ଶ୍ରୀମଦ୍ଵାଲ୍ମୀକୀୟ ରାମାୟଣେ ଅୟୋଧ୍ୟାକାଂଡମ୍ ।
ଅଥ ଚତୁର୍ଦଶସ୍ସର୍ଗଃ ।
ପୁତ୍ରଶୋକାର୍ଦିତଂ ପାପା ଵିସଂଜ୍ଞଂ ପତିତଂ ଭୁଵି ।
ଵିଵେଷ୍ଟମାନମୁଦ୍ଵୀକ୍ଷ୍ୟ ସୈକ୍ଷ୍ଵାକମିଦମବ୍ରଵୀତ୍ ॥ 1 ॥
ପାପଂ କୃତ୍ଵୈଵ କିମିଦଂ ମମ ସଂଶ୍ରୁତ୍ୟ ସଂଶ୍ରଵମ୍ ।
ଶେଷେ କ୍ଷିତିତଲେ ସନ୍ନଃ ସ୍ଥିତ୍ୟାଂ ସ୍ଥାତୁଂ ତ୍ଵମର୍ହସି ॥ 2 ॥
ଆହୁ ସ୍ସତ୍ୟଂ ହି ପରମଂ ଧର୍ମଂ ଧର୍ମଵିଦୋ ଜନାଃ ।
ସତ୍ୟମାଶ୍ରିତ୍ୟ ହି ମୟା ତ୍ଵଂ ଚ ଧର୍ମଂ ପ୍ରବୋଧିତଃ ॥ 3 ॥
ସଂଶ୍ରୁତ୍ୟ ଶୈବ୍ୟଶ୍ଶ୍ୟେନାୟ ସ୍ଵାଂ ତନୁଂ ଜଗତୀପତିଃ ।
ପ୍ରଦାୟ ପକ୍ଷିଣେ ରାଜ ନ୍ଜଗାମ ଗତିମୁତ୍ତମାମ୍ ॥ 4 ॥
ତଥା ହ୍ୟଲର୍କସ୍ତେଜସ୍ଵୀ ବ୍ରାହ୍ମଣେ ଵେଦପାରଗେ ।
ୟାଚମାନେ ସ୍ଵକେ ନେତ୍ରେ ଉଦ୍ଧୃତ୍ୟାଵିମନା ଦଦୌ ॥ 5 ॥
ସରିତାଂ ତୁ ପତିସ୍ସ୍ଵଲ୍ପାଂ ମର୍ୟାଦାଂ ସତ୍ୟମନ୍ଵିତଃ ।
ସତ୍ୟାନୁରୋଧାତ୍ସମୟେ ସ୍ଵାଂ ଵେଲାଂ ନାତିଵର୍ତତେ ॥ 6 ॥
ସତ୍ୟମେକପଦଂ ବ୍ରହ୍ମ ସତ୍ୟେ ଧର୍ମଃ ପ୍ରତିଷ୍ଟିତଃ ।
ସତ୍ୟମେଵାକ୍ଷୟା ଵେଦା ସତ୍ୟେନୈଵାପ୍ୟତେ ସ୍ପରମ୍ ॥ 7 ॥
ସତ୍ୟଂ ସମନୁଵର୍ତସ୍ଵ ୟଦି ଧର୍ମେ ଧୃତା ମତିଃ ।
ସଫଲସ୍ସ ଵରୋ ମେଽସ୍ତୁ ଵରଦୋ ହ୍ୟସି ସତ୍ତମ ॥ 8 ॥
ଧର୍ମସ୍ୟୈହାଭିକାମାର୍ଥଂ ମମ ଚୈଵାଭିଚୋଦନାତ୍ ।
ପ୍ରଵ୍ରାଜୟ ସୁତଂ ରାମଂ ତ୍ରିଃଖଲୁ ତ୍ଵାଂ ବ୍ରଵୀମ୍ୟହମ୍ ॥ 9 ॥
ସମୟଂ ଚ ମମାର୍ୟେମଂ ୟଦି ତ୍ଵଂ ନ କରିଷ୍ୟସି ।
ଅଗ୍ରତସ୍ତେ ପରିତ୍ୟକ୍ତା ପରିତ୍ୟକ୍ଷ୍ୟାମି ଜୀଵିତମ୍ ॥ 10 ॥
ଏଵଂ ପ୍ରଚୋଦିତୋ ରାଜା କୈକେୟ୍ୟା ନିର୍ଵିଶଂକୟା ।
ନାଶକତ୍ପାଶମୁନ୍ମୋକ୍ତୁଂ ବଲିରିଂଦ୍ରକୃତଂ ୟଥା ॥ 11 ॥
