ଶ୍ରୀମଦ୍ଵାଲ୍ମୀକୀୟ ରାମାୟଣେ କିଷ୍କିଂଧାକାଂଡମ୍ ।
ଅଥ ପଂଚାଶସ୍ସର୍ଗଃ ।
ସହ ତାରାଂଗଦାଭ୍ୟାଂ ତୁ ସଂଗମ୍ୟ ହନୁମାନ୍କପିଃ ।
ଵିଚିନୋତି ସ୍ମ ଵିଂଧ୍ୟସ୍ୟ ଗୁହାଶ୍ଚ ଗହନାନି ଚ ॥ 1 ॥
ସିଂହଶାର୍ଦୂଲଜୁଷ୍ଟେଷୁ ଶିଲାଶ୍ଚ ସରିତସ୍ତଦା ।
ଵିଷମେଷୁ ନଗେଂଦ୍ରସ୍ୟ ମହାପ୍ରସ୍ରଵଣେଷୁ ଚ ॥ 2 ॥
ଆସେଦୁସ୍ତସ୍ୟ ଶୈଲସ୍ୟ କୋଟିଂ ଦକ୍ଷ୍ଣିପଶ୍ଚିମାମ୍ ।
ତେଷାଂ ତତ୍ରୈଵ ଵସତାଂ ସ କାଲୋ ଵ୍ୟତ୍ୟଵର୍ତତ ॥ 3 ॥
ସ ହି ଦେଶୋ ଦୁରନ୍ଵେଷୋ ଗୁହାଗହନଵାନ୍ମହାନ୍ ।
ତତ୍ର ଵାୟୁସୁତସ୍ସର୍ଵଂ ଵିଚିନୋତି ସ୍ମ ପର୍ଵତମ୍ ॥ 4 ॥
ପରସ୍ପରେଣ ହନୁମା ନନ୍ୟୋନ୍ୟସ୍ୟାଵିଦୂରତଃ ।
ଗଜୋ ଗଵାକ୍ଷୋ ଗଵୟଶ୍ଶରଭୋ ଗଂଧମାଦନଃ ॥ 5 ॥
ମୈଂଦଶ୍ଚ ଦ୍ଵିଵିଦଶ୍ଚୈଵ ସୁଷେଣୋ ଜାଂବଵାନ୍ନଲଃ ।
ଅଂଗଦୋ ୟୁଵରାଜଶ୍ଚ ତାରଶ୍ଚ ଵନଗୋଚରଃ ॥ 6 ॥
ଗିରିଜାଲାଵୃତାଂଦେଶାନ୍ମାର୍ଗିତ୍ଵା ଦକ୍ଷିଣାଂ ଦିଶମ୍ ।
ଵିଚିନ୍ଵଂତସ୍ତତସ୍ତତ୍ର ଦଦୃଶୁର୍ଵିଵୃତଂ ବିଲମ୍ ॥ 7 ॥
ଦୁର୍ଗମୃକ୍ଷବିଲଂ ନାମ ଦାନଵେନାଭିରକ୍ଷିତମ୍ ।
କ୍ଷୁତ୍ପିପାସାପରୀତାଶ୍ଚ ଶ୍ରାଂତାଶ୍ଚ ସଲିଲାର୍ଥିନଃ ॥ 8 ॥
ଅଵକୀର୍ଣଂ ଲତାଵୃକ୍ଷୈର୍ଦଦୃଶୁସ୍ତେ ମହାବିଲମ୍ ।
ତତ୍ର କ୍ରୌଂଚାଶ୍ଚ ହଂସାଶ୍ଚ ସାରସାଶ୍ଚ ଵିନିଷ୍କ୍ରମନ୍ ॥ 9 ॥
ଜଲାର୍ଦ୍ରାଶ୍ଚକ୍ରଵାକାଶ୍ଚ ରକ୍ତାଂଗାଃ ପଦ୍ମରେଣୁଭିଃ ।
ତତସ୍ତଦ୍ବିଲମାସାଦ୍ୟ ସୁଗଂଧି ଦୁରତିକ୍ରମମ୍ ॥ 10 ॥
ଵିସ୍ମୟଵ୍ୟଗ୍ରମନସୋ ବଭୂଵୁର୍ଵାନରର୍ଷଭାଃ ।
