ଶ୍ରୀମଦ୍ଵାଲ୍ମୀକୀୟ ରାମାୟଣେ ୟୁଦ୍ଧକାଂଡମ୍ ।
ଅଥ ଦ୍ଵାଧିକଶତତମସ୍ସର୍ଗଃ ।
ଶକ୍ତ୍ୟାଵିନିହତଂଦୃଷ୍ଟଵାରାଵଣେନବଲୀୟସା ।
ଲକ୍ଷ୍ମଣଂସମରେଶୂରଂରୂଧିରୌଘପରିପ୍ଲୁତମ୍ ॥ 1 ॥
ସ ଦତ୍ତ୍ଵାତୁମୁଲଂୟୁଦ୍ଧଂରାଵଣସ୍ୟଦୁରାତ୍ମନଃ ।
ଵିସୃଜନ୍ନେଵବାଣୌଘାନ୍ ସୁଷେଣମିଦମବ୍ରଵୀତ୍ ॥ 2 ॥
ଏଷରାଵଣଵୀର୍ୟେଣଲକ୍ଷ୍ମଣଃପତିତୋଭୁଵିଃ ।
ସର୍ପଵଚ୍ଚେଷ୍ଟତେଵୀରୋଭୂମୌଶୋକମୁଦିରୀୟନ୍ ॥ 3 ॥
ଶୋଣିତାର୍ଦ୍ରମିମଂଵୀରଂପ୍ରାଣୈଃପ୍ରିୟତରଂମମ ।
ପଶ୍ୟତୋମମକାଶକ୍ତିର୍ୟୋଦ୍ଧୁଂପର୍ୟାକୁଲାତ୍ମନଃ ॥ 4 ॥
ଅ ୟଂ ସ ସମରଶ୍ଲାଘୀଭ୍ରାତାମେଶୁଭଲକ୍ଷଣଃ ।
ୟଦିପଂଚତ୍ଵମାପନ୍ନଃପ୍ରାଣୈର୍ମେକିଂସୁଖେନଵା ॥ 5 ॥
ଲଜ୍ଜତୀଵହିଵୀର୍ୟଂଭ୍ରଶ୍ୟତୀଵକରାଦ୍ଧନୁଃ ।
ସାୟକାଵ୍ୟଵସୀଦଂତିଦୃଷ୍ଟିର୍ଭାଷ୍ପଵଶଂଗତା ॥ 6 ॥
ଅଵସୀଦଂତିଗାତ୍ରାଣିସ୍ଵପ୍ନୟାନେନୃଣାମିଵ ।
ଚିଂତାମେଵର୍ତତେତୀଵ୍ରାମୁମୂର୍ଷାପି ଚ ଜାୟତେ ॥ 7 ॥
ଭ୍ରାତରଂନିହତଂଦୃଷ୍ଟଵାରାଵଣେନଦୁରାତ୍ମନା ।
ଵିଷ୍ଟନଂତଂତୁଦୁଃଖାର୍ତଂମର୍ମଣ୍ୟଭିହତଂଭୃଶମ୍ ॥ 8 ॥
ରାଘଵୋଭ୍ରାତରଂଦୃଷ୍ଟଵାପ୍ରିୟଂପ୍ରାଣଂବହିଶ୍ଚରମ୍ ।
ଦୁଃଖେନମହତାଵିଷ୍ଟୋଧ୍ୟାନଶୋକପରାୟଣଃ ॥ 9 ॥
ପରଂଵିଷାଦମାପନ୍ନୋଵିଲଲାପାକୁଲେଂଦ୍ରିୟଃ ।
ଭ୍ରାତରଂନିହତଂଦୃଷ୍ଟଵାଲକ୍ଷ୍ମଣଂରଣପାଂସୁଷୁ ॥ 10 ॥
ଵିଜୟୋଽପିହିମେଶୂର ନ ପ୍ରିୟାୟୋପକଲ୍ପତେ ।
ଅଚକ୍ଷୁର୍ଵିଷୟଶ୍ଚଂଦ୍ରଃକାଂପ୍ରୀତିଂଜନୟିଷ୍ୟତି ॥ 11 ॥
କିଂମେୟୁଦ୍ଧେନକିଂପ୍ରାଣୈର୍ୟୁଦ୍ଧକାର୍ୟଂ ନ ଵିଦ୍ୟତେ ।
ୟତ୍ରାୟଂନିହତଶ୍ଶେତେରଣମୂର୍ଧନିଲକ୍ଷ୍ମଣଃ ॥ 12 ॥
