ଶ୍ରୀମଦ୍ଵାଲ୍ମୀକୀୟ ରାମାୟଣେ ଅୟୋଧ୍ୟାକାଂଡମ୍ ।
ଅଥ ଏକୋନଵିଂଶତ୍ୟଧିକଶତତମସ୍ସର୍ଗଃ ।
ଅନସୂୟା ତୁ ଧର୍ମଜ୍ଞା ଶ୍ରୁତ୍ଵା ତାଂ ମହତୀଂ କଥାମ୍ ।
ପର୍ୟଷ୍ଵଜତ ବାହୁଭ୍ୟାଂ ଶିରସ୍ୟାଘ୍ରାୟ ମୈଥିଲୀମ୍ ॥ 1 ॥
ଵ୍ୟକ୍ତାକ୍ଷରପଦଂ ଚିତ୍ରଂ ଭାଷିତଂ ମଧୁରଂ ତ୍ଵୟା ।
ୟଥା ସ୍ଵୟଂଵରଂ ଵୃତ୍ତଂ ତତ୍ସର୍ଵଂ ହି ଶ୍ରୁତଂ ମୟା ॥ 2 ॥
ରମେଽହଂ କଥୟା ତେ ତୁ ଦୃଢଂ ମଧୁରଭାଷିଣି ।
ରଵିରସ୍ତଂଗତଶ୍ଶ୍ରୀମାନୁପୋହ୍ୟ ରଜନୀଂ ଶିଵାମ୍ ॥ 3 ॥
ଦିଵସଂ ପ୍ରତିକୀର୍ଣାନାମାହାରାର୍ଥଂ ପତତ୍ରିଣାମ୍ ।
ସଂଧ୍ୟାକାଲେ ନିଲୀନାନାଂ ନିଦ୍ରାର୍ଥଂ ଶ୍ରୂୟତେ ଧ୍ଵନିଃ ॥ 4 ॥
ଏତେ ଚାପ୍ୟଭିଷେକାର୍ଦ୍ରା ମୁନୟଃ କଲଶୋଦ୍ୟତାଃ ।
ସହିତା ଉପଵର୍ତଂତେ ସଲିଲାପ୍ଲୁତଵଲ୍କଲାଃ ॥ 5 ॥
ଋଷୀଣାମଗ୍ନିହୋତ୍ରେଷୁ ହୁତେଷୁ ଵିଧିପୂର୍ଵକମ୍ ।
କପୋତାଂଗାରୁଣୋ ଧୂମୋ ଦୃଶ୍ୟତେ ପଵନୋଦ୍ଧତଃ ॥ 6 ॥
ଅଲ୍ପପର୍ଣା ହି ତରଵୋ ଘନୀଭୂତାସ୍ସମଂତତଃ ।
ଵିପ୍ରକୃଷ୍ଟେଂଦ୍ରିୟେ ଦେଶେଽସ୍ମିନ୍ନ ପ୍ରକାଶଂତି ଵୈ ଦିଶଃ ॥ 7 ॥
ରଜନୀଚରସତ୍ତ୍ଵାନି ପ୍ରଚରଂତି ସମଂତତଃ ।
ତପୋଵନମୃଗା ହ୍ୟେତେ ଵେଦିତୀର୍ଥେଷୁ ଶେରତେ ॥ 8 ॥
ସଂପ୍ରଵୃତ୍ତାନିଶା ସୀତେ ନକ୍ଷତ୍ରସମଲଂକୃତା ।
ଜ୍ୟୋତ୍ସ୍ନାପ୍ରାଵରଣଶ୍ଚଂଦ୍ରୋ ଦୃଶ୍ୟତେଽଭ୍ୟୁଦିତୋଽଂବରେ ॥ 9 ॥
ଗମ୍ୟତାମନୁଜାନାମି ରାମସ୍ୟାନୁଚରୀ ଭଵ ।
କଥାୟଂତ୍ୟା ହି ମଧୁରଂ ତ୍ଵୟାଽହଂ ପରିତୋଷିତା ॥ 10 ॥
ଅଲଂକୁରୁ ଚ ତାଵତ୍ତ୍ଵଂ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷଂ ମମ ମୈଥିଲି ।
ପ୍ରୀତିଂ ଜନୟ ମେ ଵତ୍ସେ ଦିଵ୍ୟାଲଂକାରଶୋଭିତା ॥ 11 ॥
ସା ତଥା ସମଲଂକୃତ୍ୟ ସୀତା ସୁରସୁତୋପମା ।
