ଶ୍ରୀମଦ୍ଵାଲ୍ମୀକୀୟ ରାମାୟଣେ କିଷ୍କିଂଧାକାଂଡମ୍ ।
ଅଥ ଅଷ୍ଟତ୍ରିଂଶସ୍ସର୍ଗଃ ।
ପ୍ରତିଗୃହ୍ୟ ଚ ତତ୍ସର୍ଵମୁପାୟନମୁପାହୃତମ୍ ।
ଵାନରାନ୍ସାଂତ୍ଵୟିତ୍ଵା ଚ ସର୍ଵାନେଵ ଵ୍ୟସର୍ଜୟତ୍ ॥ 1 ॥
ଵିସର୍ଜୟିତ୍ଵା ସ ହରୀନ୍ ଶୂରାଂସ୍ତାନ୍କୃତକର୍ମଣଃ ।
ମେନେ କୃତାର୍ଥମାତ୍ମାନଂ ରାଘଵଂ ଚ ମହାବଲମ୍ ॥ 2 ॥
ସ ଲକ୍ଷ୍ମଣୋ ଭୀମବଲଂ ସର୍ଵଵାନରସତ୍ତମମ୍ ।
ଅବ୍ରଵୀତ୍ପ୍ରଶ୍ରିତଂ ଵାକ୍ୟଂ ସୁଗ୍ରୀଵଂ ସଂପ୍ରହର୍ଷୟନ୍ ॥ 3 ॥
କିଷ୍କିଂଧାୟା ଵିନିଷ୍କ୍ରାମ ୟଦି ତେ ସୌମ୍ୟ ରୋଚତେ ।
ତସ୍ୟ ତଦ୍ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଲକ୍ଷ୍ମଣସ୍ୟ ସୁଭାଷିତମ୍ ॥ 4 ॥
ସୁଗ୍ରୀଵଃ ପରମପ୍ରୀତୋ ଵାକ୍ୟମେତଦୁଵାଚ ହ ।
ଏଵଂ ଭଵତୁ ଗଚ୍ଛାଵଃ ସ୍ଥେୟଂ ତ୍ଵଚ୍ଛାସନେ ମୟା ॥ 5 ॥
ତମେଵମୁକ୍ତ୍ଵା ସୁଗ୍ରୀଵୋ ଲକ୍ଷ୍ମଣଂ ଶୁଭଲକ୍ଷଣମ୍ ।
ଵିସର୍ଜୟାମାସ ତଦା ତାରାମନ୍ୟାଶ୍ଚ ୟୋଷିତଃ ॥ 6 ॥
ଏତେତ୍ୟୁଚ୍ଚୈର୍ହରିଵରାନ୍ସୁଗ୍ରୀଵସ୍ସମୁଦାହରତ୍ ।
ତସ୍ୟ ତଦ୍ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ହରୟଶ୍ଶୀଘ୍ରମାୟୟୁଃ ॥ 7 ॥
ବଦ୍ଧାଂଜଲିପୁଟାସ୍ସର୍ଵେ ୟେ ସ୍ୟୁଃ ସ୍ତ୍ରୀଦର୍ଶନକ୍ଷମାଃ ।
ତାନୁଵାଚ ତତଃ ପ୍ରାପ୍ତାନ୍ରାଜାଽର୍କସଦୃଶପ୍ରଭଃ ॥ 8 ॥
ଉପସ୍ଥାପୟତ କ୍ଷିପ୍ରଂ ଶିବିକାଂ ମମ ଵାନରାଃ ।
ଶ୍ରୁତ୍ଵା ତୁ ଵଚନଂ ତସ୍ୟ ହରୟଶ୍ଶୀଘ୍ରଵିକ୍ରମାଃ ॥ 9 ॥
ସମୁପସ୍ଥାପୟାମାସୁଶ୍ଶିବିକାଂ ପ୍ରିୟଦର୍ଶନାମ୍ ।
ତାମୁପସ୍ଥାପିତାଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଶିବିକାଂ ଵାନରାଧିପଃ ॥ 10 ॥
ଲକ୍ଷ୍ମଣାଽରୁହ୍ୟତାଂ ଶୀଘ୍ରମିତି ସୌମିତ୍ରିମବ୍ରଵୀତ୍ ।