ଉଦ୍ଭ୍ରାଂତହୃଦୟଶ୍ଚାପି ଵିଵର୍ଣଵଦନୋଽଭଵତ୍ ।
ସ ଧୁର୍ୟୋଵୈପରିସ୍ପଂଦନ୍ୟୁଗଚକ୍ରାଂତରଂ ୟଥା ॥ 12 ॥
ଵିହ୍ଵଲାଭ୍ୟାଂ ଚ ନେତ୍ରାଭ୍ୟାମପଶ୍ୟନ୍ନିଵ ଭୂପତିଃ ।
କୃଚ୍ଛ୍ରାଦ୍ଧୈର୍ୟେଣ ସଂସ୍ତଭ୍ୟ କୈକେୟୀମିଦମବ୍ରଵୀତ୍ ॥ 13 ॥
ୟସ୍ତେ ମଂତ୍ରକୃତଃ ପାଣିରଗ୍ନୌ ପାପେ ମୟା ଧୃତଃ ।
ତଂ ତ୍ୟଜାମି ସ୍ଵଜଂ ଚୈଵ ତଵ ପୁତ୍ରଂ ତ୍ଵୟା ସହ ॥ 14 ॥
ପ୍ରୟାତା ରଜନୀ ଦେଵି ସୂର୍ୟସ୍ୟୋଦୟନଂପ୍ରତି ।
ଅଭିଷେକଂ ଗୁରୁଜନସ୍ତ୍ଵରୟିଷ୍ୟତି ମାଂ ଧ୍ରୁଵମ୍ ॥ 15 ॥
ରାମାଭିଷେକସଂଭାରୈସ୍ତଦର୍ଥମୁପକଲ୍ପିତୈଃ ।
ରାମଃ କାରୟିତଵ୍ୟୋ ମେ ମୃତସ୍ୟ ସଲିଲକ୍ରିୟାମ୍ ॥ 16 ॥
ତ୍ଵୟା ସପୁତ୍ରୟା ନୈଵ କର୍ତଵ୍ୟା ସଲିଲକ୍ରିୟା ।
ଵ୍ୟାହଂତାଽସ୍ୟଶୁଭାଚାରେ ୟଦି ରାମାଭିଷେଚନମ୍ ॥ 17 ॥
ନ ଚ ଶକ୍ତୋଽସ୍ମ୍ୟହଂ ଦ୍ରଷ୍ଟୁଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ପୂର୍ଵଂ ତଥାସୁଖମ୍ ।
ହତହର୍ଷଂ ନିରାନଂଦଂ ପୁନର୍ଜନମଵାଙ୍ମୁଖମ୍ ॥ 18 ॥
ତାଂ ତଥା ବ୍ରୁଵତସ୍ତସ୍ୟ ଭୂମିପସ୍ୟ ମହାତ୍ମନଃ ।
ପ୍ରଭାତା ଶର୍ଵରୀ ପୁଣ୍ୟା ଚଂଦ୍ରନକ୍ଷତ୍ରଶାଲିନୀ ॥ 19 ॥
ତତଃ ପାପସମାଚାରା କୈକେୟୀ ପାର୍ଥିଵଂ ପୁନଃ ।
ଉଵାଚ ପରୁଷଂ ଵାକ୍ୟଂ ଵାକ୍ୟଜ୍ଞା ରୋଷମୂର୍ଛିତା ॥ 20 ॥
କିମିଦଂ ଭାଷସେ ରାଜନ୍ଵାକ୍ୟଂ ଗରରୁଜୋପମମ୍ ।
ଆନାୟୟିତୁମକ୍ଲିଷ୍ଟଂ ପୁତ୍ରଂ ରାମମିହାର୍ହସି ॥ 21 ॥
ସ୍ଥାପ୍ୟ ରାଜ୍ୟେ ମମ ସୁତଂ କୃତ୍ଵା ରାମଂ ଵନେଚରମ୍ ।
ନିସ୍ସପତ୍ନାଂ ଚ ମାଂ କୃତ୍ଵା କୃତକୃତ୍ୟୋ ଭଵିଷ୍ୟସି ॥ 22 ॥
ସ ନୁନ୍ନ ଇଵ ତୀକ୍ଷ୍ଣେନ ପ୍ରତୋଦେନ ହୟୋତ୍ତମଃ ।