ୟଥୈଵମାଂଵନଂୟାଂତମନୁୟାତିମହାଦ୍ୟୁତିଃ ।
ଅହମପ୍ୟୁପୟାସ୍ୟାମିତଥୈଵୈନଂୟମକ୍ଷୟମ୍ ॥ 13 ॥
ଇଷ୍ଟବଂଧୁଜନୋନିତ୍ୟଂମାଂ ସ ନିତ୍ୟମନୁଵ୍ରତଃ ।
ଇମାମଵସ୍ଥାଂଗମିତୋରାକ୍ଷସୈଃକୂଟୟୋଧିଭିଃ ॥ 14 ॥
ଦେଶେଦେଶେକଲତ୍ରାଣିଦେଶେଦେଶେ ଚ ବାଂଦଵାଃ ।
ତଂତୁଦେଶଂ ନ ପଶ୍ୟାମିୟତ୍ରଭ୍ରାତାସହୋଦରଃ ॥ 15 ॥
ଇତ୍ୟେଵଂଵିଲପଂତଂତଂଶୋକଵିହ୍ଵଲିତେଦ୍ରନିୟମ୍ ।
ଵିଵେଷ୍ଟମାନଂକରୁଣମଚ୍ଛଵସଂତଂପୁନଃପୁନଃ ॥ 16 ॥
ରାମମାଶ୍ଵାସୟନଵୀରସୁଷେନୋଵାକ୍ୟମବ୍ରଵୀତ କିନୁରାଜ୍ୟେନଦୁର୍ଧର୍ଷଲକ୍ଷ୍ମଣେନଵିନାମମ ।
କଥଂଵକ୍ଷ୍ୟାମ୍ୟହଂତ୍ଵଂବାଂସୁମିତ୍ରାଂପୁତ୍ରଵତ୍ସଲାମ୍ ॥ 17 ॥
ନ ମୃଥୋୟଂମହାବାହୋ ଲକ୍ଷ୍ମଣୋଲକ୍ଷମିଵର୍ଧନଃ ।
ନ ଚାସ୍ୟଵିକ୍ରତଂଵକ୍ତ୍ରାନାପିଶସ୍ଵାସଂ ନ ନିଷ୍ପ୍ରଭମ୍ ॥ 18 ॥
ସୁପ୍ରଭଂସୁପ୍ରସନ୍ନଂ ଚ ମୁଖମସ୍ୟନିରୀକ୍ଷ୍ୟତାମ୍ ॥ 19 ॥
ପଦ୍ମପତ୍ରତଲୌହସ୍ତୌସୁପ୍ରସନ୍ନେ ଚ ଲୋଚନେ ।
ଐ ଵଂ ନ ଵିଦ୍ୟତେରୂପଂଗତାସୂନାଂଵିଶଂପତେ ॥ 20 ॥
ମାଵିଷାଦଂମୃକୃଥାଵୀରସପ୍ରାଣୋଽୟମରିଂଦମ ।
ଆ ଖ୍ୟାସତିତୁପ୍ରସୁପ୍ତସ୍ୟସ୍ରସ୍ତଗାତ୍ରସ୍ୟଭୂତଲେ ॥ 21 ॥
ସୋଚ୍ଛଵାସଂହୃଦୟଂଵୀରକଂପମାନଂମୁହୁର୍ମୁହୁଃ ।
ଏଵମୁକ୍ତ୍ଵାମହାପ୍ରାଜ୍ଞଃସୁଷେଣୋରାଘଵଂଵଚଃ ॥ 22 ॥
ସମୀପସ୍ଥମୁଵାଚେଦଂହନୂମଂତଂମହାକପିମ୍ ।
ସୌମ୍ୟ ଶୀଘ୍ରମିତୋଗତ୍ଵାଶୈଲମୌଷଧିପର୍ଵତମ୍ ॥ 23 ॥
ପୂର୍ଵଂତୁକଥିତୋୟୋଽସୌଵୀର ଜାଂବଵତାଶୁଭଃ ।
ଦକ୍ଷିଣେଶିଖରେଜାତାମୋଷଧିମାନୟ ॥ 24 ॥
ସଵର୍ଣକରଣୀଂନାମ୍ନାସାଵର୍ଣ୍ୟକରଣୀଂତଥା ।
ସଂଜୀଵକରଣୀଂଵୀରସଂଧାନୀଂ ଚ ମହୌଷଧୀମ୍ ॥ 25 ॥
