ଶ୍ରୀମଦ୍ଵାଲ୍ମୀକୀୟ ରାମାୟଣେ ଅରଣ୍ୟକାଂଡମ୍ ।
ଅଥ ଦ୍ଵିଷଷ୍ଟିତମସ୍ସର୍ଗଃ ।
ସୀତାମପଶ୍ୟଂଧର୍ମାତ୍ମା ଶୋକୋପହତଚେତନଃ ।
ଵିଲଲାପ ମହାବାହୂ ରାମଃ କମଲଲୋଚନଃ ॥ 1 ॥
ପଶ୍ୟନ୍ନିଵ ଚ ତାଂ ସୀତାମପଶ୍ୟନ୍ମଦନାର୍ଦିତଃ ।
ଉଵାଚ ରାଘଵୋ ଵାକ୍ୟଂ ଵିଲାପାଶ୍ରୟଦୁର୍ଵଚମ୍ ॥ 2 ॥
ତ୍ଵମଶୋକସ୍ୟ ଶାଖାଭିଃ ପୁଷ୍ପପ୍ରିୟତୟା ପ୍ରିୟେ ।
ଆଵୃଣୋଷି ଶରୀରଂ ତେ ମମ ଶୋକଵିଵର୍ଧିନୀ ॥ 3 ॥
କଦଲୀସ୍କଂଧସଦୃଶୌ କଦଲ୍ୟା ସଂଵୃତାଵୁଭୌ ।
ଊରୂ ପଶ୍ୟାମି ତେ ଦେଵି ନାସି ଶକ୍ତା ନିଗୂହିତୁମ୍ ॥ 4 ॥
କର୍ଣିକାରଵନଂ ଭଦ୍ରେ ହସଂତୀ ଦେଵି ସେଵସେ ।
ଅଲଂ ତେ ପରିହାସେନ ମମ ବାଧାଵହେନ ଵୈ ॥ 5 ॥
ପରିହାସେନ କିଂ ସୀତେ ପରିଶ୍ରାଂତସ୍ୟ ମେ ପ୍ରିୟେ ।
ଅୟଂ ସ ପରିହାସୋଽପି ସାଧୁ ଦେଵି ନ ରୋଚତେ ॥ 6 ॥
ଵିଶେଷେଣାଶ୍ରମସ୍ଥାନେ ହାସୋଽୟଂ ନ ପ୍ରଶସ୍ୟତେ ।
ଅଵଗଚ୍ଛାମି ତେ ଶୀଲଂ ପରିହାସପ୍ରିୟଂ ପ୍ରିୟେ ॥ 7 ॥
ଆଗଚ୍ଛ ତ୍ଵଂ ଵିଶାଲାକ୍ଷି ଶୂନ୍ୟୋଽୟମୁଟଜସ୍ତଵ ।
ସୁଵ୍ୟକ୍ତଂ ରାକ୍ଷସୈସ୍ସୀତା ଭକ୍ଷିତା ଵା ହୃତାପି ଵା ॥ 8 ॥
ନ ହି ସା ଵିଲପଂତଂ ମାମୁପସଂପ୍ରୈତି ଲକ୍ଷ୍ମଣ ।
ଏତାନି ମୃଗୟୂଥାନି ସାଶ୍ରୁନେତ୍ରାଣି ଲକ୍ଷ୍ମଣ ॥ 9 ॥
ଶଂସଂତୀଵ ହି ଵୈଦେହୀଂ ଭକ୍ଷିତାଂ ରଜନୀଚରୈଃ ।
ହା ମମାର୍ୟେ କ୍ଵ ୟାତାସି ହା ସାଧ୍ଵି ଵରଵର୍ଣିନି ॥ 10 ॥
ହା ସକାମା ତ୍ଵୟା ଦେଵୀ କୈକେୟୀ ସା ଭଵିଷ୍ୟତି ।
ସୀତୟା ସହ ନିର୍ୟାତୋ ଵିନା ସୀତାମୁପାଗତଃ ॥ 11 ॥
