ଶ୍ରୀମଦ୍ଵାଲ୍ମୀକୀୟ ରାମାୟଣେ ଅୟୋଧ୍ୟାକାଂଡମ୍ ।
ଅଥ ଏକୋନନଵତିତମସ୍ସର୍ଗଃ ।
ଉଷ୍ୟ ରାତ୍ରିଂ ତୁ ତତ୍ରୈଵ ଗଂଗାକୂଲେ ସ ରାଘଵଃ ।
ଭରତଃ କାଲ୍ୟମୁତ୍ଥାୟ ଶତ୍ରୁଘ୍ନମିଦମବ୍ରଵୀତ୍ ॥ 1 ॥
ଶତ୍ରୁଘ୍ନୋତ୍ତିଷ୍ଠ କିଂ ଶେଷେ ନିଷାଦାଧିପତିଂ ଗୁହମ୍ ।
ଶୀଘ୍ରମାନୟ ଭଦ୍ରଂ ତେ ତାରୟିଷ୍ୟତି ଵାହିନୀମ୍ ॥ 2 ॥
ଜାଗର୍ମି ନାହଂ ସ୍ଵପିମି ତମେଵାଽର୍ୟଂ ଵିଚିଂତୟନ୍ ।
ଇତ୍ୟେଵମବ୍ରଵୀଦ୍ଭ୍ରାତ୍ତା ଶତ୍ରୁଘ୍ନୋଽପି ପ୍ରଚୋଦିତଃ ॥ 3 ॥
ଇତି ସଂଵଦତୋରେଵମନ୍ୟୋନ୍ୟଂ ନରସିଂହୟୋଃ ।
ଆଗମ୍ୟ ପ୍ରାଂଜଲିଃ କାଲେ ଗୁହୋ ଭରତମବ୍ରଵୀତ୍ ॥ 4 ॥
କଚ୍ଚିତ୍ସୁଖଂ ନଦୀତୀରେଽଵାତ୍ସୀଃ କାକୁତ୍ସ୍ଥ ଶର୍ଵରୀମ୍ ।
କଚ୍ଚିତ୍ତେ ସହ ସୈନ୍ୟସ୍ୟ ତାଵତ୍ସର୍ଵମନାମୟମ୍ ॥ 5 ॥
ଗୁହସ୍ୟ ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ତତ୍ତୁ ସ୍ନେହାଦୁଦୀରିତମ୍ ।
ରାମସ୍ୟାନୁଵଶୋ ଵାକ୍ୟଂ ଭରତୋଽପୀଦମବ୍ରଵୀତ୍ ॥ 6 ॥
ସୁଖା ନ ଶ୍ଶର୍ଵରୀ ରାଜନ୍ ପୂଜିତାଶ୍ଚାପି ତେ ଵୟମ୍ ।
ଗଂଗାଂ ତୁ ନୌଭିର୍ବହ୍ଵୀଭିର୍ଦାଶାସ୍ସଂତାରୟଂତୁ ନଃ ॥ 7 ॥
ତତୋ ଗୁହ ସ୍ସଂତ୍ଵରିତଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଭରତଶାସନମ୍ ।
ପ୍ରତି ପ୍ରଵିଶ୍ୟ ନଗରଂ ତଂ ଜ୍ଞାତିଜନମବ୍ରଵୀତ୍ ॥ 8 ॥
ଉତ୍ତିଷ୍ଠତ ପ୍ରବୁଧ୍ୟଧ୍ଵଂ ଭଦ୍ରମସ୍ତୁ ଚ ଵସ୍ସଦା ।
ନାଵ ସ୍ସମନୁକର୍ଷଧ୍ଵଂ ତାରୟିଷ୍ୟାମ ଵାହିନୀମ୍ ॥ 9 ॥
ତେ ତଥୋକ୍ତା ସ୍ସମୁତ୍ଥାୟ ତ୍ଵରିତା ରାଜଶାସନାତ୍ ।
ପଂଚନାଵାଂ ଶତାନ୍ୟାଶୁ ସମାନିନ୍ୟୁସ୍ସମଂତତଃ ॥ 10 ॥
ଅନ୍ୟା ସ୍ସ୍ଵସ୍ତିକଵିଜ୍ଞେୟା ମହାଘଂଟାଧରା ଵରାଃ ।
ଶୋଭମାନାଃ ପତାକାଭିର୍ୟୁକ୍ତଵାତାସ୍ସୁସଂହତାଃ ॥ 11 ॥
ତତ ସ୍ସ୍ଵସ୍ତିକଵିଜ୍ଞେୟାଂ ପାଂଡୁକଂବଲସଂଵୃତାମ୍ ।