ଇତ୍ୟୁକ୍ତ୍ଵା କାଂଚନଂ ୟାନଂ ସୁଗ୍ରୀଵସ୍ସୂର୍ୟସନ୍ନିଭମ୍ ॥ 11 ॥
ବୃହଦ୍ଭିର୍ହରିଭିର୍ୟୁକ୍ତମାରୁରୋହ ସଲକ୍ଷ୍ମଣଃ ।
ପାଂଡୁରେଣାତପତ୍ରେଣ ମ୍ରିୟମାଣେନ ମୂର୍ଧନି ॥ 12 ॥
ଶୁକ୍ଲୈଶ୍ଚ ଵାଲଵ୍ୟଜନୈର୍ଧୂୟମାନୈସ୍ସମଂତତଃ ।
ଶଂଖଭେରୀନିନାଦୈଶ୍ଚ ହରିଭିଶ୍ଚାଭିଵଂଦିତଃ ॥ 13 ॥
ନିର୍ୟୟୌ ପ୍ରାପ୍ୟ ସୁଗ୍ରୀଵୋ ରାଜ୍ୟଶ୍ରିୟମନୁତ୍ତମାମ୍ ।
ସ ଵାନରଶତୈସ୍ତୀକ୍ଷ୍ଣୈର୍ବହୁଭି ଶ୍ଶସ୍ତ୍ରପାଣିଭିଃ ॥ 14 ॥
ପରିକୀର୍ଣୋ ୟୟୌ ତତ୍ର ୟତ୍ର ରାମୋ ଵ୍ୟଵସ୍ଥିତଃ ।
ସ ତଂ ଦେଶମନୁପ୍ରାପ୍ୟ ଶ୍ରେଷ୍ଠଂ ରାମନିଷେଵିତମ୍ ॥ 15 ॥
ଅଵାତରନ୍ମହାତେଜା ଶ୍ଶିବିକାୟାସ୍ସଲକ୍ଷ୍ମଣଃ ।
ଆସାଦ୍ୟ ଚ ତତୋ ରାମଂ କୃତାଂଜଲିପୁଟୋଽଭଵତ୍ ॥ 16 ॥
କୃତାଂଜଲୌ ସ୍ଥିତେ ତସ୍ମିନ୍ଵାନରାଶ୍ଚାଭଵଂସ୍ତଥା ।
ତଟାକମିଵ ତଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ରାମଃ କୁଡ୍ମଲପଂକଜମ୍ ॥ 17 ॥
ଵାନରାଣାଂ ମହତ୍ସୈନ୍ୟଂ ସୁଗ୍ରୀଵେ ପ୍ରୀତିମାନଭୂତ୍ ।
ପାଦୟୋଃ ପତିତଂ ମୂର୍ଧ୍ନା ତମୁତ୍ଥାପ୍ୟ ହରୀଶ୍ଵରମ୍ ॥ 18 ॥
ପ୍ରେମ୍ଣା ଚ ବହୁମାନାଚ୍ଚ ରାଘଵଃ ପରିଷସ୍ଵଜେ ।
ପରିଷ୍ଵଜ୍ୟ ଚ ଧର୍ମାତ୍ମା ନିଷୀଦେତି ତତୋଽବ୍ରଵୀତ୍ ॥ 19 ॥
ନିଷଣ୍ଣଂ ତଂ ତତୋ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା କ୍ଷିତୌ ରାମୋଽବ୍ରଵୀଦ୍ଵଚଃ ।
ଧର୍ମମର୍ଥଂ ଚ କାମଂ ଚ ୟସ୍ତୁ କାଲେ ନିଷେଵତେ ॥ 20 ॥
ଵିଭଜ୍ୟ ସତତଂ ଵୀର ସ୍ସ ରାଜା ହରିସତ୍ତମ ।
ହିତ୍ଵା ଧର୍ମଂ ତଥାଽର୍ଥଂ ଚ କାମଂ ୟସ୍ତୁ ନିଷେଵତେ ॥ 21 ॥
ସ ଵୃକ୍ଷାଗ୍ରେ ୟଥା ସୁପ୍ତଃ ପତିତଃ ପ୍ରତିବୁଧ୍ୟତେ ।
ଅମିତ୍ରାଣାଂ ଵଧେ ୟୁକ୍ତୋ ମିତ୍ରାଣାଂ ସଂଗ୍ରହେ ରତଃ ॥ 22 ॥
ତ୍ରିଵର୍ଗଫଲଭୋକ୍ତା ତୁ ରାଜା ଧର୍ମେଣ ୟୁଜ୍ୟତେ ।