କଥଂ ନାମ ପ୍ରଵେକ୍ଷ୍ୟାମି ଶୂନ୍ୟମଂତଃପୁରଂ ପୁନଃ ।
ନିର୍ଵୀର୍ୟ ଇତି ଲୋକୋ ମାଂ ନିର୍ଦୟଶ୍ଚେତି ଵକ୍ଷ୍ୟତି ॥ 12 ॥
କାତରତ୍ଵଂ ପ୍ରକାଶଂ ହି ସୀତାପନୟନେନ ମେ ।
ନିଵୃତ୍ତଵନଵାସଶ୍ଚ ଜନକଂ ମିଥିଲାଧିପମ୍ ॥ 13 ॥
କୁଶଲଂ ପରିପୃଚ୍ଛଂତଂ କଥଂ ଶକ୍ଷ୍ୟେ ନିରୀକ୍ଷିତୁମ୍ ।
ଵିଦେହରାଜୋ ନୂନଂ ମାଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଵିରହିତଂ ତୟା ॥ 14 ॥
ସୁତାସ୍ନେହେନ ସଂତପ୍ତୋ ମୋହସ୍ୟ ଵଶମେଷ୍ୟତି ।
ଅଥଵା ନ ଗମିଷ୍ୟାମି ପୁରୀଂ ଭରତପାଲିତାମ୍ ॥ 15 ॥
ସ୍ଵର୍ଗୋଽପି ସୀତୟା ହୀନଶ୍ଶୂନ୍ୟ ଏଵ ମତୋ ମମ ।
ମାମିହୋତ୍ସୃଜ୍ୟ ହି ଵନେ ଗଚ୍ଛାୟୋଧ୍ୟାଂ ପୁରୀଂ ଶୁଭାମ୍ ॥ 16 ॥
ନ ତ୍ଵହଂ ତାଂ ଵିନା ସୀତାଂ ଜୀଵେୟଂ ହି କଥଂଚନ ।
ଗାଢମାଶ୍ଲିଷ୍ୟ ଭରତୋ ଵାଚ୍ୟୋ ମଦ୍ଵଚନାତ୍ତ୍ଵୟା ॥ 17 ॥
ଅନୁଜ୍ଞାତୋଽସି ରାମେଣ ପାଲୟେତି ଵସୁଂଧରାମ୍ ।
ଅଂବା ଚ ମମ କୈକେୟୀ ସୁମିତ୍ରା ଚ ତ୍ଵୟା ଵିଭୋ ॥ 18 ॥
କୌସଲ୍ୟା ଚ ୟଥାନ୍ୟାୟମଭିଵାଦ୍ୟା ମମାଽଜ୍ଞୟା ।
ରକ୍ଷଣୀୟା ପ୍ରୟତ୍ନେନ ଭଵତା ସୂକ୍ତକାରିଣା ॥ 19 ॥
ସୀତାୟାଶ୍ଚ ଵିନାଶୋଽୟଂ ମମ ଚାମିତ୍ରକର୍ଶନ ।
ଵିସ୍ତରେଣ ଜନନ୍ୟା ମେ ଵିନିଵେଦ୍ୟସ୍ତ୍ଵୟା ଭଵେତ୍ ॥ 20 ॥
ଇତି ଵିଲପତି ରାଘଵେ ସୁଦୀନେ ଵନମୁପଗମ୍ୟ ତୟା ଵିନା ସୁକେଶ୍ୟା ।
ଭୟଵିକଲମୁଖସ୍ତୁ ଲକ୍ଷ୍ମଣୋଽପି ଵ୍ୟଥିତମନା ଭୃଶମାତୁରୋ ବଭୂଵ ॥ 21 ॥
ଇତ୍ୟାର୍ଷେ ଶ୍ରୀମଦ୍ରାମାୟଣେ ଵାଲ୍ମୀକୀୟ ଆଦିକାଵ୍ୟେ ଅରଣ୍ୟକାଂଡେ ଦ୍ଵିଷଷ୍ଟିତମସ୍ସର୍ଗଃ ॥