ସଂଂଜାତପରିଶଂକାସ୍ତେ ତଦ୍ବିଲଂ ପ୍ଲଵଗୋତ୍ତମାଃ ॥ 11 ॥
ଅଭ୍ୟପଦ୍ୟଂତ ସଂହୃଷ୍ଟାସ୍ତେଜୋଵଂତୋ ମହାବଲାଃ ।
ନାନାସତ୍ତ୍ଵସମାକୀର୍ଣଂ ଦୈତ୍ୟେଂଦ୍ରନିଲୟୋପମମ୍ ॥ 12 ॥
ଦୁର୍ଦର୍ଶମତିଘୋରଂ ଚ ଦୁର୍ଵିଗାହଂ ଚ ସର୍ଵଶଃ ।
ତତଃ ପର୍ଵତକୂଟାଭୋ ହନୂମାନ୍ପଵନାତ୍ମଜଃ ॥ 13 ॥
ଅବ୍ରଵୀଦ୍ଵାନରାନ୍ସର୍ଵାନ୍କାଂତାରଵନକୋଵିଦଃ ।
ଗିରିଜାଲାଵୃତାଂଦେଶାନ୍ମାର୍ଗିତ୍ଵା ଦକ୍ଷିଣାଂ ଦିଶମ୍ ॥ 14 ॥
ଵୟଂ ସର୍ଵେ ପରିଶ୍ରାଂତା ନ ଚ ପଶ୍ୟାମ ମୈଥିଲୀମ୍ ।
ଅସ୍ମାଚ୍ଚାପି ବିଲାଦ୍ଧଂସାଃ କ୍ରୌଂଚାଶ୍ଚ ସହ ସାରସୈଃ ॥ 15 ॥
ଜଲାର୍ଦ୍ରାଶ୍ଚକ୍ରଵାକାଶ୍ଚ ନିଷ୍ପତଂତି ସ୍ମ ସର୍ଵଶଃ ।
ନୂନଂ ସଲିଲଵାନତ୍ର କୂପୋ ଵା ୟଦି ଵା ହ୍ରଦଃ ॥ 16 ॥
ତଥା ଚେମେ ବିଲଦ୍ଵାରି ସ୍ନିଗ୍ଧାସ୍ତିଷ୍ଠଂତି ପାଦପାଃ ।
ଇତ୍ୟୁକ୍ତ୍ଵା ତଦ୍ବିଲଂ ସର୍ଵେ ଵିଵିଶୁସ୍ତିମିରାଵୃତମ୍ ॥ 17 ॥
ଅଚଂଦ୍ରସୂର୍ୟଂ ହରୟୋ ଦଦୃଶୂ ରୋମହର୍ଷଣମ୍ ।
ନିଶାମ୍ୟ ତସ୍ମାତ୍ ଶିଂହାଂଶ୍ଚ ତାଂସ୍ତାଂଶ୍ଚ ମୃଗପକ୍ଷ୍ଣିଃ ॥ 18 ॥
ପ୍ରଵିଷ୍ଟା ହରିଶାର୍ଦୂଲା ବିଲଂ ତିମିରସଂଵୃତମ୍ ।
ନ ତେଷାଂ ସଜ୍ଜତେ ଚକ୍ଷୁର୍ନ ତେଜୋ ନ ପରାକ୍ରମଃ ॥ 19 ॥
ଵାୟୋରିଵ ଗତିସ୍ତେଷାଂ ଦୃଷ୍ଟିସ୍ତମସି ଵର୍ତତେ ।
ତେ ପ୍ରଵିଷ୍ଟାସ୍ତୁ ଵେଗେନ ତଦ୍ବିଲଂ କପିକୁଂଜରାଃ ॥ 20 ॥
ପ୍ରକାଶମଭିରାମଂ ଚ ଦଦୃଶୁର୍ଦେଶମୁତ୍ତମମ୍ ।
ତତସ୍ତସ୍ମିନ୍ବିଲେ ଦୁର୍ଗେ ନାନାପାଦପସଂକୁଲେ ॥ 21 ॥
