ୟାଂ ମଂଥରା ତସ୍ମାତ୍ପ୍ରାସାଦାଦନ୍ଵଵୈକ୍ଷତ ॥ 2 ॥
ପତାକାଭିର୍ଵରାର୍ହାଭିର୍ଧ୍ଵଜୈଶ୍ଚ ସମଲଂକୃତାମ୍ ।
ଵୃତାଂ ଛଂଦପଥୈଶ୍ଚାପି ଶିରସ୍ସ୍ନାତଜନୈର୍ଵୃତାମ୍ ॥ 3 ॥
ମାଲ୍ୟମୋଦକହସ୍ତୈଶ୍ଚ ଦ୍ଵିଜେଂଦ୍ରୈରଭିନାଦିତାମ୍ ।
ଶୁକ୍ଲଦେଵଗୃହଦ୍ଵାରାଂ ସର୍ଵଵାଦିତ୍ରନିସ୍ଵନାମ୍ ॥ 4 ॥
ସଂପ୍ରହୃଷ୍ଟଜନାକୀର୍ଣାଂ ବ୍ରହ୍ମଘୋଷାଭିନାଦିତାମ୍ ।
ପ୍ରହୃଷ୍ଟଵରହସ୍ତ୍ୟଶ୍ଵାଂ ସଂପ୍ରଣର୍ଦିତଗୋଵୃଷାମ୍ ॥ 5 ॥
ପ୍ରହୃଷ୍ଟମୁଦିତୈଃ ପୌରୈରୁଚ୍ଛ୍ରିତଧ୍ଵଜମାଲିନୀମ୍ ।
ଅୟୋଧ୍ୟାଂ ମଂଥରା ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ପରଂ ଵିସ୍ମୟମାଗତା ॥ 6 ॥
ପ୍ରହର୍ଷୋତ୍ଫୁଲ୍ଲନୟନାଂ ପାଂଡୁରକ୍ଷୌମଵାସିନୀମ୍ ।
ଅଵିଦୂରେ ସ୍ଥିତାଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଧାତ୍ରୀଂ ପପ୍ରଚ୍ଛ ମଂଥରା ॥ 7 ॥
ଉତ୍ତମେନାଭିସଂୟୁକ୍ତା ହର୍ଷେଣାର୍ଥପରା ସତୀ ।
ରାମମାତା ଧନଂ କିନ୍ନୁ ଜନେଭ୍ୟସ୍ସଂପ୍ରୟଚ୍ଛତି ॥ 8 ॥
ଅତିମାତ୍ରପ୍ରହର୍ଷୋଽୟଂ କିଂ ଜନସ୍ୟ ଚ ଶଂସ ମେ ।
କାରୟିଷ୍ୟତି କିଂ ଵାପି ସଂପ୍ରହୃଷ୍ଟୋ ମହୀପତିଃ ॥ 9 ॥
ଵିଦୀର୍ୟମାଣା ହର୍ଷେଣ ଧାତ୍ରୀ ତୁ ପରୟା ମୁଦା ।
ଆଚଚକ୍ଷେଽଥ କୁବ୍ଜାୟୈ ଭୂୟସୀଂ ରାଘଵ ଶ୍ରିୟମ୍ ॥ 10 ॥
ଶ୍ଵଃ ପୁଷ୍ୟେଣ ଜିତକ୍ରୋଧଂ ୟୌଵରାଜ୍ୟେନ ରାଘଵମ୍ ।
ରାଜା ଦଶରଥୋ ରାମମଭିଷେଚୟିତାଽନଘମ୍ ॥ 11 ॥
ଧାତ୍ର୍ୟାସ୍ତୁ ଵଚନଂ ଶୃତ୍ଵା କୁବ୍ଜା କ୍ଷିପ୍ରମମର୍ଷିତା ।
କୈଲାସଶିଖରାକାରା ତ୍ପ୍ରାସାଦାଦଵରୋହତ ॥ 12 ॥
ସା ଦହ୍ୟମାନା କୋପେନ ମଂଥରା ପାପଦର୍ଶିନୀ ।
ଶୟାନାମେତ୍ୟ କୈକେୟୀମିଦଂ ଵଚନମବ୍ରଵୀତ୍ ॥ 13 ॥
