ଶ୍ରୀମଦ୍ଵାଲ୍ମୀକୀୟ ରାମାୟଣେ ଅରଣ୍ୟକାଂଡମ୍ ।
ଅଥ ଚତୁଶ୍ଚତ୍ଵାରିଂଶସ୍ସର୍ଗଃ ।
ତଥା ତୁ ତଂ ସମାଦିଶ୍ୟ ଭ୍ରାତରଂ ରଘୁନଂଦନଃ ।
ବବଂଧାସିଂ ମହାତେଜା ଜାଂବୂନଦମୟତ୍ସରୁମ୍ ॥ 1 ॥
ତତ ସ୍ତ୍ର୍ୟଵନତଂ ଚାପମାଦାୟାଽତ୍ମଵିଭୂଷଣମ୍ ।
ଆବଧ୍ୟ ଚ କଲାପୌ ଦ୍ଵୌ ଜଗାମୋଦଗ୍ରଵିକ୍ରମଃ ॥ 2 ॥
ତଂ ଵଂଚୟାନୋ ରାଜେଂଦ୍ରମାପତଂତଂ ନିରୀକ୍ଷ୍ୟଵୈ ।
ବଭୂଵାଂତର୍ହିତସ୍ତ୍ରାସାତ୍ପୁନସ୍ସଂଦର୍ଶନେଽଭଵତ୍ ।
ଚ ॥ 3 ॥
ବଦ୍ଧାସିର୍ଧନୁରାଦାୟ ପ୍ରଦୁଦ୍ରାଵ ୟତୋ ମୃଗଃ ।
ତଂ ସ୍ମ ପଶ୍ୟତି ରୂପେଣ ଦ୍ୟୋତମାନମିଵାଗ୍ରତଃ ॥ 4 ॥
ଅଵେକ୍ଷ୍ୟାଵେକ୍ଷ୍ୟ ଧାଵଂତଂ ଧନୁଷ୍ପାଣିର୍ମହାଵନେ ।
ଅତିଵୃତ୍ତମିଷୋଃ ପାତାଲ୍ଲୋଭୟାନଂ କଦାଚନ ॥ 5 ॥
ଶଂକିତଂତୁ ସମୁଦ୍ଭ୍ରାଂତମୁତ୍ପତଂତମିଵାଂବରେ ।
ଦୃଶ୍ୟମାନମଦୃଶ୍ୟଂ ଚ ଵନୋଦ୍ଦେଶେଷୁ କେଷୁଚିତ୍ ॥ 6 ॥
ଛିନ୍ନାଭ୍ରୈରିଵ ସଂଵୀତଂ ଶାରଦଂ ଚଂଦ୍ରମଂଡଲମ୍ ।
ମୁହୁର୍ତାଦେଵ ଦଦୃଶେ ମୁହୁର୍ଦୂରାତ୍ପ୍ରକାଶତେ ॥ 7 ॥
ଦର୍ଶନାଦର୍ଶନାଦେଵଂ ସୋଽପାକର୍ଷତ ରାଘଵମ୍ ।
ସୁଦୂରମାଶ୍ରମସ୍ୟାସ୍ୟ ମାରୀଚୋ ମୃଗତାଂ ଗତଃ ॥ 8 ॥
ଆସୀତ୍ କ୍ରୁଦ୍ଧସ୍ତୁ କାକୁତ୍ସ୍ଥୋ ଵିଵଶସ୍ତେନ ମୋହିତଃ ।
ଅଥାଵତସ୍ଥେ ସଂଭ୍ରାଂତଶ୍ଚାୟାମାଶ୍ରିତ୍ୟ ଶାଦ୍ଵଲେ ॥ 9 ॥
ସ ତମୁନ୍ମାଦୟାମାସ ମୃଗରୂପୋ ନିଶାଚରଃ ।
ମୃଗୈଃ ପରିଵୃତୋ ଵନ୍ୟୈରଦୂରାତ୍ପ୍ରତ୍ୟଦୃଶ୍ୟତ ॥ 10 ॥
ଗୃହୀତୁକାମଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵୈଵଂ ପୁନରେଵାଭ୍ୟଧାଵତ ।
ତତ୍କ୍ଷଣାଦେଵ ସଂତ୍ରାସାତ୍ପୁନରଂତର୍ହିତୋଽଭଵତ୍ ॥ 11 ॥
ପୁନରେଵ ତତୋ ଦୂରାଦ୍ଵୃକ୍ଷଷଂଡାଦ୍ଵିନିସ୍ସୃତମ୍ ।
ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ରାମୋ ମହାତେଜାସ୍ତଂ ହଂତୁଂ କୃତନିଶ୍ଚୟଃ ॥ 12 ॥
ଭୂୟସ୍ତୁ ଶରମୁଦ୍ଧୃତ୍ୟ କୁପିତସ୍ତତ୍ର ରାଘଵଃ ।
ସୂର୍ୟରଶ୍ମିପ୍ରତୀକାଶଂ ଜ୍ଵଲଂତମରିମର୍ଦନଃ ॥ 13 ॥
ସଂଧାୟ ସୁଦୃଢେ ଚାପେ ଵିକୃଷ୍ୟ ବଲଵଦ୍ବଲୀ ।
ତମେଵ ମୃଗମୁଦ୍ଦିଶ୍ୟ ଶ୍ଵସଂତମିଵ ପନ୍ନଗମ୍ ॥ 14 ॥