ଅନ୍ୟୋନ୍ୟଂ ସଂପରିଷ୍ଵଜ୍ୟ ଜଗ୍ମୁର୍ୟୋଜନମଂତରମ୍ ।
ତେ ନଷ୍ଟସଂଜ୍ଞାସ୍ତୃଷିତାସ୍ସଂଭ୍ରାଂତାସ୍ସଲିଲାର୍ଥିନଃ ॥ 22 ॥
ପରିପେତୁର୍ବିଲେ ତସ୍ମିନ୍କଂଚିତ୍କାଲମତଂଦ୍ରିତାଃ ।
ତେ କୃଶା ଦୀନଵଦନାଃ ପରିଶ୍ରାଂତାଃ ପ୍ଲଵଂଗମାଃ ॥ 23 ॥
ଆଲୋକଂ ଦଦୃଶୁର୍ଵୀରା ନିରାଶା ଜୀଵିତେ ୟଦା ।
ତତସ୍ତଂ ଦେଶମାଗମ୍ୟ ସୌମ୍ୟା ଵିତିମିରଂ ଵନମ୍ ॥ 24 ॥
ଦଦୃଶୁଃ କାଂଚନାନ୍ଵୃକ୍ଷାଂଦୀପ୍ତଵୈଶ୍ଵାନରପ୍ରଭାନ୍ ।
ସାଲାଂ ସ୍ତାଲାଂଶ୍ଚ ପୁନ୍ନାଗାନ୍କକୁଭାନ୍ଵଂଜୁଲାଂଧଵାନ୍ ॥ 25 ॥
ଚଂପକାନ୍ ନାଗଵୃକ୍ଷାଂଶ୍ଚ କର୍ଣିକାରାଂଶ୍ଚ ପୁଷ୍ପିତାନ୍ ।
ସ୍ତବକୈଃ କାଂଚନୈଶ୍ଚିତ୍ରୈ ରକ୍ତୈଃ କିସଲୟୈସ୍ତଥା ॥ 26 ॥
ଆପୀଡୈଶ୍ଚ ଲତାଭିଶ୍ଚ ହେମାଭରଣଭୂଷିତାନ୍ ।
ତରୁଣାଦିତ୍ୟସଂକାଶାନ୍ଵୈଢୂର୍ୟକୃତଵେଦିକାନ୍ ॥ 27 ॥
ଵିଭ୍ରାଜମାନାନ୍ଵପୁଷା ପାଦପାଂଶ୍ଚ ହିରଣ୍ମୟାନ୍ ।
ନୀଲଵୈଢୂର୍ୟଵର୍ଣାଶ୍ଚ ପଦ୍ମିନୀଃ ପତଗାଵୃତାଃ ॥ 28 ॥
ମହଦ୍ଭିଃ କାଂଚନୈଃ ପଦ୍ମୈର୍ଵୃତା ବାଲାର୍କସନ୍ନିଭୈଃ ।
ଜାତରୂପମୟୈର୍ମତ୍ସ୍ୟୈର୍ମହଦ୍ଭିଶ୍ଚ ସକଚ୍ଛପୈଃ ॥ 29 ॥
ତପନୀୟ ଗଵାକ୍ଷାଣି ମୁକ୍ତା ଜାଲ ଆଵୃତାନି ଚ ।
ହୈମ ରାଜତ ଭୌମାନି ଵୈଦୂର୍ୟ ମଣିମଂତି ଚ ॥ 30 ॥
ତପନୀୟଗଵାକ୍ଷାଣି ମୁକ୍ତାଜାଲାଵୃତାନି ଚ ।
ହୈମରାଜତଭୌମାନି ଵୈଦୂର୍ୟମଣିମଂତି ଚ ॥ 31 ॥
କାଂଚନ ଭ୍ରମରାନ୍ ଚୈଵ ମଧୂନି ଚ ସମଂତତଃ ।
ମଣି କାଂଚନ ଚିତ୍ରାଣି ଶୟନାନି ଆସନାନି ଚ ॥ 32 ॥