ଉତ୍ତିଷ୍ଠ ମୂଢେ କିଂ ଶେଷେ ଭୟଂ ତ୍ଵାମଭିଵର୍ତତେ ।
ଉପପ୍ଲୁତାମୌଘେନ କିମାତ୍ମାନଂ ନ ବୁଧ୍ୟସେ ॥ 14 ॥
ଅନିଷ୍ଟେ ସୁଭଗାକାରେ ସୌଭାଗ୍ୟେନ ଵିକତ୍ଥସେ ।
ଚଲଂ ହି ତଵ ସୌଭାଗ୍ୟଂ ନଦ୍ୟାସ୍ସ୍ରୋତ ଇଵୋଷ୍ଣଗେ ॥ 15 ॥
ଏଵମୁକ୍ତା ତୁ କୈକେୟୀ ରୁଷ୍ଟୟା ପରୁଷଂ ଵଚଃ ।
କୁବ୍ଜୟା ପାପଦର୍ଶିନ୍ୟା ଵିଷାଦମଗମତ୍ପରମ୍ ॥ 16 ॥
କୈକେୟୀ ତ୍ଵବ୍ରଵୀତ୍କୁବ୍ଜାଂ କଚ୍ଚିତ୍କ୍ଷେମଂ ନୁ ମଂଥରେ ।
ଵିଷଣ୍ଣଵଦନାଂ ହି ତ୍ଵାଂ ଲକ୍ଷୟେ ଭୃଶଦୁଃଖିତାମ୍ ॥ 17 ॥
ମଂଥରା ତୁ ଵଚ ଶ୍ଶ୍ରୁତ୍ଵା କୈକେୟ୍ୟା ମଧୁରାକ୍ଷରମ୍ ।
ଉଵାଚ କ୍ରୋଧସଂୟୁକ୍ତା ଵାକ୍ୟଂ ଵାକ୍ୟଵିଶାରଦା ॥ 18 ॥
ସା ଵିଷଣ୍ଣତରା ଭୂତ୍ଵା କୁବ୍ଜା ତସ୍ୟା ହିତୈଷିଣୀ ।
ଵିଷାଦୟଂତୀ ପ୍ରୋଵାଚ ଭେଦୟଂତୀ ଚ ରାଘଵମ୍ ॥ 19 ॥
ଅକ୍ଷୟ୍ୟଂ ସୁମହଦ୍ଦେଵି ପ୍ରଵୃତ୍ତଂ ତ୍ଵଦ୍ଵିନାଶନମ୍ ।
ରାମଂ ଦଶରଥୋ ରାଜା ୟୌଵରାଜ୍ୟେଽଭିଷେକ୍ଷ୍ୟତି ॥ 20 ॥
ସାଽସ୍ମ୍ୟଗାଧେ ଭୟେ ମଗ୍ନା ଦୁଃଖଶୋକସମନ୍ଵିତା ।
ଦହ୍ୟମାନାଽନଲେନେଵ ତ୍ଵଦ୍ଧିତାର୍ଥମିହାଗତା ॥ 21 ॥
ତଵ ଦୁଃଖେନ କୈକେୟି ମମ ଦୁଃଖଂ ମହଦ୍ଭଵେତ୍ ।
ତ୍ଵଦ୍ଵୃଦ୍ଧୌ ମମ ଵୃଦ୍ଧିଶ୍ଚ ଭଵେଦତ୍ର ନ ସଂଶୟଃ ॥ 22 ॥
ନରାଧିପକୁଲେ ଜାତା ମହିଷୀ ତ୍ଵଂ ମହୀପତେଃ ।
ଉଗ୍ରତ୍ଵଂ ରାଜଧର୍ମାଣାଂ କଥଂ ଦେଵି ନ ବୁଧ୍ୟସେ ॥ 23 ॥
ଧର୍ମାଵାଦୀ ଶଠୋ ଭର୍ତା ଶ୍ଲକ୍ଷ୍ଣଵାଦୀ ଚ ଦାରୁଣଃ ।
ଶୁଦ୍ଧଭାଵେ ନ ଜାନୀଷେ ତେନୈଵ ମତିସଂଧିତା ॥ 24 ॥
ଉପସ୍ଥିତଃ ପ୍ରୟୁଂଜାନସ୍ତ୍ଵୟି ସାଂତ୍ଵମନର୍ଥକମ୍ ।
ଅର୍ଥେନୈଵାଦ୍ୟ ତେ ଭର୍ତା କୌସଲ୍ୟାଂ ୟୋଜୟିଷ୍ୟତି ॥ 25 ॥
ଉପଵାହ୍ୟ ସ ଦୁଷ୍ଟାତ୍ମା ଭରତଂ ତଵ ବଂଧୁଷୁ ।
କାଲ୍ୟେ ସ୍ଥାପୟିତା ରାମଂ ରାଜ୍ୟେ ନିହତକଂଟକେ ॥ 26 ॥
