ଶ୍ରୀମଦ୍ଵାଲ୍ମୀକୀୟ ରାମାୟଣେ ଅୟୋଧ୍ୟାକାଂଡମ୍ ।
ଅଥ ନଵତିତମସ୍ସର୍ଗଃ ।
ଭରଦ୍ଵାଜାଶ୍ରମଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା କ୍ରୋଶାଦେଵ ନରର୍ଷଭଃ ।
ବଲଂ ସର୍ଵମଵସ୍ଥାପ୍ୟ ଜଗାମ ସହ ମଂତ୍ରିଭିଃ ॥ 1 ॥
ପଦ୍ଭ୍ୟାମେଵ ହି ଧର୍ମଜ୍ଞୋ ନ୍ୟସ୍ତଶସ୍ତ୍ରପରିଚ୍ଛଦଃ ।
ଵସାନୋ ଵାସସୀ କ୍ଷୌମେ ପୁରୋଧାୟ ପୁରୋଧସମ୍ ॥ 2 ॥
ଭରଦ୍ଵାଜାଶ୍ରମଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା କ୍ରୋଶାଦେଵ ନରର୍ଷଭଃ ।
ବଲଂ ସର୍ଵମଵସ୍ଥାପ୍ୟ ଜଗାମ ସହ ମଂତ୍ରିଭିଃ ॥ 3 ॥
ପଦ୍ଭ୍ୟାମେଵ ହି ଧର୍ମଜ୍ଞୋ ନ୍ୟସ୍ତଶସ୍ତ୍ରପରିଚ୍ଛଦଃ ।
ଵସାନୋ ଵାସସୀ କ୍ଷୌମେ ପୁରୋଧାୟ ପୁରୋଧସମ୍ ॥ 4 ॥
ତତ ସ୍ସଂଦର୍ଶନେ ତସ୍ୟ ଭରଦ୍ଵାଜସ୍ୟ ରାଘଵଃ ।
ମଂତ୍ରିଣସ୍ତାନଵସ୍ଥାପ୍ୟ ଜଗାମାନୁପୁରୋହିତମ୍ ॥ 5 ॥
ଵସିଷ୍ଠମଥ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵୈଵ ଭରଦ୍ଵାଜୋ ମହାତପାଃ ।
ସଂଚଚାଽଲାସନାତ୍ତୂର୍ଣଂ ଶିଷ୍ୟାନର୍ଘ୍ୟମିତି ବ୍ରୁଵନ୍ ॥ 6 ॥
ସମାଗମ୍ୟ ଵସିଷ୍ଠେନ ଭରତେନାଭିଵାଦିତଃ ।
ଅବୁଦ୍ଧ୍ୟତ ମହାତେଜାସ୍ସୁତଂ ଦଶରଥସ୍ୟ ତମ୍ ॥ 7 ॥
ତାଭ୍ୟାମର୍ଘ୍ୟଂ ଚ ପାଦ୍ୟଂ ଚ ଦତ୍ଵା ପଶ୍ଚାତ୍ଫଲାନି ଚ ।
ଆନୁପୂର୍ଵ୍ୟାଚ୍ଛ ଧର୍ମଜ୍ଞଃ ପପ୍ରଚ୍ଛ କୁଶଲଂ କୁଲେ ॥ 8 ॥
ଅୟୋଧ୍ୟାୟାଂ ବଲେ କୋଶେ ମିତ୍ରେଷ୍ଵପି ଚ ମଂତ୍ରିଷୁ ।
ଜାନନ୍ ଦଶରଥଂ ଵୃତ୍ତଂ ନ ରାଜାନମୁଦାହରତ୍ ॥ 9 ॥
ଵସିଷ୍ଠୋ ଭରତଶ୍ଚୈନଂ ପପ୍ରଚ୍ଛତୁରନାମୟମ୍ ।
ଶରୀରେଽଗ୍ନିଷୁ ଵୃକ୍ଷେଷୁ ଶିଷ୍ୟେଷୁ ମୃଗପକ୍ଷିଷୁ ॥ 10 ॥
ତଥେତି ତତ୍ପ୍ରତିଜ୍ଞାୟ ଭରଦ୍ଵାଜୋ ମହାତପାଃ ।
ଭରତଂ ପ୍ରତ୍ୟୁଵାଚେଦଂ ରାଘଵସ୍ନେହବଂଧନାତ୍ ॥ 11 ॥
କିମିହାଽଗମନେ କାର୍ୟଂ ତଵ ରାଜ୍ୟଂ ପ୍ରଶାସତଃ ।
ଏତଦାଚକ୍ଷ୍ଵ ମେ ସର୍ଵଂ ନ ହି ମେ ଶୁଦ୍ଧ୍ୟତେ ମନଃ ॥ 12 ॥
ସୁଷୁଵେ ୟମମିତ୍ରଘ୍ନଂ କୌସଲ୍ୟାନଽଂଦଵର୍ଧନମ୍ ।
