ଶ୍ରୀମଦ୍ଵାଲ୍ମୀକୀୟ ରାମାୟଣେ ସୁଂଦରକାଂଡମ୍ ।
ଅଥ ଚତ୍ଵାରିଂଶସ୍ସର୍ଗଃ ।
ଶ୍ରୁତ୍ଵା ତୁ ଵଚନଂ ତସ୍ୟ ଵାୟୁସୂନୋର୍ମହାତ୍ମନଃ ।
ଉଵାଚାତ୍ମହିତଂ ଵାକ୍ୟଂ ସୀତା ସୁରସୁତୋପମା ॥ 1 ॥
ତ୍ଵାଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ପ୍ରିୟଵକ୍ତାରଂ ସଂପ୍ରହୃଷ୍ୟାମି ଵାନରଃ ।
ଅର୍ଧସଂଜାତସସ୍ୟେଵ ଵୃଷ୍ଟିଂ ପ୍ରାପ୍ୟ ଵସୁଂଧରା ॥ 2 ॥
ୟଥା ତଂ ପୁରୁଷଵ୍ୟାଘ୍ରଂ ଗାତ୍ରୈଶ୍ଶୋକାଭିକର୍ଶିତୈଃ ।
ସଂସ୍ପୃଶେୟଂ ସକାମାହଂ ତଥା କୁରୁ ଦୟାଂ ମୟି ॥ 3 ॥
ଅଭିଜ୍ଞାନଂ ଚ ରାମସ୍ୟ ଦଦ୍ୟା ହରିଗଣୋତ୍ତମ ।
କ୍ଷିପ୍ତାମିଷୀକାଂ କାକସ୍ୟ କୋପାଦେକାକ୍ଷିଶାତନୀମ୍ ॥ 4 ॥
ମନଶ୍ଶିଲାୟାସ୍ତିଲକୋ ଗଂଡପାର୍ଶ୍ଵେ ନିଵେଶିତଃ ।
ତ୍ଵୟା ପ୍ରଣଷ୍ଟେ ତିଲକେ ତଂ କିଲ ସ୍ମର୍ତୁମର୍ହସି ॥ 5 ॥
ସ ଵୀର୍ୟଵାନ୍କଥଂ ସୀତାଂ ହୃତାଂ ସମନୁମନ୍ୟସେ ।
ଵସଂତୀଂ ରକ୍ଷସାଂ ମଧ୍ୟେ ମହେଂଦ୍ରଵରୁଣୋପମଃ ॥ 6 ॥
ଏଷ ଚୂଡାମଣିର୍ଦିଵ୍ୟୋ ମୟା ସୁପରିରକ୍ଷିତଃ ।
ଏତଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ପ୍ରହୃଷ୍ୟାମି ଵ୍ୟସନେ ତ୍ଵାମିଵାନଘ ॥ 7 ॥
ଏଷ ନିର୍ୟାତିତଶ୍ଶ୍ରୀମାନ୍ମୟା ତେ ଵାରିସଂଭଵଃ ।
ଅତଃ ପରଂ ନ ଶକ୍ଷ୍ୟାମି ଜୀଵିତୁଂ ଶୋକଲାଲସା ॥ 8 ॥
ଅସହ୍ୟାନି ଚ ଦୁଃଖାନି ଵାଚଶ୍ଚ ହୃଦୟଚ୍ଛିଦଃ ।
ରାକ୍ଷସୀନାଂ ସୁଘୋରାଣାଂ ତ୍ଵତ୍କୃତେ ମର୍ଷୟାମ୍ୟହମ୍ ॥ 9 ॥
ଧାରୟିଷ୍ୟାମି ମାସଂ ତୁ ଜୀଵିତଂ ଶତ୍ରୁସୂଦନ ।
ଊର୍ଧ୍ଵଂ ମାସାନ୍ନ ଜୀଵିଷ୍ୟେ ତ୍ଵୟା ହୀନା ନୃପାତ୍ମଜ ॥ 10 ॥
ଘୋରୋ ରାକ୍ଷସରାଜୋଽୟଂ ଦୃଷ୍ଟିଶ୍ଚ ନ ସୁଖା ମୟି ।
ତ୍ଵାଂ ଚ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଵିପଦ୍ୟଂତଂ ନ ଜୀଵେୟମହଂ କ୍ଷଣମ୍ ॥ 11 ॥
ଵୈଦେହ୍ୟା ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା କରୁଣଂ ସାଶ୍ରୁ ଭାଷିତମ୍ ।
ଅଥାବ୍ରଵୀନ୍ମହାତେଜା ହନୁମାନ୍ମାରୁତାତ୍ମଜଃ ॥ 12 ॥