ଶତ୍ରୁଃ ପତିପ୍ରଵାଦେନ ମାତ୍ରେଵ ହିତକାମ୍ୟୟା ।
ଆଶୀଵିଷ ଇଵାଂକେନ ବାଲେ ପରିଧୃତସ୍ତ୍ଵୟା ॥ 27 ॥
ୟଥା ହି କୁର୍ୟାତ୍ସର୍ପୋ ଵା ଶତ୍ରୁର୍ଵା ପ୍ରତ୍ୟୁପେକ୍ଷିତଃ ।
ରାଜ୍ଞା ଦଶରଥେନାଦ୍ୟ ସପୁତ୍ରା ତ୍ଵଂ ତଥା କୃତା ॥ 28 ॥
ପାପେନାନୃତସାଂତ୍ଵେନ ବାଲେ ନିତ୍ୟସୁଖୋଚିତେ ।
ରାମଂ ସ୍ଥାପୟତା ରାଜ୍ୟେ ସାନୁବଂଧା ହତା ହ୍ୟସି ॥ 29 ॥
ସା ପ୍ରାପ୍ତକାଲଂ କୈକେୟି କ୍ଷିପ୍ରଂ କୁରୁ ହିତଂ ତଵ ।
ତ୍ରାୟସ୍ଵ ପୁତ୍ରମାତ୍ମାନଂ ମାଂ ଚ ଵିସ୍ମୟଦର୍ଶନେ ॥ 30 ॥
ମଂଥାରାୟା ଵଚଶ୍ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଶୟାନା ସା ଶୁଭାନନା ।
ଉତ୍ତସ୍ଥୌ ହର୍ଷସଂପୂର୍ଣା ଚଂଦ୍ରଲେଖେଵ ଶାରଦୀ ॥ 31 ॥
ଅତୀଵ ସା ତୁ ସଂହୃଷ୍ଟା କୈକେୟୀ ଵିସ୍ମୟାନ୍ଵିତା ।
ଏକମାଭରଣଂ ତସ୍ୟୈ କୁବ୍ଜାୟୈ ପ୍ରଦଦୌ ଶୁଭମ୍ ॥ 32 ॥
ଦତ୍ଵା ତ୍ଵାଭରଣଂ ତସ୍ୟୈ କୁବ୍ଜାୟୈ ପ୍ରମଦୋତ୍ତମା ।
କୈକେୟୀ ମଂଥରାଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ପୁନରେଵାବ୍ରଵୀଦିଦମ୍ ॥ 33 ॥
ଇଦଂ ତୁ ମଂଥରେ ମହ୍ୟମାଖ୍ୟାସି ପରମଂ ପ୍ରିୟମ୍ ।
ଏତନ୍ମେ ପ୍ରିୟମାଖ୍ୟାତୁଃ କିଂ ଵା ଭୂୟଃ କରୋମି ତେ ॥ 34 ॥
ରାମେ ଵା ଭରତେ ଵାଽହଂ ଵିଶେଷଂ ନୋପଲକ୍ଷୟେ ।
ତସ୍ମାତ୍ତୁଷ୍ଟାଽସ୍ମି ୟଦ୍ରାଜା ରାମଂ ରାଜ୍ୟେଽଭିଷେକ୍ଷ୍ୟତି ॥ 35 ॥
ନ ମେ ପରଂ କିଂଚିଦିତସ୍ତ୍ଵୟା ପୁନଃ ପ୍ରିୟଂ ପ୍ରିୟାର୍ହେ ସୁଵଚଂ ଵଚଃପରମ୍ ।
ତଥା ହ୍ୟଵୋଚସ୍ତ୍ଵମତଃ ପ୍ରିୟୋତ୍ତରଂ ଵରଂ ପରଂ ତେ ପ୍ରଦଦାମି ତଂ ଵୃଣୁ ॥ 36 ॥
ଇତ୍ୟାର୍ଷେ ଶ୍ରୀମଦ୍ରାମାୟଣେ ଵାଲ୍ମୀକୀୟ ଆଦିକାଵ୍ୟେ ଅୟୋଧ୍ୟାକାଂଡେ ସପ୍ତମସ୍ସର୍ଗଃ ॥