ଉଦ୍ୟୋଗସମୟସ୍ତ୍ଵେଷପ୍ରାପ୍ତଶ୍ଶତ୍ରୁଵିନାଶନ ॥ 23 ॥
ସଂଚିଂତ୍ୟତାଂ ହି ପିଂଗେଶ ହରିଭିସ୍ସହ ମଂତ୍ରିଭିଃ ।
ଏଵମୁକ୍ତସ୍ତୁ ସୁଗ୍ରୀଵୋ ରାମଂ ଵଚନମବ୍ରଵୀତ୍ ॥ 24 ॥
ପ୍ରଣଷ୍ଟା ଶ୍ରୀଶ୍ଚ କୀର୍ତିଶ୍ଚ କପିରାଜ୍ୟଂ ଚ ଶାଶ୍ଵତମ୍ ।
ତ୍ଵତ୍ପ୍ରସାଦାନ୍ମହାବାହୋ ପୁନଃପ୍ରାପ୍ତମିଦଂ ମୟା ॥ 25 ॥
ତଵ ଦେଵ ପ୍ରସାଦାଚ୍ଚ ଭ୍ରାତୁଶ୍ଚ ଜୟତାଂ ଵର ।
କୃତଂ ନ ପ୍ରତିକୁର୍ୟାଦ୍ୟଃ ପୁରୁଷାଣାଂ ସ ଦୂଷକଃ ॥ 26 ॥
ଏତେ ଵାନରମୂଖ୍ୟାଶ୍ଚ ଶତଶଶ୍ଶତ୍ରୁସୂଦନ ।
ପ୍ରାପ୍ତାଶ୍ଚାଦାୟ ବଲିନଃ ପୃଥିଵ୍ୟାଂ ସର୍ଵଵାନରାନ୍ ॥ 27 ॥
ଋକ୍ଷାଶ୍ଚାଵହିତାଶ୍ଶୂରା ଗୋଲାଂଗୂଲାଶ୍ଚ ରାଘଵ ।
କାଂତାରଵନଦୁର୍ଗାଣାମଭିଜ୍ଞା ଘୋରଦର୍ଶନାଃ ॥ 28 ॥
ଦେଵଗଂଧର୍ଵପୁତ୍ରାଶ୍ଚ ଵାନରାଃ କାମରୂପିଣଃ ।
ସ୍ଵୈସ୍ସ୍ଵୈଃ ପରିଵୃତାସ୍ସୈନ୍ୟୈର୍ଵର୍ତଂତେ ପଥି ରାଘଵ ॥ 29 ॥
ଶତୈଶ୍ଶତସହସ୍ରୈଶ୍ଚ ଵର୍ତଂତେ କୋଟିଭିଶ୍ଚ ପ୍ଲଵଂଗମାଃ ।
ଅୟୁତୈଶ୍ଚାଵୃତା ଵୀରାଶ୍ଶଂକୁଭିଶ୍ଚ ପରଂତପ ॥ 30 ॥
ଅର୍ବୁଦୈରର୍ବୁଦଶତୈର୍ମଧ୍ୟୈଶ୍ଚାଂତ୍ୟୈଶ୍ଚ ଵାନରାଃ ।
ସମୁଦ୍ରୈଶ୍ଚ ପରାର୍ଧୈଶ୍ଚ ହରୟୋ ହରିୟୂଥପାଃ ॥ 31 ॥
ଆଗମିଷ୍ୟଂତି ତେ ରାଜନ୍ମହେଂଦ୍ରସମଵିକ୍ରମାଃ ।
ମେରୁମଂଦରସଂକାଶା ଵିଂଧ୍ୟ ମେରୁକୃତାଲୟାଃ ॥ 32 ॥
ତେ ତ୍ଵାମଭିଗମିଷ୍ୟଂତି ରାକ୍ଷସଂ ୟେ ସବାଂଧଵମ୍ ।
ନିହତ୍ୟ ରାଵଣଂ ସଖ୍ୟେ ହ୍ୟାନୟିଷ୍ୟଂତି ମୈଥିଲୀମ୍ ॥ 33 ॥
ତତସ୍ତମୁଦ୍ୟୋଗମଵେକ୍ଷ୍ୟ ବୁଦ୍ଧିମା ନ୍ହରିପ୍ରଵୀରସ୍ୟ ନିଦେଶଵର୍ତିନଃ ।
ବଭୂଵ ହର୍ଷାଦ୍ଵସୁଧାଧିପାତ୍ମଜଃ ପ୍ରବୁଦ୍ଧନୀଲୋତ୍ପଲତୁଲ୍ୟଦର୍ଶନଃ ॥ 34 ॥
ଇତ୍ୟାର୍ଷେ ଶ୍ରୀମଦ୍ରାମାୟଣେ ଵାଲ୍ମୀକୀୟ ଆଦିକାଵ୍ୟେ କିଷ୍କିଂଧାକାଂଡେ ଅଷ୍ଟତ୍ରିଂଶସ୍ସର୍ଗଃ ॥