ରାଜା ପ୍ରଚୋଦିତୋଽଭୀକ୍ଷ୍ଣଂ କୈକେୟୀମିଦମବ୍ରଵୀତ୍ ॥ 23 ॥
ଧର୍ମବଂଧେନ ବଧ୍ଦୋଽସ୍ମି ନଷ୍ଟା ଚ ମମ ଚେତନା ।
ଜ୍ୟେଷ୍ଠଂ ପୁତ୍ରଂ ପ୍ରିୟଂ ରାମଂ ଦ୍ରଷ୍ଟୁମିଚ୍ଛାମି ଧାର୍ମିକମ୍ ॥ 24 ॥
ତତଃ ପ୍ରଭାତାଂ ରଜନୀମୁଦିତେ ଚ ଦିଵାକରେ ।
ପୁଣ୍ୟେ ନକ୍ଷତ୍ରୟୋଗେ ଚ ମୁହୂର୍ତେ ଚ ସମାହିତେ ॥ 25 ॥
ଵସିଷ୍ଠୋ ଗୁଣସଂପନ୍ନ ଶ୍ଶିଷ୍ୟୈ ପରିଵୃତସ୍ତଦା ।
ଉପଗୃହ୍ୟାଶୁ ସଂଭାରାନ୍ପ୍ରଵିଵେଶ ପୁରୋତ୍ତମମ୍ ॥ 26 ॥
ସିକ୍ତସମ୍ମାର୍ଜିତପଥାଂ ପତାକୋତ୍ତମ ଭୂଷିତାମ୍ ।
ଵିଚିତ୍ରକୁସୁମାକୀର୍ଣାଂ ନାନାସ୍ରଗ୍ଭିର୍ଵିରାଜିତାମ୍ ॥ 27 ॥
ସଂହୃଷ୍ଟମନୁଜୋପେତାଂ ସମୃଦ୍ଧଵିପଣାପଣାମ୍ ।
ମହୋତ୍ସଵସମାକୀର୍ଣାଂ ରାଘଵାର୍ଥେ ସମୁତ୍ସୁକାମ୍ ॥ 28 ॥
ଚଂଦନାଗରୁଧୂପୈଶ୍ଚ ସର୍ଵତଃ ପ୍ରତିଧୂପିତାମ୍ ।
ତାଂ ପୁରୀଂ ସମତିକ୍ରମ୍ୟ ପୁରଂଦରପୁରୋପମାମ୍ ॥ 29 ॥
ଦଦର୍ଶାଂତଃପୁରଶ୍ରେଷ୍ଠଂ ନାନାଦ୍ଵିଜଗଣାୟୁତମ୍ ।
ପୌରଜାନପଦାକୀର୍ଣଂ ବ୍ରାହ୍ମଣୈରୁପଶୋଭିତମ୍ ॥ 30 ॥
ୟଜ୍ଞଵିଦ୍ଭି ସ୍ସୁସଂପୂର୍ଣଂ ସଦସ୍ୟୈଃ ପରମଦ୍ଵିଜୈଃ ।
ତଦଂତଃପୁରମାସାଦ୍ୟ ଵ୍ୟତିଚକ୍ରାମ ତଂ ଜନମ୍ ॥ 31 ॥
ଵସିଷ୍ଠଃ ପରମପ୍ରୀତଃ ପରମର୍ଷିର୍ଵିଵେଶ ଚ ।
ସତ୍ଵପଶ୍ୟଦ୍ଵିନିଷ୍କ୍ରାଂତଂ ସୁମଂତ୍ରଂ ନାମ ସାରଥିମ୍ ॥ 32 ॥
ଦ୍ଵାରେ ମନୁଜସିଂହସ୍ୟ ସଚିଵଂ ପ୍ରିୟଦର୍ଶନମ୍ ।
ତମୁଵାଚ ମହାତେଜା ସ୍ସୂତପୁତ୍ରଂ ଵିଶାରଦମ୍ ॥ 33 ॥
ଵସିଷ୍ଠଃ କ୍ଷିପ୍ରମାଚକ୍ଷ୍ଵ ନୃପତେର୍ମାମିହାଗତମ୍ ।
ଇମେ ଗଂଗୋଦକଘଟା ସ୍ସାଗରେଭ୍ୟଶ୍ଚ କାଂଚନାଃ ॥ 34 ॥
ଔଦୁଂବରଂ ଭଦ୍ରପୀଠମଭିଷେକାର୍ଥମାଗତମ୍ ।