ସଂଜୀଵନାର୍ଧଂଵୀରସ୍ୟଲକ୍ଷ୍ମଣସ୍ୟମହାତ୍ମନଃ ।
ଇତ୍ୟେଵମୁକ୍ତୋହନୁମାନ୍ଗତ୍ଵାଚୌଷଥିପର୍ଵତମ୍ ॥ 26 ॥
ଚିଂତାମଭ୍ୟଗମଛ୍ରଚୀମାନଜାନଂ ସ୍ତା ମହୌଷଧୀଃ ।
ତସ୍ୟବୁଦ୍ଧିଃ ସମୁତ୍ପନ୍ନାମାରୁତେରମିତୌଜସଃ ॥ 27 ॥
ଇଦମେଵଗମିଷ୍ୟାମିଗୃହୀତ୍ଵାଶିଖରଂଗିରେଃ ।
ଅସ୍ମିଂସ୍ତୁଶିଖରେଜାତାମୋଷଧିଂତାଂସୁଖାଵହାମ୍ ॥ 28 ॥
ପ୍ରତର୍କେଣାଵଗଚ୍ଛାମିସୁଷେଣୋହ୍ୟଵମବ୍ରଵୀତ୍ ।
ଅଗୃହ୍ୟୟଦିଗଚ୍ଛାମିଵିଶଲ୍ୟକରଣୀମହମ୍ ॥ 29 ॥
କାଲାତ୍ୟୟେନଦୋଷଃସ୍ୟାଦ୍ଵୈକ୍ଲବ୍ୟଂ ଚ ମହଦ୍ଭଵେତ୍ ।
ଇତିସଂଚିଂତ୍ୟହନୂମାନ୍ଗତ୍ଵାକ୍ଷିପ୍ରଂମହାବଲଃ ॥ 30 ॥
ଆସାଦ୍ୟପର୍ଵତଶ୍ରେଷ୍ଠଂପ୍ରକ୍ରମ୍ୟଗିରେଶ୍ଶିରଃ ।
ଫୁଲ୍ଲନାନାତରୁଗଣଂସମୁତ୍ପାଟ୍ୟମହାବଲଃ ॥ 31 ॥
ଗୃହୀତ୍ଵାହରିଶାର୍ଦୂଲୋହସ୍ତାଭ୍ୟାଂସମତୋଲୟତ୍ ।
ସନୀଲମିଵଜୀମୂତଂତୋୟପୂର୍ଣଂନଭସ୍ତଲାତ୍ ॥ 32 ॥
ଉତ୍ପପାତଗୃହୀତ୍ଵାତୁହନୂମାନ୍ ଶିଖରଂଗିରେଃ ।
ସମାଗମ୍ୟମହାଵେଗଃସଂନ୍ୟସ୍ୟଶିଖରଂଗିରେଃ ॥ 33 ॥
ଵିଶ୍ରମ୍ୟକିଂଚିଦ୍ଧନୁମାନ୍ସୁଷେଣମିଦମବ୍ରଵୀତ୍ ।
ଓଷଧୀର୍ନାଵଗଚ୍ଛାମିତାଅହଂହରିପୁଂଗଵ ॥ 34 ॥
ତଦିଦଂଶିଖରଂକୃତ୍ସ୍ନଂଗିରେସ୍ତସ୍ୟାହୃତଂମୟା ।
ଏଵଂକଥୟମାନଂତୁପ୍ରଶସ୍ୟପଵନାତ୍ମଜମ୍ ॥ 35 ॥
ସୁଷେଣୋଵାନରଶ୍ରେଷ୍ଠୋଜଗ୍ରାହୋତ୍ପାଟ୍ୟଚୌଷଧୀଃ ।
ଵିସ୍ମିତାସ୍ତୁବଭୂଵୁସ୍ତେସର୍ଵେଵାନରପୁଂଗଵାଃ ॥ 36 ॥
ଦୃଷ୍ଟଵାହନୂମତଃକର୍ମସୁରୈରପିସୁଦୁଷ୍କରମ୍ ।
ତତଃସଂକ୍ଷୋଦୟିତ୍ଵାତାମୋଷଧିଂଵାନରୋତ୍ତମଃ ॥ 37 ॥
ଲକ୍ଷ୍ମଣସ୍ୟଦଦୌନସ୍ତସ୍ସୁଷେଣସ୍ସୁମହାଦ୍ୟୁତିଃ ।
ଵିଶଲ୍ୟସ୍ସସମାଘ୍ରାୟଲକ୍ଷ୍ମଣଃପରଵୀରହା ॥ 38 ॥