ପ୍ରଣମ୍ୟ ଶିରସା ତସ୍ୟୈ ରାମଂ ତ୍ଵଭିମୁଖୀ ୟୟୌ ॥ 12 ॥
ତଥା ତୁ ଭୂଷିତାଂ ସୀତାଂ ଦଦର୍ଶ ଵଦତାଂ ଵରଃ ।
ରାଘଵଃ ପ୍ରୀତିଦାନେନ ତପସ୍ଵିନ୍ୟା ଜହର୍ଷ ଚ ॥ 13 ॥
ନ୍ୟଵେଦୟତ୍ତତସ୍ସର୍ଵଂ ସୀତା ରାମାୟ ମୈଥିଲୀ ।
ପ୍ରୀତିଦାନଂ ତପସ୍ଵିନ୍ୟା ଵସନାଭରଣସ୍ରଜମ୍ ॥ 14 ॥
ପ୍ରହୃଷ୍ଟସ୍ତ୍ଵଭଵଦ୍ରାମୋ ଲକ୍ଷ୍ମଣଶ୍ଚ ମହାରଥଃ ।
ମୈଥିଲ୍ୟାସ୍ସତ୍କ୍ରିୟାଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ମାନୁଷେଷୁ ସୁଦୁର୍ଲଭାମ୍ ॥ 15 ॥
ତତସ୍ତାଂ ଶର୍ଵରୀଂ ପ୍ରୀତଃ ପୁଣ୍ୟାଂ ଶଶିନିଭାନନଃ ।
ଅର୍ଚିତସ୍ତାପସୈ ସ୍ସିଦ୍ଧୈରୁଵାସ ରଘୁନଂଦନଃ ॥ 16 ॥
ତସ୍ୟାଂ ରାତ୍ର୍ୟାଂ ଵ୍ୟତୀତାୟାମଭିଷିଚ୍ୟ ହୁତାଗ୍ନିକାନ୍ ।
ଆପୃଚ୍ଛେତାଂ ନରଵ୍ୟାଘ୍ରୌ ତାପସାନ୍ଵନଗୋଚରାନ୍ ॥ 17 ॥
ତାଵୂଚୁସ୍ତେ ଵନଚରାସ୍ତାପସା ଧର୍ମଚାରିଣଃ ।
ଵନସ୍ୟ ତସ୍ୟ ସଂଚାରଂ ରାକ୍ଷସୈସ୍ସମଭିପ୍ଲୁତମ୍ ॥ 18 ॥
ରକ୍ଷାଂସି ପୁରୁଷାଦାନି ନାନାରୂପାଣି ରାଘଵ ।
ଵସଂତ୍ୟସ୍ମିନ୍ମହାରଣ୍ୟେ ଵ୍ୟାଲାଶ୍ଚ ରୁଧିରାଶନାଃ ॥ 19 ॥
ଉଚ୍ଛିଷ୍ଟଂ ଵା ପ୍ରମତ୍ତଂ ଵା ତାପସଂ ଧର୍ମଚାରିଣମ୍ ।
ଅଦଂତ୍ୟସ୍ମିନ୍ମହାରଣ୍ୟେ ତାନ୍ନିଵାରୟ ରାଘଵ ॥ 20 ॥
ଏଷ ପଂଥା ମହର୍ଷୀଣାଂ ଫଲାନ୍ୟାହରତାଂ ଵନେ ।
ଅନେନ ତୁ ଵନଂ ଦୁର୍ଗଂ ଗଂତୁଂ ରାଘଵ ତେ କ୍ଷମମ୍ ॥ 21 ॥
ଇତୀଵ ତୈଃ ପ୍ରାଂଜଲିଭିସ୍ତପସ୍ଵିଭିର୍ଦ୍ଵିଜୈଃ କୃତସ୍ଵସ୍ତ୍ୟୟନଃ ପରଂତପଃ ।
ଵନଂ ସଭାର୍ୟଃ ପ୍ରଵିଵେଶ ରାଘଵସ୍ସଲକ୍ଷ୍ମଣସ୍ସୂର୍ୟ ଇଵାଭ୍ରମଂଡଲମ୍ ॥ 22 ॥
ଇତ୍ୟାର୍ଷେ ଶ୍ରୀମଦ୍ରାମାୟଣେ ଵାଲ୍ମୀକୀୟ ଆଦିକାଵ୍ୟେ ଅୟୋଧ୍ୟାକାଂଡେ ଏକୋନଵିଂଶତ୍ୟଧିକଶତତମସ୍ସର୍ଗଃ ॥