ସର୍ଵବୀଜାନି ଗଂଧାଶ୍ଚ ରତ୍ନାନି ଵିଵିଧାନି ଚ ॥ 35 ॥
କ୍ଷୌଦ୍ରଂ ଦଧି ଘୃତଂ ଲାଜା ଦର୍ଭାସ୍ସୁମନସଃ ପୟଃ ।
ଅଷ୍ଟୌ ଚ କନ୍ୟା ରୁଚିରା ମତ୍ତଶ୍ଚ ଵରଵାରଣଃ ॥ 36 ॥
ଚତୁରଶ୍ଵୋ ରଥଶ୍ଶ୍ରୀମାନ୍ନିସ୍ତ୍ରିଂଶୋ ଧନୁରୁତ୍ତମମ୍ ।
ଵାହନଂ ନରସଂୟୁକ୍ତଂ ଛତ୍ରଂ ଚ ଶଶିସନ୍ନିଭମ୍ ॥ 37 ॥
ଶ୍ଵେତେ ଚ ଵାଲଵ୍ୟଜନେ ଭୃଂଗାରୁଶ୍ଚ ହିରଣ୍ମୟଃ ।
ହେମଦାମପିନଧ୍ଦଶ୍ଚ କକୁଦ୍ମାନ୍ପାଂଡୁରୋ ଵୃଷଃ ॥ 38 ॥
କେସରୀ ଚ ଚତୁର୍ଦଂଷ୍ଟ୍ରୋ ହରିଶ୍ରେଷ୍ଠୋ ମହାବଲଃ ।
ସିଂହାସନଂ ଵ୍ୟାଘ୍ରତନୁ ସ୍ସମିଦ୍ଧଶ୍ଚ ହୁତାଶନଃ ॥ 39 ॥
ସର୍ଵଵାଦିତ୍ରସଂଘାଶ୍ଚ ଵେଶ୍ୟାଶ୍ଚାଲଂକୃତା ସ୍ସ୍ତ୍ରୟଃ ।
ଆଚାର୍ୟା ବ୍ରାହ୍ମଣା ଗାଵଃ ପୁଣ୍ୟାଶ୍ଚ ମୃଗପକ୍ଷିଣଃ ॥ 40 ॥
ପୌରଜାନପଦଶ୍ରେଷ୍ଠା ନୈଗମାଶ୍ଚ ଗଣୈ ସ୍ସହ ।
ଏତେ ଚାନ୍ୟେ ଚ ବହଵୋ ନୀୟମାନାଃ ପ୍ରିୟଂଵଦାଃ ॥ 41 ॥
ଅଭିଷେକାୟ ରାମସ୍ୟ ସହ ତିଷ୍ଠଂତି ପାର୍ଥିଵୈଃ ।
ତ୍ଵରୟସ୍ଵ ମହାରାଜଂ ୟଥା ସମୁଦିତେଽହନି ॥ 42 ॥
ପୁଷ୍ୟେ ନକ୍ଷତ୍ରୟୋଗେ ଚ ରାମୋ ରାଜ୍ୟମଵାପ୍ନୁୟାତ୍ ।
ଇତି ତସ୍ୟ ଵଚ ଶ୍ଶ୍ରୁତ୍ଵା ସୂତପୁତ୍ରୋ ମହାତ୍ମନଃ ॥ 43 ॥
ସ୍ତୁଵନ୍ନୃପତିଶାର୍ଦୂଲଂ ପ୍ରଵିଵେଶ ନିଵେଶନମ୍ ।
ତଂ ତୁ ପୂର୍ଵୋଦିତଂ ଵୃଧ୍ଦଂ ଦ୍ଵାରସ୍ଥା ରାଜ ସମ୍ମତମ୍ ॥ 44 ॥
ନ ଶେକୁରଭିସଂରୋଧ୍ଦୁଂ ରାଜ୍ଞଃ ପ୍ରିୟଚିକୀର୍ଷଵଃ ।
ସ ସମୀପସ୍ଥିତୋ ରାଜ୍ଞସ୍ତାମଵସ୍ଥାମଜଜ୍ଞିଵାନ୍ ॥ 45 ॥
ଵାଗ୍ଭିଃ ପରମତୁଷ୍ଟାଭିରଭିଷ୍ଟୋତୁଂ ପ୍ରଚକ୍ରମେ ।
ତତ ସ୍ସୂତୋ ୟଥାକାଲଂ ପାର୍ଥିଵସ୍ୟ ନିଵେଶନେ ॥ 46 ॥