ସନଂଦିଘୋଷାଂ କଲ୍ୟାଣୀଂ ଗୁହୋ ନାଵମୁପାହରତ୍ ॥ 12 ॥
ତାମାରୁରୋହ ଭରତଶ୍ଶତ୍ରୁଘ୍ନଶ୍ଚ ମହାବଲଃ ।
କୌସଲ୍ୟା ଚ ସୁମିତ୍ରା ଚ ୟାଶ୍ଚାନ୍ୟା ରାଜୟୋଷିତଃ ॥ 13 ॥
ପୁରୋହିତଶ୍ଚ ତତ୍ପୂର୍ଵଂ ଗୁରଵୋ ବ୍ରାହ୍ମଣାଶ୍ଚ ୟେ ।
ଅନଂତରଂ ରାଜଦାରାସ୍ତଦୈଵ ଶକଟାପଣାଃ ॥ 14 ॥
ଆଵାସମାଦୀପୟତାଂ ତୀର୍ଥଂ ଚାପ୍ୟଵଗାହତାମ୍ ।
ଭାଂଡାନି ଚାଦଦାନାନାଂ ଘୋଷସ୍ତ୍ରିଦିଵମସ୍ପୃଶତ୍ ॥ 15 ॥
ପତାକିନ୍ୟସ୍ତୁ ତା ନାଵସ୍ସ୍ଵୟଂ ଦାଶୈରଧିଷ୍ଠିତାଃ ।
ଵହଂତ୍ୟୋ ଜନମାରୂଢଂ ତଦା ସଂପେତୁରାଶୁଗାଃ ॥ 16 ॥
ନାରୀଣାମଭିପୂର୍ଣା ସ୍ତୁ କାଶ୍ଚିତ୍ କାଶ୍ଚିଚ୍ଚ ଵାଜିନାମ୍ ।
କାଶ୍ଚିଦତ୍ର ଵହଂତି ସ୍ମ ୟାନୟୁଗ୍ୟଂ ମହାଧନମ୍ ॥ 17 ॥
ତା ସ୍ସ୍ମ ଗତ୍ଵା ପରଂ ତୀରମଵରୋପ୍ୟ ଚ ତଂ ଜନମ୍ ।
ନିଵୃତ୍ତାଃ କାଂଡଚିତ୍ରାଣି କ୍ରିୟଂତେ ଦାଶବଂଧୁଭିଃ ॥ 18 ॥
ସଵୈଜୟଂତାସ୍ତୁ ଗଜା ଗଜାରୋହପ୍ରଚୋଦିତାଃ ।
ତରଂତ ସ୍ସ୍ମ ପ୍ରକାଶଂତେ ସଧ୍ଵଜା ଇଵ ପର୍ଵତାଃ ॥ 19 ॥
ନାଵସ୍ତ୍ଵାରୁରୁହୁଶ୍ଚାନ୍ୟେ ପ୍ଲଵୈସ୍ତେରୁ ସ୍ତଥାପରେ ।
ଅନ୍ୟେ କୁଂଭଘଟୈସ୍ତେରୁରନ୍ୟେତେରୁଶ୍ଚ ବାହୁଭିଃ ॥ 20 ॥
ସା ପୁଣ୍ୟା ଧ୍ଵଜିନୀ ଗଂଗାଂ ଦାଶୈସ୍ସଂତାରିତା ସ୍ଵୟମ୍ ।
ମୈତ୍ରେ ମୁହୂର୍ତେ ପ୍ରୟୟୌ ପ୍ରୟାଗଵନମୁତ୍ତମମ୍ ॥ 21 ॥
ଆଶ୍ଵାସୟିତ୍ଵା ଚ ଚମୂଂ ମହାତ୍ମା ନିଵେଶୟିତ୍ଵା ଚ ୟଥୋପଜୋଷମ୍ ।
ଦ୍ରଷ୍ଟୁଂ ଭରଦ୍ଵାଜମୃଷିପ୍ରଵର୍ୟ ମୃତ୍ଵିଗ୍ଵୃତସ୍ସନ୍ଭରତଃ ପ୍ରତସ୍ଥେ ॥ 22 ॥
ସ ବ୍ରାହ୍ମଣସ୍ୟାଽଶ୍ରମମଭ୍ୟୁପେତ୍ୟ ମହାତ୍ମନୋ ଦେଵପୁରୋହିତସ୍ୟ ।
ଦଦର୍ଶ ରମ୍ୟୋଟଜଵୃକ୍ଷଷଂଡଂ ମହଦ୍ଵନଂ ଵିପ୍ରଵରସ୍ୟ ରମ୍ୟମ୍ ॥ 23 ॥
ଇତ୍ୟାର୍ଷେ ଶ୍ରୀମଦ୍ରାମାୟଣେ ଵାଲ୍ମୀକୀୟ ଆଦିକାଵ୍ୟେ ଅୟୋଧ୍ୟାକାଂଡେ ଏକୋନନଵତିତମସ୍ସର୍ଗଃ ॥