ଭ୍ରାତ୍ରା ସହ ସଭାର୍ୟୋ ୟଶ୍ଚିରଂ ପ୍ରଵ୍ରାଜିତୋ ଵନମ୍ ॥ 13 ॥
ନିୟୁକ୍ତଃ ସ୍ତ୍ରୀନିୟୁକ୍ତେନ ପିତ୍ରା ୟୋଽସୌ ମହାୟଶାଃ ।
ଵନଵାସୀ ଭଵେତୀହ ସମାଃ କିଲ ଚତୁର୍ଦଶ ॥ 14 ॥
କଚ୍ଛିନ୍ନ ତସ୍ୟାପାପସ୍ୟ ପାପଂ କର୍ତୁମିହେଚ୍ଛସି ।
ଅକଂଟକଂ ଭୋକ୍ତୁମନା ରାଜ୍ୟଂ ତସ୍ୟାନୁଜସ୍ୟ ଚ ॥ 15 ॥
ଏଵମୁକ୍ତୋ ଭରଦ୍ଵାଜଂ ଭରତଃ ପ୍ରତ୍ୟୁଵାଚ ହ ।
ପର୍ୟଶ୍ରୁନୟନୋ ଦୁଃଖାଦ୍ଵାଚା ସଂସଜ୍ଜମାନୟା ॥ 16 ॥
ହତୋଽସ୍ମି ୟଦି ମାମେଵଂ ଭଗଵାନପି ମନ୍ୟତେ ।
ମତ୍ତୋ ନ ଦୋଷମାଶଂକେ ନୈଵଂ ମାମନୁଶାସ୍ତୁ ହି ॥ 17 ॥
ନ ଚୈତଦିଷ୍ଟଂ ମାତା ମେ ୟଦଵୋଚନ୍ମଦଂତରେ ।
ନାହମେତେନ ତୁଷ୍ଟଶ୍ଚ ନ ତଦ୍ଵଚନମାଦଦେ ॥ 18 ॥
ଅହଂ ତୁ ତଂ ନରଵ୍ୟାଘ୍ରମୁପୟାତଃ ପ୍ରସାଦକଃ ।
ପ୍ରତିନେତୁମୟୋଧ୍ୟାଂ ଚ ପାଦୌ ତସ୍ୟାଭିଵଂଦିତୁମ୍ ॥ 19 ॥
ତ୍ଵଂ ମାମେଵଂଗତଂ ମତ୍ଵା ପ୍ରସାଦଂ କର୍ତୁମର୍ହସି ।
ଶଂସ ମେ ଭଗଵନ୍ରାମଃ କ୍ଵ ସଂପ୍ରତି ମହୀପତିଃ ॥ 20 ॥
ଵଶିଷ୍ଠାଦିଭିଃ ଋତ୍ଵିଗ୍ଭିର୍ୟାଚିତୋ ଭଗଵାଂସ୍ତତଃ ।
ଉଵାଚ ତଂ ଭରଦ୍ଵାଜଃ ପ୍ରସାଦାଦ୍ଭରତଂ ଵଚଃ ॥ 21 ॥
ତ୍ଵୟ୍ୟେତତ୍ପୁରୁଷଵ୍ୟାଘ୍ର ୟୁକ୍ତଂ ରାଘଵଵଂଶଜେ ।
ଗୁରୁଵୃତ୍ତିର୍ଦମଶ୍ଚୈଵ ସାଧୂନାମନୁୟାୟିତା ॥ 22 ॥
ଜାନେ ଚୈତନ୍ମନସ୍ଥଂ ତେ ଦୃଢୀକରଣମସ୍ତ୍ଵିତି ।
ଅପୃଚ୍ଛଂ ତ୍ଵାଂ ତଥାଽତ୍ୟର୍ଥଂ କୀର୍ତିଂ ସମଭିଵର୍ଧୟନ୍ ॥ 23 ॥
ଜାନେ ଚ ରାମଂ ଧର୍ମଜ୍ଞଂ ସସୀତଂ ସହଲକ୍ଷ୍ମଣମ୍ ।
ଅସୌ ଵସତି ତେ ଭ୍ରାତା ଚିତ୍ରକୂଟେ ମହାଗିରୌ ॥ 24 ॥
ଶ୍ଵସ୍ତୁ ଗଂତାସି ତଂ ଦେଶଂ ଵସାଦ୍ୟ ସହ ମଂତ୍ରିଭିଃ ।
ଏତନ୍ମେ କୁରୁ ସୁପ୍ରାଜ୍ଞ କାମଂ କାମାର୍ଥକୋଵିଦ ॥ 25 ॥
ତତସ୍ତଥେତ୍ୟେଵମୁଦାରଦର୍ଶନଃ ପ୍ରତୀତରୂପୋ ଭରତୋଽବ୍ରଵୀଦ୍ଵଚଃ ।
ଚକାର ବୁଦ୍ଧିଂ ଚ ତଦା ତଦାଶ୍ରମେ ନିଶାନିଵାସାୟ ନରାଧିପାଽତ୍ମଜଃ ॥ 26 ॥
ଇତ୍ୟାର୍ଷେ ଶ୍ରୀମଦ୍ରାମାୟଣେ ଵାଲ୍ମୀକୀୟ ଆଦିକାଵ୍ୟେ ଅୟୋଧ୍ୟାକାଂଡେ ନଵତିତମସ୍ସର୍ଗଃ ॥