ସୁମଂତ୍ରଃ ପ୍ରାଂଜଲିର୍ଭୂତ୍ଵା ତୁଷ୍ଟାଵ ଜଗତୀପତିମ୍ ।
ୟଥା ନଂଦତି ତେଜସ୍ଵୀ ସାଗରୋ ଭାସ୍କରୋଦୟେ ॥ 47 ॥
ପ୍ରୀତଃ ପ୍ରୀତେନ ମନସା ତଥାଽନଂଦଘନ ସ୍ସ୍ଵତଃ ।
ଇଂଦ୍ରମସ୍ୟାଂ ତୁ ଵେଲାୟାମଭିତୁଷ୍ଟାଵ ମାତଲିଃ ॥ 48 ॥
ସୋଽଜୟଦ୍ଦାନଵାନ୍ସର୍ଵାଂସ୍ତଥା ତ୍ଵାଂ ବୋଧୟାମ୍ୟହମ୍ ।
ଵେଦାସ୍ସହାଂଗଵିଦ୍ୟାଶ୍ଚ ୟଥାହ୍ୟାତ୍ମଭୁଵଂ ଵିଭୁମ୍ ॥ 49 ॥
ବ୍ରହ୍ମାଣଂ ବୋଧୟଂତ୍ୟଦ୍ୟ ତଥା ତ୍ଵାଂ ବୋଧୟାମ୍ୟହମ୍ ।
ଆଦିତ୍ୟସ୍ସହ ଚଂଦ୍ରେଣ ୟଥା ଭୂତଧରାଂ ଶୁଭାମ୍ ॥ 50 ॥
ବୋଧୟତ୍ୟଦ୍ୟ ପୃଥିଵୀଂ ତଥା ତ୍ଵାଂ ବୋଧୟାମ୍ୟହମ୍ ।
ଉତ୍ତିଷ୍ଠାଶୁ ମହାରାଜ କୃତକୌତୁକମଂଗଲଃ ॥ 51 ॥
ଵିରାଜମାନୋ ଵପୁଷା ମେରୋରିଵ ଦିଵାକରଃ ।
ସୋମସୂର୍ୟୌ ଚ କାକୁତ୍ସ୍ଥ ଶିଵଵୈଶ୍ରଵଣାଵପି ॥ 52 ॥
ଵରୁଣଶ୍ଚାଗ୍ନିରିଂଦ୍ରଶ୍ଚ ଵିଜୟଂ ପ୍ରଦିଶଂତୁ ତେ ।
ଗତା ଭଗଵତୀ ରାତ୍ରିଃ କୃତଂ କୃତ୍ୟମିଦଂ ତଵ ॥ 53 ॥
ବୁଦ୍ଧ୍ୟସ୍ଵ ନୃପଶାର୍ଦୂଲ କୁରୁ କାର୍ୟମନଂତରମ୍ ।
ଉଦତିଷ୍ଠତ ରାମସ୍ୟ ସମଗ୍ରମଭିଷେଚନମ୍ ॥ 54 ॥
ପୌରଜାନାପଦୈଶ୍ଚାପି ନୈଗମୈଶ୍ଚ କୃତାଂଜଲିଃ ।
ସ୍ଵୟଂ ଵଶିଷ୍ଠୋ ଭଗଵାନ୍ବ୍ରାହ୍ମଣୈ ସ୍ସହ ତିଷ୍ଠତି ॥ 55 ॥
କ୍ଷିପ୍ରମାଜ୍ଞାପ୍ୟତାଂ ରାଜନ୍ରାଘଵସ୍ୟାଭିଷେଚନମ୍ ।
ୟଥା ହ୍ୟପାଲାଃ ପଶଵୋ ୟଥା ସେନା ହ୍ୟନାୟକା ॥ 56 ॥
ୟଥା ଚଂଦ୍ରଂ ଵିନା ରାତ୍ରିର୍ୟଥା ଗାଵୋ ଵିନା ଵୃଷମ୍ ।
ଏଵଂ ହି ଭଵିତା ରାଷ୍ଟ୍ରଂ ୟତ୍ର ରାଜା ନ ଦୃଶ୍ୟତେ ॥ 57 ॥
ଇତି ତସ୍ୟ ଵଚ ଶ୍ଶୃତ୍ଵା ସାଂତ୍ଵପୂର୍ଵମିଵାର୍ଥଵତ୍ ।
ଅଭ୍ୟକୀର୍ୟତ ଶୋକେନ ଭୂୟ ଏଵ ମହୀପତିଃ ॥ 58 ॥
ତତ ସ୍ସରାଜା ତଂ ସୂତଂ ସନ୍ନହର୍ଷ ସ୍ସୁତଂ ପ୍ରତି ।