ମୁମୋଚ ଜ୍ଵଲିତଂ ଦୀପ୍ତମସ୍ତ୍ରଂ ବ୍ରହ୍ମଵିନିର୍ମିତମ୍ ।
ଶରୀରଂ ମୃଗରୂପସ୍ୟ ଵିନିର୍ଭିଦ୍ୟ ଶରୋତ୍ତମଃ ॥ 15 ॥
ମାରୀଚସ୍ୟୈଵ ହୃଦୟଂ ବିଭେଦାଶନିସନ୍ନିଭଃ ।
ତାଲମାତ୍ରମଥୋତ୍ପ୍ଲୁତ୍ୟ ନ୍ୟପତତ୍ସଶରାତୁରଃ ॥ 16 ॥
ଵିନଦନ୍ଭୈରଵଂ ନାଦଂ ଧରଣ୍ୟାମଲ୍ପଜୀଵିତଃ ।
ମ୍ରିୟମାଣସ୍ତୁ ମାରୀଚୋ ଜହୌ ତାଂ କୃତ୍ରିମାଂ ତନୁମ୍ ॥ 17 ॥
ସ୍ମୃତ୍ଵା ତଦ୍ଵଚନଂ ରକ୍ଷୋ ଦଧ୍ୟୌ କେନ ତୁ ଲକ୍ଷ୍ମଣମ୍ ।
ଇହ ପ୍ରସ୍ଥାପୟେତ୍ସୀତା ଶୂନ୍ୟେ ତାଂ ରାଵଣୋ ହରେତ୍ ॥ 18 ॥
ସ ପ୍ରାପ୍ତକାଲମାଜ୍ଞାୟ ଚକାର ଚ ତତ ସ୍ଵନମ୍ ।
ସଦୃଶଂ ରାଘଵସ୍ୟେହ ହା ସୀତେ ଲକ୍ଷ୍ମଣେତି ଚ ॥ 19 ॥
ତେନ ମର୍ମଣି ନିର୍ଵିଦ୍ଧଂ ଶରେଣାନୁପମେନ ହି ।
ମୃଗରୂପଂ ତୁ ତତ୍ତ୍ୟକ୍ତ୍ଵା ରାକ୍ଷସଂ ରୂପମାସ୍ଥିତଃ ॥ 20 ॥
ଚକ୍ରେ ସ ସୁମହାକାୟଂ ମାରୀଚୋ ଜୀଵିତଂ ତ୍ୟଜନ୍ ।
ତଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ପତିତଂ ଭୂମୌ ରାକ୍ଷସଂ ଘୋରଦର୍ଶନମ୍ ॥ 21 ॥
ରାମୋ ରୁଧିରସିକ୍ତାଂଗଂ ଚେଷ୍ଟମାନଂ ମହୀତଲେ ।
ଜଗାମ ମନସା ସୀତାଂ ଲକ୍ଷ୍ମଣସ୍ୟ ଵଚସ୍ସ୍ମରନ୍ ॥ 22 ॥
ମାରୀଚସ୍ୟ ତୁ ମାୟୈଷା ପୂର୍ଵୋକ୍ତଂ ଲକ୍ଷ୍ମଣେନ ତୁ ।
ତତ୍ତଥା ହ୍ୟଭଵଚ୍ଚାଦ୍ୟ ମାରୀଚୋଽୟଂ ମୟା ହତଃ ॥ 23 ॥
ହା ସୀତେ ଲକ୍ଷ୍ମଣେତ୍ୟେଵମାକ୍ରୁଶ୍ୟ ଚ ମହାସ୍ଵରମ୍ ।
ମମାର ରାକ୍ଷସସ୍ସୋଽୟଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ସୀତା କଥଂ ଭଵେତ୍ ॥ 24 ॥
ଲକ୍ଷ୍ମଣଶ୍ଚ ମହାବାହୁଃ କାମଵସ୍ଥାଂ ଗମିଷ୍ୟତି ।
ଇତି ସଂଚିଂତ୍ୟ ଧର୍ମାତ୍ମା ରାମୋ ହୃଷ୍ଟତନୂରୁହଃ ॥ 25 ॥
ତତ୍ର ରାମଂ ଭୟଂ ତୀଵ୍ରମାଵିଵେଶ ଵିଷାଦଜମ୍ ।
ରାକ୍ଷସଂ ମୃଗରୂପଂ ତଂ ହତ୍ଵା ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଚ ତତ୍ସ୍ଵରମ୍ ॥ 26 ॥
ନିହତ୍ୟ ପୃଷତଂ ଚାନ୍ୟଂ ମାଂସମାଦାୟ ରାଘଵଃ ।
ତ୍ଵରମାଣୋ ଜନସ୍ଥାନଂ ସସାରାଭିମୁଖସ୍ତଦା ॥ 27 ॥
ଇତ୍ୟାର୍ଷେ ଶ୍ରୀମଦ୍ରାମାୟଣେ ଵାଲ୍ମୀକୀୟ ଆଦିକାଵ୍ୟେ ଅରଣ୍ୟକାଂଡେ ଚତୁଶ୍ଚତ୍ଵାରିଂଶସ୍ସର୍ଗଃ ॥