ତ୍ଵଚ୍ଛୋକଵିମୁଖୋ ରାମୋ ଦେଵି ସତ୍ୟେନ ତେ ଶପେ ।
ରାମେ ଦୁଃଖାଭିଭୂତେ ତୁ ଲକ୍ଷ୍ମଣଃ ପରିତପ୍ୟତେ ॥ 13 ॥
କଥଂଚିଦ୍ଭଵତୀ ଦୃଷ୍ଟା ନ କାଲଃ ପରିଶୋଚିତୁମ୍ ।
ଇମଂ ମୁହୂର୍ତଂ ଦୁଃଖାନାମଂତଂ ଦ୍ରକ୍ଷ୍ୟସି ଭାମିନି ॥ 14 ॥
ତାଵୁଭୌ ପୁରୁଷଵ୍ୟାଘ୍ରୌ ରାଜପୁତ୍ରାଵରିଂଦମୌ ।
ତ୍ଵଦ୍ଦର୍ଶନକୃତୋତ୍ସାହୌ ଲଂକାଂ ଭସ୍ମୀକରିଷ୍ୟତଃ ॥ 15 ॥
ହତ୍ତ୍ଵା ଚ ସମରେ କ୍ରୂରଂ ରାଵଣଂ ସହବାଂଧଵମ୍ ।
ରାଘଵୌ ତ୍ଵାଂ ଵିଶାଲାକ୍ଷି ସ୍ଵାଂ ପୁରୀଂ ପ୍ରାପୟିଷ୍ୟତଃ ॥ 16 ॥
ୟତ୍ତୁ ରାମୋ ଵିଜାନୀୟାଦଭିଜ୍ଞାନମନିଂଦିତେ ।
ପ୍ରୀତିସଂଜନନଂ ତସ୍ୟ ଭୂୟସ୍ତ୍ଵଂ ଦାତୁମର୍ହସି ॥ 17 ॥
ସାବ୍ରଵୀଦ୍ଦତ୍ତମେଵେତି ମୟାଭିଜ୍ଞାନମୁତ୍ତମମ୍ ।
ଏତଦେଵ ହି ରାମସ୍ୟ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ମତ୍କେଶଭୂଷଣମ୍ ॥ 18 ॥
ଶ୍ରଦ୍ଧେୟଂ ହନୁମନ୍ଵାକ୍ୟଂ ତଵ ଵୀର ଭଵିଷ୍ୟତି ।
ସ ତଂ ମଣିଵରଂ ଗୃହ୍ୟ ଶ୍ରୀମାନ୍ପ୍ଲଵଗସତ୍ତମଃ ॥ 19 ॥
ପ୍ରଣମ୍ୟ ଶିରସା ଦେଵୀଂ ଗମନାୟୋପଚକ୍ରମେ ।
ତମୁତ୍ପାତକୃତୋତ୍ସାହମଵେକ୍ଷ୍ୟ ହରିପୁଂଗଵମ୍ ॥ 20 ॥
ଵର୍ଧମାନଂ ମହାଵେଗମୁଵାଚ ଜନକାତ୍ମଜା ।
ଅଶ୍ରୁପୂର୍ଣମୁଖୀ ଦୀନା ବାଷ୍ପଗଦ୍ଗଦୟା ଗିରା ॥ 21 ॥
ହନୁମନ୍ସିଂହସଂକାଶୌ ଭ୍ରାତରୌ ରାମଲକ୍ଷ୍ମଣୌ ।
ସୁଗ୍ରୀଵଂ ଚ ସହାମାତ୍ୟଂ ସର୍ଵାନ୍ ବ୍ରୂୟାହ୍ୟନାମୟମ୍ ॥ 22 ॥
ୟଥା ଚ ସ ମହାବାହୁର୍ମାଂ ତାରୟତି ରାଘଵଃ ।
ଅସ୍ମାଦ୍ଦୁଃଖାଂବୁସମ୍ରୋଧାତ୍ତ୍ଵଂ ସମାଧାତୁମର୍ହସି ॥ 23 ॥
ଇମଂ ଚ ତୀଵ୍ରଂ ମମ ଶୋକଵେଗଂ ରକ୍ଷୋଭିରେଭିଃ ପରିଭର୍ତ୍ସନଂ ଚ ।
ବ୍ରୂୟାସ୍ତୁ ରାମସ୍ୟ ଗତସ୍ସମୀପଂ ଶିଵଶ୍ଚ ତେଽଧ୍ଵାଽସ୍ତୁ ହରିପ୍ରଵୀର ॥ 24 ॥
ସ ରାଜପୁତ୍ର୍ୟ୍ରାପ୍ରତିଵେଦିତାର୍ଥଃ କପିଃ କୃତାର୍ଥଃ ପରିହୃଷ୍ଟଚେତାଃ ।
ଅଲ୍ପାଵଶେଷଂ ପ୍ରସମୀକ୍ଷ୍ୟ କାର୍ୟଂ ଦିଶଂ ହ୍ୟୁଦୀଚୀଂ ମନସା ଜଗାମ ॥ 25 ॥
ଇତ୍ୟାର୍ଷେ ଶ୍ରୀମଦ୍ରାମାୟଣେ ଵାଲ୍ମୀକୀୟ ଆଦିକାଵ୍ୟେ ସୁଂଦରକାଂଡେ ଚତ୍ଵାରିଂଶସ୍ସର୍ଗଃ ॥