ଶୋକରକ୍ତେକ୍ଷଣ ଶ୍ଶ୍ରୀମାନୁଦ୍ଵୀକ୍ଷ୍ୟୋଵାଚ ଧାର୍ମିକଃ ॥ 59 ॥
ଵାକ୍ୟୈସ୍ତୁ ଖଲୁ ମର୍ମାଣି ମମ ଭୂୟୋ ନିକୃଂତସି ।
ସୁମଂତ୍ରଃ କରୁଣଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଦୀନଂ ଚ ପାର୍ଥିଵମ୍ ।
ପ୍ରଗୃହୀତାଂଜଲିଃ କିଂଚିତ୍ତସ୍ମାଦ୍ଦେଶାଦପାକ୍ରମତ୍ ॥ 60 ॥
ୟଦା ଵକ୍ତୁଂ ସ୍ଵୟଂ ଦୈନ୍ୟାନ୍ନ ଶଶାକ ମହୀପତିଃ ॥ 61 ॥
ତଦା ସୁମଂତ୍ରଂ ମଂତ୍ରଜ୍ଞା କୈକେୟୀ ପ୍ରତ୍ୟୁଵାଚ ହ ।
ସୁମଂତ୍ର ରାଜା ରଜନୀଂ ରାମହର୍ଷସମୁତ୍ସୁକଃ ॥ 62 ॥
ପ୍ରଜାଗରପରିଶ୍ରାଂତୋ ନିଦ୍ରାୟା ଵଶମୁପେୟିଵାନ୍ ।
ତଦ୍ଗଚ୍ଛ ତ୍ଵରିତଂ ସୂତ ରାଜପୁତ୍ରଂ ୟଶସ୍ଵିନମ୍ ॥ 63 ॥
ରାମମାନୟ ଭଦ୍ରଂ ତେ ନାତ୍ର କାର୍ୟା ଵିଚାରଣା ।
ସ ମନ୍ୟମାନଃ କଲ୍ୟାଣଂ ହୃଦୟେନ ନନଂଦ ଚ ॥ 64 ॥
ନିର୍ଜଗାମ ଚ ସଂପ୍ରୀତ୍ୟା ତ୍ଵରିତୋ ରାଜଶାସନାତ୍ ।
ସୁମଂତ୍ରଶ୍ଚିଂତୟାମାସ ତ୍ଵରିତଂ ଚୋଦିତସ୍ତୟା ॥ 65 ॥
ଵ୍ୟକ୍ତଂ ରାମୋଽଭିଷେକାର୍ଥମିହାୟାସ୍ୟତି ଧର୍ମଵିତ୍ ।
ଇତି ସୂତୋ ମତିଂ କୃତ୍ଵା ହର୍ଷେଣ ମହତାଽଽଵୃତଃ ॥ 66 ॥
ନିର୍ଜଗାମ ମହାବାହୋ ରାଘଵସ୍ୟ ଦିଦୃକ୍ଷୟା ।
ସାଗରହ୍ରଦସଂକାଶାତ୍ସୁମଂତ୍ରୋଽଂତଃପୁରାଚ୍ଛୁଭାତ୍ ॥ 67 ॥
ନିଷ୍କ୍ରମ୍ୟ ଜନସଂବାଧଂ ଦଦର୍ଶ ଦ୍ଵାରମଗ୍ରତଃ ।
ତତଃ ପୁରସ୍ତାତ୍ସହସା ଵିନିର୍ଗତୋ ମହୀପତୀଂଦ୍ଵାରଗତୋ ଵିଲୋକୟନ୍ ।
ଦଦର୍ଶ ପୌରାନ୍ଵିଵିଧାନ୍ମହାଧନା ନୁପସ୍ଥିତାଂଦ୍ଵାରମୁପେତ୍ୟ ଵିଷ୍ଠିତାନ୍ ॥ 68 ॥
ଇତ୍ୟାର୍ଷେ ଶ୍ରୀମଦ୍ରାମାୟଣେ ଵାଲ୍ମୀକୀୟ ଆଦିକାଵ୍ୟେ ଅୟୋଧ୍ୟାକାଂଡେ ଚତୁର୍ଦଶସ୍ସର୍ଗଃ ॥