ଵିଶଲ୍ୟୋଵିରୁଜଶ୍ଶୀଘ୍ରମୁଦତିଷ୍ଠନ୍ମହୀତଲାତ୍ ।
ତମୁତ୍ଥିତଂତୁହରୟୋଭୂତଲାତ୍ପ୍ରେକ୍ଷ୍ୟଲକ୍ଷ୍ମଣମ୍ ॥ 39 ॥
ସାଧୁସାଵଧିତିସୁପ୍ରୀତାଲକ୍ଷ୍ମଣଂପ୍ରତ୍ୟପୂଜୟନ୍ ।
ଏହ୍ୟେହୀତ୍ୟବ୍ରଵୀଦ୍ରାମୋଲକ୍ଷ୍ମଣଂପରଵୀରହା ॥ 40 ॥
ସସ୍ଵଜେସ୍ନେହଗାଢଂ ଚ ବାଷ୍ପପର୍ୟାକୁଲେକ୍ଷଣଃ ।
ବ୍ରଵୀଚ୍ଛପରିଷ୍ଵଜ୍ୟସୌମିତ୍ରିଂରାଘଵସ୍ତଦା ॥ 41 ॥
ଦିଷ୍ଟ୍ୟାତ୍ଵାଂଵୀରପଶ୍ୟାମିମରଣାତ୍ପୁନରାଗତମ୍ ।
ନ ହିମେଜୀଵିତେନାର୍ଥସ୍ସୀତୟାଵିଜୟନେଵା ॥ 42 ॥
କୋହିମେଵଦତେନାର୍ଧସ୍ତ୍ଵୟିପଂଚତ୍ଵମାଗତେ ।
ଇତ୍ୟେଵଂଵଦତସ୍ତସ୍ୟରାଘଵସ୍ୟମହାତ୍ମନଃ ॥ 43 ॥
ଭିନ୍ନଶ୍ଶିଥିଲୟାଵାଚାଲକ୍ଷ୍ମଣୋଵାକ୍ୟମବ୍ରଵୀତ୍ ।
ତାଂପ୍ରତିଜ୍ଞାଂପ୍ରତିଜ୍ଞାୟପୁରାସତ୍ୟପରାକ୍ରମ ॥ 44 ॥
ଲଘୁଃକଶ୍ଚିଦିଵାସତ୍ତ୍ଵୋନୈଵଂଵକ୍ତୁମିହାର୍ହସି ।
ନ ହିପ୍ରତିଜ୍ଞାଂକୁର୍ଵଂତିଵିତଥାଂସତ୍ୟଵାଦିନଃ ॥ 45 ॥
ଲକ୍ଷଣଂହିମହତ୍ତ୍ଵସ୍ୟପ୍ରତିଜ୍ଞାପରିପାଲନମ୍ ।
ନୈରାଶ୍ୟମୁପଗଂତୁଂ ଚ ନାଲଂତେମତ୍କୃତେଽନଘ ॥ 46 ॥
ଵଧେନରାଵଣସ୍ୟାଦ୍ୟପ୍ରତିଜ୍ଞାମନୁପାଲୟ ।
ନଜୀଵନ୍ୟାସ୍ୟତେଶତ୍ରୁସ୍ତଵବାଣପଥଂଗତଃ ॥ 47 ॥
ନର୍ଦତସ୍ତୀକ୍ଷଣଦଂଷ୍ଟ୍ରସ୍ୟସିଂହସ୍ୟେଵମହାଗଜଃ ।
ଅହଂତୁଵଧମିଚ୍ଛାମିଶୀଘ୍ରମସ୍ୟଦୁରାତ୍ମନଃ ॥ 48 ॥
ୟାଵଦସ୍ତଂ ନ ୟାତ୍ୟେଷକୃତକର୍ମାଦିଵାକରଃ ।
ୟଦିଵଧମିଚ୍ଛସିରାଵଣସ୍ୟସଂଖ୍ୟେୟଦି ଚ କୃତାଂହିତଵେଚ୍ଛସିପ୍ରତିଜ୍ଞାମ୍ ।
ୟଦିତଵରାଜସୁତାଭିଲାଷଆର୍ୟକୁରୁ ଚ ଵଚୋମମଶୀଘ୍ରମଦ୍ୟଵୀର ॥ 49 ॥
ଇତ୍ୟାର୍ଷେ ଶ୍ରୀମଦ୍ରାମାୟଣେ ଵାଲ୍ମୀକୀୟ ଆଦିକାଵ୍ୟେ ୟୁଦ୍ଧକାଂଡେ ଦ୍ଵାଧିକଶତତମସ୍ସର୍ଗଃ ॥