କାଂଚନଭ୍ରମରାଂଶ୍ଚୈଵ ମଧୂନି ଚ ସମଂତତଃ ।
ମଣିକାଂଚନଚିତ୍ରାଣି ଶୟନାନ୍ୟାସନାନି ଚ ॥ 33 ॥
ମହାର୍ହାଣି ଚୟାନାନି ଦଦୃଶୁସ୍ତେ ସମଂତତଃ ।
ହୈମରାଜତକାଂସ୍ୟାନାଂ ଭାଜନାନାଂ ଚ ସଂଂଚୟାନ୍ ॥ 34 ॥
ଅଗରୂଣାଂ ଚ ଦିଵ୍ୟାନାଂ ଚଂଦନାନାଂ ଚ ସଂଂଚାୟାନ୍ ।
ଶୁଚୀନ୍ୟଭ୍ୟଵହାର୍ୟାଣି ମୂଲାନି ଚ ଫଲାନି ଚ ॥ 35 ॥
ମହାର୍ହାଣି ଚ ପାନାନି ମଧୂନି ରସଵଂତି ଚ ।
ଦିଵ୍ୟାନାମଂବରାଣାଂ ଚ ମହାର୍ହାଣାଂ ଚ ସଂଚୟାନ୍ ॥ 36 ॥
କଂବଲାନାଂ ଚ ଚିତ୍ରାଣାମଜିନାନାଂ ଚ ସଂଚୟାନ୍ ।
ତତ୍ର ତତ୍ର ଚ ଵିନ୍ୟସ୍ତାଂଦୀପ୍ତାନ୍ଵୈଶ୍ଵାନରପ୍ରଭାନ୍ ॥ 37 ॥
ଦଦୃଶୁର୍ଵାନରାଶ୍ଶୁଭ୍ରାଂଜାତରୂପସ୍ୟ ସଂଚୟାନ୍ ।
ତତ୍ର ତତ୍ର ଵିଚିନ୍ଵଂତୋ ବିଲେ ତସ୍ମିନ୍ମହାବଲାଃ ॥ 38 ॥
ଦଦୃଶୁର୍ଵାନରାଶ୍ଶୂରାଃ ସ୍ତ୍ରିୟଂ କାଂଚିଦଦୂରତଃ ।
ତାଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଭୃଶସଂତ୍ରସ୍ତାଶ୍ଚୀରକୃଷ୍ଣାଜିନାଂବରାମ୍ ॥ 39 ॥
ତାପସୀଂ ନିୟତାହାରାଂ ଜ୍ଵଲଂତୀମିଵ ତେଜସା ।
ଵିସ୍ମିତା ହରୟସ୍ତତ୍ର ଵ୍ୟଵତିଷ୍ଠଂତ ସର୍ଵଶଃ ॥ 40 ॥
ପପ୍ରଚ୍ଛ ହନୁମାଂସ୍ତତ୍ର କାଽସି ତ୍ଵଂ କସ୍ୟ ଵା ବିଲମ୍ ।
ତତୋ ହନୂମାନ୍ଗିରିସନ୍ନିକାଶଃ କୃତାଜ୍ଞଲିସ୍ତାମଭିଵାଦ୍ୟ ଵୃଦ୍ଧାମ୍ ।
ପପ୍ରଚ୍ଛ କା ତ୍ଵଂ ଭଵନଂ ବିଲଂ ଚ ରତ୍ନାନି ଚେମାନି ଵଦସ୍ଵ କସ୍ୟ ॥ 41 ॥
ଇତ୍ୟାର୍ଷେ ଶ୍ରୀମଦ୍ରାମାୟଣେ ଵାଲ୍ମୀକୀୟ ଆଦିକାଵ୍ୟେ କିଷ୍କିଂଧାକାଂଡେ ପଂଚାଶସ୍ସର୍ଗଃ ॥